Cây đào mang tên người Bí thư

Trong khu di tích Nhà tù Sơn La, cây đào mang tên Đồng chí Tô Hiệu là một điểm dừng quen thuộc của khách tham quan. Tên cây gắn với người Bí thư đã sống những năm cuối đời ở đây và hy sinh tháng 3/1944. Giữa dấu tích tường giam, sự hiện diện của cây đưa người xem trở lại câu chuyện về ý chí sống và hoạt động của những người tù. Đồng chí Tô Hiệu tới Sơn La đầu năm 1940 khi đã mắc bệnh lao. Ông tiếp tục tham gia tổ chức chi bộ, đào tạo cán bộ và lãnh đạo đấu tranh. Những công việc ấy diễn ra trong điều kiện sức khỏe ngày càng hạn chế. Cây đào về sau trở thành một hình ảnh tưởng niệm gắn với cuộc đời ông. Nhiều thế hệ học sinh biết tên Đồng chí Tô Hiệu từ bài học, rồi gặp lại tên ấy khi đến Khau Cả. Từ một biểu tượng dễ nhớ, họ có thể tìm hiểu những việc làm cụ thể của người cán bộ trong nhà tù. Ký ức về ông còn được gìn giữ qua phần mộ, hiện vật và lời kể của đồng đội. Cây nằm trong không gian di tích, bên cạnh những dấu vết giúp nhận diện chế độ giam giữ và hoạt động của chi bộ. Sự kết nối ấy giữ câu chuyện về Đồng chí Tô Hiệu ở lại với Sơn La bằng cả dấu tích lịch sử lẫn hình ảnh quen thuộc. Khi mùa đào trở lại, người đến thăm vẫn nhắc một cái tên đã gắn với nơi này từ những năm trước ngày đất nước giành độc lập.