CCB- BÙI QUANG THẬN VÀ LÁ CỜ TRÊN NÓC DINH ĐỘC LẬP: KÝ ỨC VỀ KHÚC KHẢI HOÀN THỜI HOA LỬA
Lịch sử không chỉ là những dòng chữ nằm yên trên giấy trắng mực đen, mà lịch sử còn đập nhịp trong trái tim của những người đã trực tiếp cầm súng, trực tiếp xông pha giữa làn mưa bom bão đạn. Trong dòng chảy của "câu chuyện thời hoa lửa", có một khoảnh khắc đã trở thành biểu tượng vĩnh cửu cho khát vọng hòa bình và độc lập của dân tộc Việt Nam: Hình ảnh một người lính xe tăng dáng người đậm, gương mặt sạm khói súng, tay cầm lá cờ giải phóng chạy băng qua thảm cỏ Dinh Độc Lập để cắm lên đỉnh cao
1. Người con Thái Bình và lý tưởng "Xẻ dọc Trường Sơn"
Bùi Quang Thận sinh năm 1948 tại xã Thụy Xuân, huyện Thái Thụy, tỉnh Thái Bình – quê hương của "năm tấn" gạo nuôi quân. Lớn lên trong những năm tháng miền Bắc hăng hái xây dựng xã hội chủ nghĩa và miền Nam sục sôi ngọn lửa đấu tranh, chàng thanh niên họ Bùi đã sớm mang trong mình lý tưởng dâng hiến.
Năm 1966, giữa lúc cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn quyết liệt, ông nhập ngũ và trở thành chiến sĩ tăng thiết giáp. Đối với những người lính xe tăng, "thời hoa lửa" là những ngày tháng nằm trong khoang thép nóng như lò nung, là tiếng xích sắt nghiến trên sỏi đá Trường Sơn, là mùi dầu mỡ quyện lẫn mùi thuốc súng. Bùi Quang Thận cùng chiếc xe tăng của mình đã đi qua biết bao chiến dịch, từ Đường 9 - Nam Lào đến Quảng Trị rực lửa, để rồi cuối cùng có mặt trong chiến dịch cuối cùng mang tên Bác Hồ kính yêu.
2. Hành trình của chiếc xe tăng 843
Trong những ngày cuối tháng 4 năm 1975, Đại úy Bùi Quang Thận là Đại đội trưởng Đại đội 4, Tiểu đoàn 1, Lữ đoàn xe tăng 203. Ông trực tiếp chỉ huy và là trưởng xe tăng mang số hiệu 843.
"Câu chuyện thời hoa lửa" của ông đạt đến đỉnh điểm vào sáng ngày 30/4. Đoàn xe tăng của Lữ đoàn 203 là mũi nhọn thọc sâu vào trung tâm Sài Gòn. Ông kể lại, lúc bấy giờ tâm thế của anh em chiến sĩ chỉ có một: Tiến lên phía trước, đích đến là Dinh Độc Lập. Khói lửa mịt mù, những ổ kháng cự của địch vẫn điên cuồng bắn trả dọc đường đi, nhưng sức mạnh của binh chủng "thép" và khát vọng thống nhất đã không gì ngăn cản nổi.
Khoảng 10 giờ 45 phút, xe tăng 843 của Bùi Quang Thận tiếp cận cổng Dinh Độc Lập. Do cổng phụ bị kẹt, chiếc xe đã húc vào cổng bên trái nhưng bị khựng lại. Ngay lập tức, xe tăng 390 phía sau do anh Vũ Đăng Toàn chỉ huy đã vọt lên húc sập cổng chính. Bùi Quang Thận không chần chừ một giây, ông chộp lấy lá cờ giải phóng trên tháp pháo, nhảy xuống xe và chạy bộ hướng về phía tòa nhà chính.
3. Khoảnh khắc tạc vào lịch sử dân tộc
Bùi Quang Thận kể rằng, khoảnh khắc ông chạy trên thảm cỏ Dinh Độc Lập là khoảnh khắc kỳ lạ nhất trong cuộc đời binh nghiệp. Xung quanh vẫn còn tiếng súng nổ lẻ tẻ, nhưng trong lòng ông chỉ có một ý nghĩ: Phải cắm bằng được lá cờ này lên nóc dinh.
Ông chạy lên cầu thang, gặp một người lính đối phương đang ngơ ngác, ông quát: "Đường lên nóc dinh đi ngõ nào?". Sau khi lên đến nơi, ông hạ lá cờ ba sọc xuống và kéo lá cờ nửa đỏ nửa xanh với ngôi sao vàng ở giữa lên.
Vào đúng 11 giờ 30 phút ngày 30/4/1975, lá cờ tung bay trước gió. Đó không chỉ là dấu mốc kết thúc một chiến dịch, mà là dấu mốc chấm dứt 21 năm chia cắt sơn hà, chấm dứt hơn 100 năm nô lệ thực dân. Bùi Quang Thận trở thành người đầu tiên báo tin chiến thắng cho toàn thế giới bằng một hành động giản dị nhưng thiêng liêng tột cùng.
Nhiều năm sau, khi nhắc lại chuyện cũ, ông vẫn khiêm tốn: "Tôi chỉ là người may mắn đại diện cho hàng triệu đồng đội đã ngã xuống để cắm lá cờ đó. Nếu không phải là tôi, sẽ là một người lính khác thực hiện sứ mệnh ấy".
4. Nhân chứng sống và sứ mệnh lưu giữ ký ức
Bùi Quang Thận không chỉ là người hùng của một thời khắc, ông là một nhân chứng sống cho sự chính nghĩa của cuộc kháng chiến. Sau chiến tranh, ông tiếp tục cống hiến trong quân đội và về hưu với quân hàm Đại tá.
Tại sao chúng ta phải lưu giữ câu chuyện của ông dưới chủ đề "Thời hoa lửa"?
• Giá trị của sự chân thực: Lời kể của một người trực tiếp đứng trên nóc Dinh Độc Lập có sức nặng hơn bất kỳ thước phim tài liệu nào. Nó giúp thế hệ trẻ hiểu được cảm xúc của người lính trong giờ phút khải hoàn: Có niềm vui, có sự tự hào nhưng cũng có cả nỗi đau khi nghĩ về những đồng đội đã nằm lại ngay cửa ngõ Sài Gòn.
• Bài học về sự quyết đoán: Hành động nhảy xuống xe tăng, cầm cờ chạy bộ của Bùi Quang Thận là bài học về tinh thần chủ động, chớp lấy thời cơ lịch sử. Đó là phẩm chất cần thiết của thanh niên trong mọi thời đại.
• Sự tri ân và thấu cảm: Qua câu chuyện của ông, chúng ta thấy được cái giá của hòa bình. Lá cờ tung bay ngày ấy được dệt bằng máu xương của biết bao thế hệ đi trước.
5. Tuyên truyền câu chuyện lịch sử trong bối cảnh hiện đại
Để "Câu chuyện thời hoa lửa" của Đại tá Bùi Quang Thận sống mãi, việc tuyên truyền cần sự đổi mới và sáng tạo:
• Sử dụng tư liệu hình ảnh và hiện vật: Chiếc xe tăng 843 hiện được trưng bày tại Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam là một "nhân chứng sắt". Cần kết hợp kể câu chuyện của Bùi Quang Thận thông qua các tour tham quan thực tế ảo hoặc ứng dụng thuyết minh tự động trên điện thoại để khách tham quan, đặc biệt là học sinh, cảm nhận được độ nóng của khói súng năm xưa.
• Giáo dục qua hồi ức: Các bài thi tìm hiểu lịch sử, các cuộc thi kể chuyện "Nhân chứng lịch sử quanh ta" cần khuyến khích học sinh đào sâu vào tâm lý nhân vật. Không chỉ nhớ ngày giờ, mà phải nhớ cả cảm xúc của ông Thận khi viết tên mình lên góc lá cờ để ghi dấu chủ quyền trước khi kéo lên.
• Lan tỏa qua các kênh truyền thông mới: Xây dựng các đoạn phim ngắn, đồ họa thông tin (Infographic) tái hiện lại hành trình của mũi thọc sâu từ căn cứ ra đến Dinh Độc Lập. Những nội dung này dễ dàng tiếp cận với giới trẻ trên Facebook, TikTok, giúp lịch sử trở nên gần gũi như một câu chuyện đương đại.
6. Lời kết
Đại tá Bùi Quang Thận đã ra đi vào năm 2012, nhưng hình ảnh người lính xe tăng cầm lá cờ chạy trong nắng tháng Tư vẫn mãi là một biểu tượng bất tử của Việt Nam. "Câu chuyện thời hoa lửa" của ông không bao giờ cũ, bởi nó đại diện cho sức mạnh của một dân tộc khát khao tự do đến cháy bỏng.
Lưu giữ ký ức của những nhân chứng lịch sử như ông chính là chúng ta đang bồi đắp thêm lòng tự tôn dân tộc. Thế hệ trẻ hôm nay, khi nhìn lá cờ đỏ sao vàng tung bay trên mọi miền Tổ quốc, hãy nhớ về bàn tay đen sạm vì khói súng của người chiến sĩ năm ấy.
Chúng ta nguyện sẽ là những người tiếp nối, cầm "lá cờ" của trí tuệ và sự sáng tạo để cắm lên những đỉnh cao mới trong công cuộc xây dựng đất nước. "Thời hoa lửa" đã lùi xa, nhưng tinh thần của những người như Bùi Quang Thận sẽ luôn là kim chỉ nam, là ngọn lửa sưởi ấm niềm tin cho mọi thế hệ người Việt Nam trên con đường chinh phục tương lai.


