CCB HOÀNG XUÂN QUẾ

Theo ông Quế, họ thực sự có ấn tượng về nhau khi cùng trải qua giai đoạn chiến đấu khốc liệt nhất của cuộc đời binh nghiệp.

Mùa hè năm 1978, Quân đoàn 3 nhận nhiệm vụ cơ động triển khai lực lượng ngăn chặn các cuộc xâm lấn biên giới Tây Nam vào nước ta của quân Pôn Pốt và chia làm nhiều mũi tiến công.

Trong đó, mũi tiến công có sự tham gia của cựu binh Hoàng Xuân Quế, Hoàng Xuân Nga bị địch bao vây tại khu rừng rậm. Họ cầm cự 3 ngày trong điều kiện thiếu thốn lương thực, phải ăn lá rừng, ổi non để duy trì.

"Chúng tôi lùi cũng không được, tiến cũng không xong. Anh em xác định đợi thời cơ để rút về căn cứ phía sau nhưng phải đảm bảo an toàn", ông Quế nhớ lại.

Song, đến chiều tối ngày thứ ba, lực lượng địch bủa vây quá đông, chúng nã pháo kích liên hồi. Hầm sập, 4 chiến sĩ hy sinh tại chỗ. Những người còn sống bị thương nặng, mặt mũi lấm lem.

Giữa không gian nồng nặc mùi thuốc súng, Thượng sĩ quân y Hoàng Xuân Quế cùng đồng đội bới tìm trong đống đổ nát với ánh mắt cay xè và khẽ hô "Còn ai sống không?". Lúc này, một vài chiến sĩ bị thương nặng lết ra, trong đó có người lính Hoàng Xuân Nga.

"Tôi hỏi cậu tên là gì, quê ở đâu, bao nhiêu tuổi. Cậu ấy khẽ đáp "Thưa thủ trưởng, em là Nga, lính mới, quê Nghệ Tĩnh" (giai đoạn này hai tỉnh Nghệ An - Hà Tĩnh sáp nhập, lấy tên Nghệ Tĩnh). Lúc đó, Nga bị thương, mặt dính đầy máu, giọng yếu ớt, mệt lả. Tôi đưa cho cậu ấy vài quả ổi non hái giữa rừng để ăn lấy sức rồi băng bó vết thương", ông Quế hồi ức.

Ông Quế còn nhớ mãi khoảnh khắc, một người lính khác tên Minh, quê Nghệ Tĩnh, trúng đạn, bị thương rất nặng. Anh vẫn cắn răng, kìm nén từng tiếng rên để không làm lộ vị trí đơn vị.

"Lúc đó, chỉ cần một âm thanh phát ra, quân địch đang phục kích ở cự ly rất gần sẽ lập tức nã đạn. Tôi đành vo chặt băng gạc nhét vào miệng Minh để cậu ấy cắn chặt. Cách này vừa giúp giảm đau vừa ngăn tiếng rên phát ra. Sau đó, vì vết thương quá nặng, Minh hy sinh trên tay tôi", người cựu binh nghẹn ngào.

Trong đêm tối như mực, những người lính vội chữa trị cho nhau và bàn bạc, thống nhất chia thành nhiều hướng rút lui về căn cứ phía sau. Họ có người an toàn và tiếp tục chiến đấu nhưng cũng có người không rõ sống chết.

Đất nước hòa bình, gần nửa thế kỷ qua, cựu binh Hoàng Xuân Quế nhiều lần tìm cách liên lạc với đồng đội trong trận chiến khốc liệt ấy nhưng chỉ gặp lại được vài người.

Ngày Quốc khánh 2/9 vừa qua, cả nước hướng về Quảng trường Ba Đình (Hà Nội). Trong dòng người đổ về ngồi kín các tuyến phố chờ xem diễu binh, diễu hành có cựu binh Hoàng Xuân Quế. Ông khoác lên mình bộ quần áo người lính và gắn nhiều huân, huy chương cao quý trên ngực.

Ông cùng các cựu binh, những người đã cống hiến cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, được sắp xếp ngồi tại các vị trí danh dự.

Bất ngờ, một cựu binh đội mũ tai bèo, nước da ngăm đen, râu tóc bạc, nói giọng Hà Tĩnh tiến lại gần vừa đọc kỹ biển tên Hoàng Xuân Quế vừa hỏi thăm.

"Tôi nhìn thấy quen quen nhưng chưa nhận ra nên hỏi đồng chí ngày trước ở đơn vị nào", ông Quế kể.

Người cựu binh kia liền đáp: "Em là Hoàng Xuân Nga đây, thủ trưởng ngày trước băng bó rồi hái ổi cứu em".

"Nghe cậu ấy nói thế, tôi nhớ ra liền. Anh em chiến đấu, vào sinh ra tử, làm sao tôi quên được. Chúng tôi cảm động quá, cứ ôm nhau mà khóc trong sự ngỡ ngàng của mọi người xung quanh. Tôi thốt lên: "Mày chưa chết à?". Tôi hỏi câu mộc mạc thế vì lâu nay mất liên lạc, nghĩ cậu ấy đã hy sinh", ông Quế vừa khóc vừa kể.

Hai đồng đội năm xưa cùng ngồi cạnh nhau xem diễu binh và ôn lại một thời oanh liệt, gian khó.

Ông Quế kể lại cho ông Nga sau trận bị địch phục kích năm đó, ông cầm súng trở lại chiến trường và bị thương, đơn vị phải dùng trực thăng chở về cấp cứu. Hiện nay, ông Quế là thương binh 4/4.