CHÂN DUNG NGƯỜI CHIẾN SĨ GIÀ ĐIỆN BIÊN – CỰU CHIẾN BINH ĐỖ CAO PHỦNG

Ở tuổi 93, cựu chiến binh Đỗ Cao Phủng vẫn là một nhân chứng sống của lịch sử, người đã trực tiếp tham gia chiến dịch Điện Biên Phủ – trận đánh lừng danh “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”. Cuộc đời ông là minh chứng cho lòng yêu nước, sự kiên cường và đức hi sinh của thế hệ cha anh.

Năm 1952, ở độ tuổi còn rất trẻ, ông Đỗ Cao Phủng đã rời quê hương, gia nhập quân đội với niềm tin giản dị: bảo vệ quê hương là nghĩa vụ thiêng liêng của người dân Việt Nam. Ông được phân vào đơn vị bộ binh, tham gia huấn luyện và thực hiện nhiều nhiệm vụ khác nhau. Giai đoạn từ 1952 đến 1960 là quãng thời gian ông gắn bó hoàn toàn với cách mạng, cống hiến sức lực và tuổi thanh xuân cho Tổ quốc.

Điện Biên Phủ là thung lũng rộng lớn, nằm giữa những dãy núi cao, có địa hình hiểm trở. Pháp đã xây dựng nơi đây thành tập đoàn cứ điểm mạnh nhất Đông Dương, chia thành nhiều phân khu, giữ vai trò “pháo đài bất khả xâm phạm”. Chúng tin rằng: “Quân Việt Minh không thể đánh nổi Điện Biên Phủ.” Nhưng với những người lính như ông Phụng, Điện Biên là nơi buộc phải đánh và buộc phải thắng. Để đến được Điện Biên, đơn vị ông phải hành quân nhiều ngày liền qua núi cao, vực sâu, sương mù dày đặc, mưa rừng xối xả. Đường đi trơn trượt, ba lô nặng trĩu, nhưng ai nấy đều quyết tâm. Có những đêm, đơn vị hành quân trong bóng tối tuyệt đối để tránh máy bay địch. Người trước nắm vai áo người sau, mò mẫm từng bước. Những hình ảnh ấy đến nay ông vẫn nhớ như in.

Ảnh từ cuốn sách Điện Biên Phủ

Trước khi đánh vào các cứ điểm của địch, quân ta phải mở hệ thống hào giao thông dài hàng chục kilômét, xuyên qua núi, qua rừng, qua đồng ruộng. Ông Phủng cùng đồng đội ngày đêm đào hào, cuốc đất, khiêng đất trong cái rét cắt da. Tiếng máy bay trinh sát, tiếng pháo địch rình rập trên đầu. Có lúc pháo rơi xuống ngay miệng hào, đất đá phủ kín cả người. Một đồng đội của ông chỉ kịp kêu lên:

“Phủng ơi, cố sống nhé!”

Rồi anh nằm lại mãi mãi…

Những hy sinh thầm lặng đó đã tạo nên những con đường hào dẫn quân ta áp sát địch, giúp chiến dịch thành công.

Đêm 13/3/1954, quân ta đồng loạt tấn công Him Lam – đồn quan trọng nhất ở cửa ngõ Điện Biên. Ông Phụng thuộc lực lượng tấn công hướng phụ, hỗ trợ đánh chi viện. Tiếng pháo 105 ly của ta dội xuống đầu địch như sấm nổ. Ánh sáng lập lòe từ đạn pháo soi rõ từng gương mặt dính bùn đất của bộ đội. Khi hiệu lệnh tấn công vang lên, ông và đồng đội lao lên khỏi miệng hào, vượt qua bãi chông, bãi mìn, tiến vào tuyến phòng ngự dày đặc của địch. Có người ngã xuống ngay khi vừa rời hào, nhưng chân những người còn lại không dừng lại. Sau nhiều giờ chiến đấu giằng co, Him Lam thất thủ. Tin thắng trận lan khắp đơn vị, tiếp thêm sức mạnh tinh thần vô cùng lớn. Đồi A1 là một trong những mục tiêu quan trọng và khó khăn nhất. Cuộc chiến ở đây kéo dài nhiều ngày, địch cố thủ bằng hầm ngầm kiên cố, lính lê dương tinh nhuệ. Ông Phụng từng kể rằng:

“A1 không phải là đồi đất. A1 là đồi máu.”

Bom nổ, pháo rít ngang đầu, khói lửa khiến mặt đất rung chuyển. Bộ đội phải bám từng mét hào, từng ụ đất. Có khi chỉ cách địch vài chục mét, nghe rõ tiếng lính Pháp hò hét. Đêm nào thi thể đồng đội cũng được khiêng về, mà quân số ngày càng vơi. Nhưng không ai lùi. Sau nhiều ngày đêm chiến đấu chiến thuật kết hợp đánh công sự ngầm, quân ta đã phá tung hầm địch và cắm cờ chiến thắng trên đỉnh đồi. Đólà một trong những thời khắc ác liệt nhất cuộc đời ông.

Ảnh từ cuốn sách Điện Biên Phủ

Chiều 7/5/1954 – Lá cờ chiến thắng tung bay Khi quân ta đánh vào trung tâm Mường Thanh, ông Phụng cùng đơn vị tiến sâu vào trận địa. Tiếng súng thưa dần rồi im hẳn. Lúc lá cờ “Quyết chiến – Quyết thắng” tung bay trên nóc hầm tướng De Castries, ông bật khóc. Ông kể rằng: “Khoảnh khắc đó, tôi nhìn lên trời và nhớ những người đã ngã xuống. Chiến thắng này là máu xương của họ.” Điện Biên Phủ hoàn toàn giải phóng – chiến thắng làm chấn động cả thế giới.

Trong những năm tiếp theo, ông tiếp tục phục vụ quân ngũ, tham gia huấn luyện, giữ gìn an ninh và góp phần xây dựng lực lượng chuẩn bị cho giai đoạn chống Mỹ. Ở tuổi già, ông được đón tiếp Tổng Bí thư Tô Lâm đến nhà thăm hỏi, trò chuyện và trao tặng sách, bằng khen. Đây là sự ghi nhận xứng đáng cho những đóng góp của ông – một người lính Điện Biên kiên trung.

Các huân chương ông được trao tặng

Ảnh ông chụp cùng huy chương và cuốn sách Điện Biên được tổng bí thư Tô Lâm trao tặng

Điều khiến nhiều người cảm phục là ông chỉ học đến văn hoá lớp 3, nhưng lại viết được những bài thơ sâu sắc, mộc mạc như: Vui lòng Bác, Tâm sự chiến sĩ Điện Biên, Viếng hồn liệt sĩ nghĩa trang Điện Biên Phủ,.... Nét chữ đơn sơ nhưng giàu tình cảm. Mỗi bài thơ như một trang nhật ký của người lính, ghi lại những rung động chân thành nhất, những ký ức ông trân quý suốt đời.

Cuộc đời cựu chiến binh Đỗ Cao Phủng là một biểu tượng đẹp của thế hệ Điện Biên – thế hệ đã đem tuổi trẻ, máu xương và lý tưởng để tạo nên chiến thắng vĩ đại của dân tộc. Ở tuổi 93, ông vẫn sống giản dị, nhân hậu, là tấm gương để thế hệ hôm nay và mai sau noi theo.