Chi bộ Đảng đầu tiên ở Xuân Lộc

Trước Cách mạng tháng Tám năm 1945, Xuân Lộc là địa bàn rộng với nhiều xã và đồn điền cao su. Việc xây dựng tổ chức Đảng tại đây có ý nghĩa quan trọng đối với quá trình phát triển phong trào cách mạng ở khu vực phía đông tỉnh Biên Hòa.

Đầu tháng 8/1945, một hội nghị gồm khoảng 15 đảng viên hoạt động tại các xã và đồn điền cao su trong quận Xuân Lộc được tổ chức.

Tham gia hội nghị có những cán bộ như Nguyễn Thị Sáu, Nguyễn Văn Lắm, Lê Văn Vận, Nguyễn Văn Huệ, Nguyễn Thành Danh, Nguyễn Minh Dưỡng, Lê Văn Như, Huỳnh Công Mật và Điểu Xiển.

Hội nghị đã cử Nguyễn Văn Huệ làm Bí thư Chi bộ, Nguyễn Văn Lắm làm Phó bí thư.

Chi bộ nhanh chóng phân công nhiệm vụ cho từng đảng viên. Mạng lưới cơ sở được tổ chức tại một số xã và các đồn điền cao su. Các đảng viên đồng thời được giao phụ trách những hội, đoàn đang hoạt động hợp pháp.

Điểu Xiển được phân công phụ trách khu vực xã Võ Dõng. Nguyễn Thành Danh, Nguyễn Minh Dưỡng và Lê Văn Như phụ trách những khu vực khác như Gia Cấp, Võ Quang và Bình Lộc.

Việc tổ chức mạng lưới cơ sở diễn ra đúng lúc phong trào cách mạng cả nước đang chuẩn bị bước vào Tổng khởi nghĩa. Khi thời cơ xuất hiện, hệ thống cơ sở tại Xuân Lộc đã có những cán bộ được phân công phụ trách từng địa bàn.

Trong Cách mạng tháng Tám năm 1945, lực lượng cách mạng và nhân dân Xuân Lộc tiến hành giành chính quyền. Điểu Xiển, người được chi bộ phân công phụ trách Võ Dõng, cũng tổ chức lực lượng dân quân người Chơro tham gia khởi nghĩa.

Sau khi chính quyền cách mạng được thành lập, Xuân Lộc tiếp tục trở thành một địa bàn quan trọng của cuộc kháng chiến chống Pháp. Các tổ chức Mặt trận, Thanh niên Cứu quốc, Phụ nữ Cứu quốc và Công đoàn được xây dựng, củng cố ở nhiều nơi, đặc biệt trong các đồn điền cao su.

Nhìn lại lịch sử Chi bộ Đảng đầu tiên ở Xuân Lộc, vai trò của Nguyễn Văn Huệ gắn với một thời điểm đặc biệt: tổ chức Đảng vừa được hình thành thì Tổng khởi nghĩa diễn ra, sau đó nhanh chóng chuyển sang nhiệm vụ lãnh đạo phong trào kháng chiến.

Những phân công cụ thể của chi bộ từ đầu tháng 8/1945 đã tạo nên một mạng lưới cơ sở ở địa phương, góp phần đưa chủ trương cách mạng đến các xã và đồn điền trong toàn quận.

Nguồn tham khảo: Báo Đồng Nai, “Kỷ niệm 85 năm Ngày thành lập Chi bộ Đảng Xuân Lộc”; “Xuân Lộc những ngày hào hùng”.