Chi bộ Phước Long lãnh đạo du kích đánh đồn, mở rộng vùng giải phóng (1953)

Đầu năm 1953, chi bộ Phước Long đã khôi phục được các cơ sở cách mạng, tổ chức được nội tuyền trong đồn bót địch, trong tề xã, nhờ đó mà cán bộ và du kích xã đi lại hoạt động khá thuận lợi. Bám được đất, bám được dân, chi bộ Phước Long thực hiện kế hoạch chuyển vùng hoạt động. Đồng chí Võ Bá Phan - Chủ tịch Uỷ ban kháng chiến hành chánh xã Phước Long, phát động nhân dân nổi dậy đấu tranh chống xâu, chống bắt lính, chống ruồng bố và đàn áp nhân dân, cùng Ban hành động ra thông cáo cảnh cáo bọn hội tề, Việt gian và tổ chức quần chúng dán khẩu hiệu khắp nơi trong xã "kháng chiến cứu nước, diệt trừ Việt gian" đã làm cho bọn ác ôn hoáng sợ phải co lại, bọn mật thám, chi điểm cũng co cụm trong đồn và nhà việc loanh quanh ở hai chợ Bến Tranh và Phước Mỹ không dám bung xuống các ấp vùng sâu. Từ thắng lợi này, chi bộ Phước Long quyết định đánh đồn để chuyền vùng trên toàn địa bàn từ vùng địch tạm chiêm thành vùng giải phóng và mở vùng cho lực lượng du kích hoạt động. Đâu tháng 7-1953, chi bộ Phước Long tô chức họp cán bộ đảng bàn kê hoạch đánh đồn Bến Tranh kết hợp với ngụy địch vận. Chi bộ phân công đồng chí Phạm Văn Lầu (Kỳ Sanh) qua địa bàn xã Thuận Điền móc nối cơ sở địch ngụy vận của ta là trưởng đồn tại xã Thuận Điền mượn súng để đánh đồn Bến Tranh, đánh xong mang đem trả. Đêm 13-7-1953, lực lượng du kích công đôn Bên Tranh với hỏa lực mạnh từ súng Tây, tên Trưởng đồn ách Bích bỏ chạy, tên Ba Truyền cận vệ ách Bích, tên cai tổng Chống và binh lính trong đồn bị tiêu diệt. Từ thắng lợi trận đánh đồn Bến Tranh, ta có thêm vũ khí trang bị cho trung đội du kích xã. Sau khi đồn Bến Tranh bị mất, bọn địch ở Bến Tre (Châu Thành) đưa binh lính vê đóng lại đồn và cử tên ách Sứ thay cho ách Bích làm Trưởng đồn. Sau đó chi bộ quyết định đánh đồn Phước Mỹ (đồn rạch Bà Phong) do tên Một Minh làm Đồn trưởng, quân địch chống trả quyết liệt nên lực lượng ta rút. Từ đánh hai đồn đã làm cho bọn địch không dám hung hăng ruồng bố như trước, chi bộ đã đứng vững ở địa phương tiếp tục lãnh đạo phong trào toàn dân kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược. Các đoàn thể cách mạng đẩy mạnh vận động quần chúng thực hiện các phong trào đấu 36 tranh chống địch vơ vét, cướp giật, chống thuế, chống bắt thanh niên đi lính, nhiều nhà làm hầm bí mật giấu thanh niên và vận động thanh niên không đi lính cho giặc. Song song đó, tăng cường công tác binh vận, kêu gọi binh sĩ địch bỏ ngũ trở về với gia đình. Công tác nguy địch vận đã có kết quả, nhiều binh lính ở các đôn Phước Long đã bỏ ngũ, có người xin tham gia kháng chiến. Trong tháng 7-1953, du kích Phước Long kết hợp du kích xã Thuận Điền đánh đồn Phước Long (đồn này năm giữa hai xã Phước Long và Thuận Điền) thu được 11 súng và tổ chức những trận đánh lẻ bọn lính đi tuần, đã phá thế kìm kẹp của địch. Đội trừ gian xã Phước Long trừng trị những tên ác ôn làm cho tinh thần binh lính địch hoang mang, quần chúng rất phấn khởi