Chi đoàn trường tiểu học Yên Đổ- CHĂM SÓC MỘ LIỆT SĨ

Những năm đầu thập niên 50, khi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp còn đang ở giai đoạn khốc liệt, vùng trung du Phú Thọ và Thái Nguyên trở thành hậu phương – tiền tuyến đan xen. Ở nơi ấy, có một người con của quê hương xóm Gai, Từ Đà, Phù Ninh, Phú Thọ – liệt sĩ Đỗ Đình Lê

Không ai biết anh đã tham gia kháng chiến từ năm nào, chỉ biết rằng trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược, vào năm 1951 anh đã anh dũng hi sinh tại xóm Trung xã Yên Đổ, không người thân, không gia đình bên cạnh. Người dân quanh đó đã chôn cất anh trên một cánh rừng, dưới những tán cây rậm rạp, anh mãi mãi nằm lại ở đây.

Những năm sau đó, chiến tranh còn kéo dài, nhưng người dân xóm Trung vẫn truyền nhau câu chuyện về người lính trẻ “đến từ Phú Thọ”. Họ coi anh như người thân, như một phần của làng.

Liệt sĩ Đỗ Đình Lê – người con của xóm Gai – đã nằm lại nơi xóm Trung, nhưng ngọn lửa anh thắp lên thì chưa bao giờ tắt. Đó là ngọn lửa của lòng yêu nước, của sự hy sinh thầm lặng, và của niềm tin rằng: dù ở đâu, người Việt Nam cũng sẽ chở che, gìn giữ nhau như ruột thịt.

Phía sau khuôn viên Trường Tiểu học Yên Đổ, có một ngôi mộ nhỏ nằm lặng lẽ dưới bóng cây. Đó là nơi yên nghỉ của liệt sĩ, Đỗ Đình Lê quê quán: Xóm Gai, Từ Đà, Phù Ninh, Phú Thọ. Hi sinh năm 1951 tại xóm Trung xã Yên Đổ, nay là xóm Trung xã Yên Trạch, tỉnh Thái Nguyên.

Ngôi mộ không còn đơn sơ như thuở ban đầu. Người dân địa phương đã cùng nhau dựng bia, chăm chút từng viên gạch, từng nhành cây. Nhưng điều làm nên sự ấm áp cho nơi ấy không chỉ là hình hài của ngôi mộ, mà chính là tình người vẫn đều đặn nối dài qua năm tháng.

Mỗi buổi sáng, khi tiếng trống trường vang lên, học sinh ùa vào lớp, thì phía sau ấy, ngôi mộ vẫn lặng im. Nhưng sự lặng im ấy không hề cô quạnh. Bởi ai cũng biết, nơi đó luôn có những bước chân tìm đến.

Vào những ngày lễ, ngày kỷ niệm, thầy cô và học sinh lại cùng nhau ra sau trường. Những chiếc chổi nhỏ được mang theo, những đôi tay bé xíu cúi xuống nhặt từng chiếc lá khô, nhổ từng cụm cỏ dại quanh mộ. Có em còn cẩn thận lau tấm bia, đọc chậm rãi từng dòng chữ khắc tên: Đỗ Đình Lê.

Khói hương nghi ngút bay lên trong làn gió nhẹ. Các thầy cô đứng trang nghiêm, còn học sinh thì xếp hàng ngay ngắn. Không cần lời nhắc, không cần bài giảng dài, chính khoảnh khắc ấy đã trở thành một bài học lặng lẽ mà sâu sắc.

Có những em nhỏ lần đầu được ra thăm mộ, còn bỡ ngỡ hỏi: “Thầy ơi, đây là ai ạ?”
Thầy giáo chỉ nhẹ nhàng đáp: “Là người đã hy sinh để chúng ta có ngày hôm nay.”

Từ đó, mỗi năm qua đi, các em lớn dần lên, nhưng thói quen chăm sóc ngôi mộ vẫn được truyền lại. Lớp này tiếp nối lớp kia, thế hệ này nối tiếp thế hệ khác. Ngôi mộ nhỏ phía sau trường trở thành một phần không thể thiếu của ký ức học trò.

Mùa hè, hoa phượng nở đỏ góc sân, vài cánh hoa rơi xuống bên mộ. Mùa đông, gió lạnh tràn về, vẫn có những bước chân nhỏ mang theo bó hoa dại đặt lên bia đá. Thời gian trôi, mái trường có thể đổi thay, nhưng tấm lòng thì vẫn vẹn nguyên.

Người liệt sĩ năm xưa nằm lại nơi đây, không còn đơn độc. Bởi quanh anh là tiếng trẻ thơ mỗi ngày, là sự chăm sóc ân cần, là lòng biết ơn được nuôi dưỡng từ những điều giản dị nhất.

Và cứ thế, phía sau mái trường nhỏ ở xã Yên Đổ, một ngọn lửa vẫn âm thầm cháy.

Ngọn lửa của sự tri ân.
Ngọn lửa được giữ gìn bằng chính những đôi tay học trò.