Chị Út Tịch

Chị Út Tịch, tên thật Nguyễn Thị Út (1931–1968), là nữ Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân nổi tiếng với câu nói “Còn cái lai quần cũng đánh!”. Bà là hình tượng “Người mẹ cầm súng” trong tác phẩm của nhà văn Nguyễn Thi .
                                                                                 

                                                                                      Bài viết:
                    “Nếu có cơ hội đứng trước Anh hùng Út Tích, tôi chỉ muốn hỏi một câu: Điều gì đã giúp một người phụ nữ với tay ôm con, tay cầm súng có thể đứng vững giữa mưa bom bão đạn của chiến tranh?” Đó là câu hỏi luôn đau đáu trong lòng tôi mỗi khi giở lại những trang sách Người mẹ cầm súng. Bởi giữa gian khổ tột cùng của cuộc chiến đấu chống Mỹ cứu nước, hình ảnh chị Út Tích (Nguyễn Thị Út) hiện lên không chỉ như một huyền thoại, mà còn như một điểm tựa tinh thần kiên cường của người dân vùng đồng bằng sông Cửu Long.

                    Có những con người sinh ra trong gian khó, nhưng chính gian khó ấy lại tôi luyện nên những nhân cách lớn lao. Sinh ra trong một gia đình nghèo khổ tại xã Tam Ngãi, huyện Cầu Kè, tỉnh Trà Vinh, tuổi thơ của Út Tích là những ngày tháng đi làm tớ gái, chịu đủ mọi áp bức, tủi nhục dưới tay địa chủ. Thế nhưng, đằng sau vóc dáng nhỏ bé ấy là một tâm hồn quật cường, một ý chí phản kháng mạnh mẽ trước mọi bất công. Sự bất công của thời đại không làm chị gục ngã, mà trái lại, đã thắp lên trong chị ngọn lửa cách mạng sục sôi.

                    Khi ngọn lửa chiến tranh lan rộng khắp miền Nam, chị Út Tích gia nhập lực lượng du kích địa phương. Không giống như công việc âm thầm, đòi hỏi sự tỉ mỉ vượt qua nỗi sợ hãi của người con gái đếm bom La Thị Tám nơi đất lửa Đồng Lộc, công việc của chị Út Tích là những cuộc giáp lá liễu trực tiếp với kẻ thù. Chị mưu trí, dũng cảm tham gia hàng chục trận đánh, nhiều lần xông xáo tước khí giới của địch, tổ chức binh vận và lãnh đạo nhân dân đấu tranh.

                    Người ta nhớ đến chị không chỉ bởi những chiến công, mà còn bởi một tuyên ngôn sống đã trở thành biểu tượng cho quyết tâm sắt đá của quân dân miền Nam: “Còn cái lai quần cũng đánh!”. Câu nói mộc mạc, đậm chất Nam Bộ ấy chứa đựng một tinh thần tiến công không ngừng nghỉ, một lòng yêu nước nồng nàn đến mức không kẻ thù nào có thể quật ngã.

                    Nhưng điều khiến tôi xúc động sâu sắc nhất ở Anh hùng Út Tích chính là hình ảnh: Một người mẹ.

                    Ở chị, vẻ đẹp của người chiến sĩ hòa quyện trọn vẹn với thiên chức làm mẹ. Chị vừa trực tiếp cầm súng ra trận, vừa chăm sóc đàn con thơ giữa vùng căn cứ thiếu thốn. Trong ký ức của đồng đội và qua ngòi bút tinh tế của nhà văn Nguyễn Thi, chị Út Tích hiện lên vừa gang thép trước kẻ thù, vừa bao dung, dịu dàng và hết mực yêu thương gia đình. Chị đã chứng minh cho cả thế giới thấy rằng: Người phụ nữ Việt Nam khi đứng lên bảo vệ quê hương và bảo vệ những đứa con của mình sẽ sở hữu một sức mạnh vô song.

                 Hôm nay, hòa bình đã trở lại trên khắp dải đất Tam Ngãi, Cầu Kè. Những dòng sông miền Tây lại êm đềm chảy, những mầm xanh lại vươn lên trên những vùng đất gian lao năm xưa. Đặt mình vào vị trí của thế hệ trẻ hôm nay, khi nhìn lại cuộc đời chị Út Tích – người đã hy sinh khi tuổi đời còn rất trẻ (1968) – tôi không khỏi tự vấn: Điều gì đã làm nên sự dũng cảm phi thường ấy?

                 Câu trả lời nằm chính ở lòng yêu nước, là lý sống vì cộng đồng và khát vọng tự do cháy bỏng. Tuổi trẻ và hạnh phúc cá nhân của chị đã hòa vào hạnh phúc chung của dân tộc. Chị cùng với Anh hùng La Thị Tám và biết bao thế hệ thanh niên thời kỳ ấy đã sống một thời thanh xuân rực rỡ nhất: Tuổi trẻ không phải là sống cho riêng mình, mà là sống vì những điều lớn lao hơn bản thân.

                 Câu chuyện về “Người mẹ cầm súng” Út Tích không chỉ là câu chuyện của quá khứ. Ngọn lửa kiên cường và lòng yêu nước từ chị vẫn đang tiếp tục soi sáng, nhắc nhở thế hệ hôm nay biết sống có lý tưởng, biết trân trọng giá trị của hòa bình và sẵn sàng cống hiến cho sự phát triển của đất nước.