Chiếc áo nhà sư của Đại tướng Văn Tiến Dũng
Chiếc áo nhà sư của Đại tướng Văn Tiến DũngChiếc áo nhà sư là kỷ vật được Đại tướng Văn Tiến Dũng sử dụng trong những tháng ngày cải trang thành “Sư Hà” tại chùa Bột Xuyên nhằm che mắt mật thám địch.
“Nơi cửa Bồ Đề ta đón Xuân Hỏi Xuân, Xuân có biết cho chăng Non sông đang phủ màu tang tóc Cùm xích vui gì hỡi Chúa Xuân Đầu trọc, răng đen, thụ sắc không Cuộc đời chiến đấu mượn nâu sòng Hồi chuông cứu nước vang sông núi Tiếng mõ lay hồn họa diệt vong”. (Xuân dưới bóng từ bi - 1942) Đó là những vần thơ Đại tướng Văn Tiến Dũng đã viết về những tháng ngày cải trang thành nhà sư Hà tại chùa Bột Xuyên, làng Vĩnh Lạc, huyện Mỹ Đức, tỉnh Hà Đông (nay là huyện Mỹ Đức, thành phố Hà Nội) để chờ bắt liên lạc với Trung ương Đảng. Tháng 9/1941, sau khi thoát khỏi nhà tù Sơn La, đồng chí Văn Tiến Dũng tìm mọi cách liên lạc với Trung ương Đảng (cụ thể là đồng chí Trần Đăng Ninh) nhưng không được. Trước tình hình đó, đồng chí Văn Tiến Dũng đã cùng đồng chí Nguyễn Tiến Lãng về làng Kinh Đào, xã An Mỹ, huyện Mỹ Đức, tỉnh Hà Đông (nay là thành phố Hà Nội), dựa vào một gia đình có vốn, mở cửa hàng mộc vừa đóng đồ để sinh sống, vừa gây dựng phong trào và chờ thời cơ nối liên lạc với Trung ương Đảng. Những lúc rảnh rỗi, đồng chí thường cùng con trai bà chủ nhà đi vào làng kết bạn với thanh niên, đến khi thân thiết thì lựa lời giác ngộ họ. Một thời gian sau, chi bộ Đảng tại đây được thành lập. Đồng thời, đồng chí Văn Tiến Dũng đã “thu phục” được Lý trưởng làng Vĩnh Lạc Nguyễn Viết Bảng, tạo tiền đề cho việc thành lập tổ chức Việt Minh và các đoàn thể cứu quốc ở ngôi làng này. Sau một thời gian, với kinh nghiệm hoạt động và nhận thấy cửa hàng đồ mộc nằm ngay cạnh đường, việc trao đổi giao tiếp dễ bị lộ, đồng chí đã bàn với Lý trưởng Bảng tìm đến chùa Bột Xuyên làm cơ sở để tiếp tục tuyên truyền vận động cách mạng. 
Đồng chí Văn Tiến Dũng cải trang thành nhà sư tại chùa Bột Xuyên - Ảnh Tư liệu BTLSQSVN. Vào thời điểm này, chùa Bột Xuyên chưa có vị sư nào trụ trì, ngôi chùa lại chỉ có một mặt dựa vào làng, ba mặt còn lại trông ra cánh đồng trống nên rất thuận tiện cho việc hoạt động. Để đồng chí Văn Tiến Dũng về trụ trì chùa Bột Xuyên, tổ chức Đảng ở đình Vĩnh Lạc đã khẩn trương chuẩn bị các đồ dùng cần thiết như khăn, áo. Đồng thời, đồng chí chủ động bí mật về chùa Quán Sứ (Hà Nội) mua một số kinh – chuyện, trong đó có cuốn Khóa tụng thường nhật để đóng vai nhà sư. Trụ trì ở chùa Bột Xuyên, đồng chí Văn Tiến Dũng lấy tên là “Sư Hà”. Trong hồi ký của mình, Đại tướng Văn Tiến Dũng đã viết: “Mọi việc chuẩn bị xong xuôi, ngày “nương cửa Phật” đã đến. Từ nhà anh Bảng đi ra, qua một cánh đồng, tôi chui vào một lùm cây rậm rạp, trút nhanh bộ quần áo thường, mặc bộ nâu sòng nhà chùa, bịt khăn che tóc. Tới chùa, tôi đủng đỉnh đi vào cổng, miệng niệm “Nam mô A di đà Phật”. Bữa ấy nhằm ngày rằm. Anh Bảng đã “đạo diễn” trước, mời được một số hào lý trong làng và các vãi tới thắp hương lễ Phật. Trước đông đảo mọi người, tôi trang nghiêm đứng lên tự giới thiệu là người của Hội Phật giáo đã đi qua đây một vài lần, trông thấy cảnh hương lạnh khói tàn mà tâm không an, nay muốn xin dân làng ngôi chùa này tu sửa lại làm nơi thờ phụng và truyền bá Đạo Phật. Dân làng nghe nói vui lòng làm giấy cúng chùa ngay. Khi các hào lý và các vãi về hết, cổng chùa đã đóng, Lý Bảng mới bò ra cười. Anh lột khăn, lấy dao cạo trọc đầu cho tôi. Từ bữa đó, ngày nào tôi cũng giảng kinh niệm Phật, cũng gõ mõ, gióng chuông..., chiều chiều cũng ra làm vườn, cuốc đất, cần cù và thầm lặng như tất cả những nhà tu hành khổ hạnh khác... Cũng đúng lúc đó, các báo chí ở Hà Nội đưa tin: Liên Xô đang bắt đầu phản công lớn trên mặt trận Xta-lin-grát. Phấn khởi biết bao! Từ đó, tôi đã dễ dàng đi lại giữa các làng xã để nắm tình hình, tuyên truyền, vận động, gây cơ sở trong quần chúng...”.
Chiếc áo nhà sư đồng chí Văn Tiến Dũng đã sử dụng để cải trang nhằm che mắt mật thám địch để hoạt động cách mạng, năm 1942 - Ảnh BTLSQSVN. Nhân việc phải sửa chữa một số bàn ghế và cánh cửa nhà chùa, đồng chí Văn Tiến Dũng đã nhờ một bà vãi đến cửa hàng mộc Kinh Đào, mời hai anh Biểu và Lãnh - là hai đảng viên do đồng chí kết nạp vào chùa. Chiều ngày 30 Tết năm Quý Mùi (1943), tại chùa Bột Xuyên, Văn Tiến Dũng đã chủ trì cuộc họp của tổ chức Đảng, bàn việc củng cố, phát triển các đoàn thể cứu quốc trong Mặt trận Việt Minh, cử đồng chí Nguyễn Văn Biểu trở về làm việc ở xưởng gỗ Gia Lâm (Hà Nội) để tiếp tục bắt liên lạc. Đầu tháng 3/1943, tổ chức Đảng đã bắt được mối liên lạc với đồng chí. Trung tuần tháng 4/1943, đồng chí Hoàng Quốc Việt - Ủy viên Thường vụ Trung ương Đảng, Bí thư Xứ ủy Bắc Kỳ đã về chùa Bột Xuyên, giao nhiệm vụ cho đồng chí Văn Tiến Dũng làm Bí thư Tỉnh ủy Hà Đông. Từ chùa Bột Xuyên, với chiếc áo nâu sòng và chiếc xe đạp của Lý trưởng Bảng, Văn Tiến Dũng với cương vị Bí thư Tỉnh ủy đã đi đến các vùng của tỉnh Hà Đông để nắm bắt tình hình các cơ sở Đảng và lãnh đạo phong trào cách mạng của tỉnh. Tháng 4/1945, đồng chí được Trung ương Đảng cử làm Ủy viên Thường vụ Ủy ban Quân sự cách mạng Bắc Kỳ phụ trách xây dựng Chiến khu Hòa - Ninh - Thanh, chỉ đạo khởi nghĩa vũ trang giành chính quyền ở các tỉnh Hòa Bình, Ninh Bình, Thanh Hóa trong Cách mạng tháng Tám năm 1945. Dù không còn đóng vai “Sư Hà” để tiếp tục hoạt động cách mạng nhưng đồng chí Văn Tiến Dũng vẫn giữ lại chiếc áo nâu sòng như kỷ niệm của một thời hoạt động cách mạng đầy khó khăn, nguy hiểm của mình./.
Đồng chí Văn Tiến Dũng cải trang thành nhà sư tại chùa Bột Xuyên - Ảnh Tư liệu BTLSQSVN. Vào thời điểm này, chùa Bột Xuyên chưa có vị sư nào trụ trì, ngôi chùa lại chỉ có một mặt dựa vào làng, ba mặt còn lại trông ra cánh đồng trống nên rất thuận tiện cho việc hoạt động. Để đồng chí Văn Tiến Dũng về trụ trì chùa Bột Xuyên, tổ chức Đảng ở đình Vĩnh Lạc đã khẩn trương chuẩn bị các đồ dùng cần thiết như khăn, áo. Đồng thời, đồng chí chủ động bí mật về chùa Quán Sứ (Hà Nội) mua một số kinh – chuyện, trong đó có cuốn Khóa tụng thường nhật để đóng vai nhà sư. Trụ trì ở chùa Bột Xuyên, đồng chí Văn Tiến Dũng lấy tên là “Sư Hà”. Trong hồi ký của mình, Đại tướng Văn Tiến Dũng đã viết: “Mọi việc chuẩn bị xong xuôi, ngày “nương cửa Phật” đã đến. Từ nhà anh Bảng đi ra, qua một cánh đồng, tôi chui vào một lùm cây rậm rạp, trút nhanh bộ quần áo thường, mặc bộ nâu sòng nhà chùa, bịt khăn che tóc. Tới chùa, tôi đủng đỉnh đi vào cổng, miệng niệm “Nam mô A di đà Phật”. Bữa ấy nhằm ngày rằm. Anh Bảng đã “đạo diễn” trước, mời được một số hào lý trong làng và các vãi tới thắp hương lễ Phật. Trước đông đảo mọi người, tôi trang nghiêm đứng lên tự giới thiệu là người của Hội Phật giáo đã đi qua đây một vài lần, trông thấy cảnh hương lạnh khói tàn mà tâm không an, nay muốn xin dân làng ngôi chùa này tu sửa lại làm nơi thờ phụng và truyền bá Đạo Phật. Dân làng nghe nói vui lòng làm giấy cúng chùa ngay. Khi các hào lý và các vãi về hết, cổng chùa đã đóng, Lý Bảng mới bò ra cười. Anh lột khăn, lấy dao cạo trọc đầu cho tôi. Từ bữa đó, ngày nào tôi cũng giảng kinh niệm Phật, cũng gõ mõ, gióng chuông..., chiều chiều cũng ra làm vườn, cuốc đất, cần cù và thầm lặng như tất cả những nhà tu hành khổ hạnh khác... Cũng đúng lúc đó, các báo chí ở Hà Nội đưa tin: Liên Xô đang bắt đầu phản công lớn trên mặt trận Xta-lin-grát. Phấn khởi biết bao! Từ đó, tôi đã dễ dàng đi lại giữa các làng xã để nắm tình hình, tuyên truyền, vận động, gây cơ sở trong quần chúng...”.
Chiếc áo nhà sư đồng chí Văn Tiến Dũng đã sử dụng để cải trang nhằm che mắt mật thám địch để hoạt động cách mạng, năm 1942 - Ảnh BTLSQSVN. Nhân việc phải sửa chữa một số bàn ghế và cánh cửa nhà chùa, đồng chí Văn Tiến Dũng đã nhờ một bà vãi đến cửa hàng mộc Kinh Đào, mời hai anh Biểu và Lãnh - là hai đảng viên do đồng chí kết nạp vào chùa. Chiều ngày 30 Tết năm Quý Mùi (1943), tại chùa Bột Xuyên, Văn Tiến Dũng đã chủ trì cuộc họp của tổ chức Đảng, bàn việc củng cố, phát triển các đoàn thể cứu quốc trong Mặt trận Việt Minh, cử đồng chí Nguyễn Văn Biểu trở về làm việc ở xưởng gỗ Gia Lâm (Hà Nội) để tiếp tục bắt liên lạc. Đầu tháng 3/1943, tổ chức Đảng đã bắt được mối liên lạc với đồng chí. Trung tuần tháng 4/1943, đồng chí Hoàng Quốc Việt - Ủy viên Thường vụ Trung ương Đảng, Bí thư Xứ ủy Bắc Kỳ đã về chùa Bột Xuyên, giao nhiệm vụ cho đồng chí Văn Tiến Dũng làm Bí thư Tỉnh ủy Hà Đông. Từ chùa Bột Xuyên, với chiếc áo nâu sòng và chiếc xe đạp của Lý trưởng Bảng, Văn Tiến Dũng với cương vị Bí thư Tỉnh ủy đã đi đến các vùng của tỉnh Hà Đông để nắm bắt tình hình các cơ sở Đảng và lãnh đạo phong trào cách mạng của tỉnh. Tháng 4/1945, đồng chí được Trung ương Đảng cử làm Ủy viên Thường vụ Ủy ban Quân sự cách mạng Bắc Kỳ phụ trách xây dựng Chiến khu Hòa - Ninh - Thanh, chỉ đạo khởi nghĩa vũ trang giành chính quyền ở các tỉnh Hòa Bình, Ninh Bình, Thanh Hóa trong Cách mạng tháng Tám năm 1945. Dù không còn đóng vai “Sư Hà” để tiếp tục hoạt động cách mạng nhưng đồng chí Văn Tiến Dũng vẫn giữ lại chiếc áo nâu sòng như kỷ niệm của một thời hoạt động cách mạng đầy khó khăn, nguy hiểm của mình./.
