Chiếc áo trấn thủ của Anh hùng Cù Chính Lan
Một chiếc áo trấn thủ đã cũ đang được lưu giữ tại Bảo tàng Lịch sử Quốc gia. Hơn bảy thập kỷ trước, nó từng theo người chiến sĩ Cù Chính Lan trong Chiến dịch Hòa Bình – chiến dịch gắn với chiến công đã đưa tên tuổi anh vào lịch sử.
Giữa rất nhiều hiện vật về cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp đang được lưu giữ tại Bảo tàng Lịch sử Quốc gia có một kỷ vật đặc biệt: chiếc áo trấn thủ của Anh hùng Cù Chính Lan.
Đó là chiếc áo anh đã sử dụng trong thời gian tham gia Chiến dịch Hòa Bình 1951–1952.
Áo trấn thủ là một hình ảnh quen thuộc của người lính Việt Nam trong những năm kháng chiến chống Pháp. Được may bằng vải, bên trong chần bông hoặc vật liệu giữ ấm, chiếc áo giúp bộ đội chống lại giá rét trong điều kiện chiến đấu và sinh hoạt còn vô cùng thiếu thốn.
Với Cù Chính Lan, chiếc áo ấy đã đi cùng anh trong những ngày chiến đấu tại mặt trận Hòa Bình. Ngày 13/12/1951, tại Giang Mỗ, trên đường số 6, Cù Chính Lan đã một mình truy đuổi xe tăng địch. Sau nhiều lần tìm cách tiếp cận, anh trèo lên xe, mở nắp và dùng lựu đạn tiêu diệt tổ lái.
Chỉ hơn hai tuần sau chiến công ấy, ngày 29/12/1951, trong trận đánh đồn Cô Tô, Cù Chính Lan tiếp tục cùng đồng đội xung phong chiến đấu. Anh bị thương nhưng vẫn không rời trận địa và đã hy sinh khi tuổi đời còn rất trẻ.
Người chiến sĩ năm ấy không trở về. Nhưng chiếc áo trấn thủ từng theo anh trên chiến trường đã được gìn giữ qua thời gian và trở thành một hiện vật lịch sử.
Ngày nay, khi nhìn lại chiếc áo đã nhuốm màu năm tháng, chúng ta không chỉ nhìn thấy một vật dụng của người lính. Phía sau đó còn là câu chuyện về một thế hệ đã bước vào cuộc kháng chiến trong điều kiện vô cùng gian khổ, mang theo những trang bị rất giản dị nhưng chiến đấu bằng một ý chí phi thường.
Có những câu chuyện lịch sử được ghi lại bằng những trang tài liệu. Cũng có những câu chuyện được kể bằng chính những kỷ vật còn lại của một thời hoa lửa.
