CHIẾC ÁO TRẤN THỦ KỂ CHUYỆN ANH HÙNG CÙ CHÍNH LAN

Một chiếc áo có thể kể lại điều gì về người từng mặc nó? Khi đọc tư liệu về chiếc áo trấn thủ của Anh hùng Cù Chính Lan, chúng em nghĩ đến những ngày hành quân, những trận chiến và cuộc đời người lính gắn với hiện vật ấy.

Theo hồ sơ được giới thiệu trong bài viết của Bảo tàng Lịch sử quốc gia, chiếc áo mang ký hiệu BTCM 82/58/ĐD.670 được Cù Chính Lan mặc khi tham gia trận đánh đồn Cô Tô trong Chiến dịch Hòa Bình. Từ kỷ vật này, chúng em lần theo câu chuyện về một người thanh niên đã dành tuổi trẻ cho cuộc kháng chiến bảo vệ đất nước.

Từ làng quê Quỳnh Đôi đến cuộc đời người lính

Cù Chính Lan sinh năm 1930 trong một gia đình nông dân nghèo ở Quỳnh Đôi, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An. Hoàn cảnh khó khăn khiến anh sớm phải lao động phụ giúp gia đình.

Năm 1946, anh tình nguyện nhập ngũ. Trong quân đội, anh cần cù học tập, kiên trì rèn luyện và có ý thức giúp đỡ mọi người. Những phẩm chất ấy góp phần giúp anh trưởng thành, trở thành tiểu đội trưởng được đồng đội tin yêu.

Điều chúng em chú ý là phía sau những chiến công còn có một quá trình bền bỉ học hỏi. Lòng dũng cảm của người lính được nuôi dưỡng cùng kỹ năng, kỷ luật và trách nhiệm trong công việc hằng ngày.

Ở lại phía sau để bảo vệ đồng đội

Trong trận Giang Mỗ ngày 7/12/1951, khi trận địa bị lộ, đơn vị phải tạm thời rút lui dưới hỏa lực đối phương.

Theo tư liệu, Cù Chính Lan đi sau cùng, chiến đấu kiềm chế để đồng đội rút. Sau đó, anh quay lại tìm người bị thương và đưa được ba đồng chí về đơn vị an toàn.

Chi tiết ấy khiến chúng em nhớ lâu. Giữa hiểm nguy, anh vẫn nghĩ đến những người đang cần được giúp đỡ. Tình đồng đội được thể hiện qua hành động cụ thể, trong hoàn cảnh mà mỗi quyết định đều có thể liên quan đến tính mạng.

Qua câu chuyện, chúng em hiểu thêm rằng sự quả cảm luôn gắn với trách nhiệm và tình thương dành cho người bên cạnh.

Chiến công tại Giang Mỗ

Ngày 13/12/1951, trong trận Giang Mỗ tiếp theo, xe tăng đối phương xuất hiện, bắn vào đội hình và cản đường rút của bộ đội ta.

Trước tình thế nguy hiểm, Cù Chính Lan chủ động tiếp cận, chiến đấu và đánh hỏng chiếc xe tăng, góp phần giúp đơn vị hoàn thành nhiệm vụ. Chiến công của anh trở thành nguồn cổ vũ đối với bộ đội trong việc đối phó với xe tăng, xe cơ giới.

Tìm hiểu sự kiện ấy, chúng em cảm nhận được những khó khăn mà người lính phải vượt qua khi trang bị còn thiếu thốn. Đằng sau kết quả của một trận đánh là sự phối hợp của tập thể, tinh thần bình tĩnh và khả năng xử trí trong tình huống khẩn cấp.

Chiếc áo gắn với trận đánh cuối cùng

Ngày 29/12/1951, Cù Chính Lan cùng đơn vị tham gia trận đánh đồn Cô Tô. Dù bị thương, anh vẫn tiếp tục chỉ huy, động viên đồng đội chiến đấu và hy sinh trong trận đánh này.

Chiếc áo trấn thủ được nhắc đến trong hồ sơ hiện vật gắn với chặng đường cuối cùng ấy. Người lính đã ra đi, nhưng kỷ vật còn lại giúp thế hệ sau có thêm một điểm tựa để tìm hiểu cuộc đời anh.

Chúng em không trực tiếp chứng kiến chiến tranh. Bởi vậy, những hiện vật có hồ sơ, nguồn gốc rõ ràng rất quý giá: chúng giúp câu chuyện lịch sử trở nên cụ thể, gần gũi và nhắc người xem tìm hiểu sâu hơn về con người phía sau mỗi tên tuổi.

Sự ghi nhận và lòng tưởng nhớ

Năm 1952, Cù Chính Lan được truy tặng danh hiệu Anh hùng. Sự ghi nhận ấy dành cho những đóng góp, chiến công và tinh thần hy sinh của người chiến sĩ trẻ.

Theo bài viết được cung cấp, tại lễ tuyên dương công trạng ngày 10/8/1952, khi nghe báo cáo về anh, Chủ tịch Hồ Chí Minh đề nghị mọi người đứng dậy mặc niệm.

Phút tưởng niệm nhắc chúng em rằng khi nói đến chiến thắng, cần nhớ những người đã không trở về. Mỗi người lính ngã xuống đều để lại khoảng trống trong gia đình, đơn vị và quê hương.

Giữ gìn hiện vật, tiếp nối câu chuyện

Chiếc áo trấn thủ của Cù Chính Lan giúp chúng em hiểu thêm ý nghĩa của công việc bảo tàng. Gìn giữ một hiện vật cũng là gìn giữ cơ hội để những thế hệ sau tìm hiểu lịch sử bằng chứng tích cụ thể.

Là học sinh Trường THCS Thanh Oai, chúng em mong thể hiện lòng biết ơn bằng việc học tập nghiêm túc, quan tâm đến bạn bè và có trách nhiệm với tập thể. Khi tìm hiểu, kể lại câu chuyện về các anh hùng, chúng em cũng cần đọc kỹ, đối chiếu những chi tiết chưa thống nhất và trân trọng sự thật lịch sử.

Từ một chiếc áo, chúng em nhớ đến một cuộc đời. Từ cuộc đời ấy, chúng em thêm quý hòa bình và những cơ hội trưởng thành hôm nay.

Nguồn tư liệu: Ngọc Chính (tổng hợp), bài viết về Anh hùng Cù Chính Lan và chiếc áo trấn thủ, Bảo tàng Lịch sử quốc gia, theo nội dung người biên tập cung cấp; đối chiếu thông tin với Báo Quân đội nhân dân và tư liệu của Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Quảng Ninh.

Biên tập phục vụ chuyên mục “Câu chuyện thời hoa lửa” – Trường THCS Thanh Oai.