CHIẾC BALÔ NĂM XƯA VÀ CHIẾC CẶP SÁCH HÔM NAY
So sánh chiếc balô người lính mang theo ra trận với chiếc cặp sách của học sinh thời bình, để thấy sự chuyển giao thầm lặng giữa hy sinh và tiếp nối.
Chiếc balô của người lính thời chiến không bao giờ nhẹ. Nó đè nặng lên vai, cọ rát vào lưng, nhưng không ai được phép bỏ bớt. Trong đó là lương khô, đạn dược, bi đông nước, võng, tăng, đôi khi là vài vật kỷ niệm nhỏ bé từ quê nhà.
Balô không chỉ là hành trang, mà là sinh mạng. Thiếu nước có thể chết khát. Thiếu đạn có thể không còn đường lui. Có những ngày hành quân dài, balô nặng đến mức vai tê dại, chân run rẩy, nhưng không ai kêu ca. Bởi người lính hiểu: còn mang được balô là còn sống.
Tôi vẫn nhớ chiếc balô cũ của mình. Màu vải đã bạc, quai sờn, có chỗ vá bằng miếng vải khác màu. Trong balô ấy, tôi từng giấu một lá thư của mẹ. Mỗi khi mệt mỏi, tôi lại lôi ra đọc vài dòng, rồi cẩn thận gấp lại, đặt vào chỗ cũ như một cách giữ mình đứng vững.
Nhiều đồng đội của tôi đã ngã xuống khi balô vẫn còn trên lưng. Chiếc balô trở thành dấu hiệu cuối cùng để nhận ra họ giữa chiến trường tan hoang.
Hôm nay, tôi nhìn thấy những chiếc cặp sách của học sinh. Nhẹ hơn nhiều, gọn gàng, đủ màu sắc. Trong đó là sách vở, bút thước, ước mơ tương lai. Không có đạn, không có lương khô, không có những thứ gắn với sinh tử.
Tôi nhìn chiếc cặp sách ấy mà thấy lòng mình dịu lại. Bởi tôi hiểu: để chiếc cặp ấy có thể nhẹ như vậy, đã có những chiếc balô nặng trĩu nằm lại trong quá khứ.
Sự tiếp nối của đất nước đôi khi không nằm ở những điều lớn lao. Nó nằm trong việc những đứa trẻ được mang cặp sách đến trường, thay vì mang balô ra chiến trường.
