CHIẾC ĐÈN CHAI THỦY TINH VÀ CUỐN SỔ TAY KÝ ỨC DƯỚI ĐỊA ĐẠO VĨNH MỐC

CHIẾC ĐÈN CHAI THỦY TINH VÀ CUỐN SỔ TAY KÝ ỨC DƯỚI ĐỊA ĐẠO VĨNH MỐC

Nhân chứng kể lại: Cô Nguyễn Thị Xuân (Cựu dân quân bám trụ địa đạo Vĩnh Mốc, Quảng Trị)

"Sống dưới lòng địa đạo Vĩnh Mốc những năm 1967 - 1972, xung quanh chúng tôi chỉ có bóng tối và tiếng bom tọa độ dập liên hồi trên mặt đất. Để duy trì cuộc sống và ghi chép lại nhật ký chiến đấu của làng, chúng tôi tự chế những chiếc đèn từ vỏ chai thủy tinh đựng thuốc ký ninh cũ.

Chúng tôi đổ dầu hỏa (được cấp phát dè sẻn từng giọt) vào chai, dùng sợi vải xô bện chặt làm bấc đèn. Chị em phải dùng một mảnh tôn nhỏ uốn cong làm lá chắn hướng sáng, che bớt khói để ngọn lửa chỉ tụ lại một chấm nhỏ vừa đủ soi tỏ trang giấy. Dưới thứ ánh sáng leo lét, nồng mùi dầu khét ấy, tôi đã cẩn thận ghi lại ngày tháng sinh của những đứa trẻ chào đời ngay trong lòng đất, và cả tên những người dân làng ngã xuống bên mâm pháo bờ biển.

Cuốn sổ tay bên ngọn đèn chai thời hoa lửa ấy giờ đây đã ngả màu vàng ố, đầy vết muội than bám dính. Nhưng mỗi dòng chữ trong đó là một minh chứng hùng hồn cho sức sống mãnh liệt, kỳ diệu của con người Việt Nam: kẻ thù có thể dội bom nát mặt đất, nhưng không thể dập tắt được ánh sáng của sự sống và niềm tin dưới lòng đất sâu."