CHIẾC ĐỒNG HỒ KHÔNG CHẠY NỮA
Chiếc đồng hồ đã ngừng chạy từ rất lâu.
Kim đồng hồ dừng ở một thời điểm mà Thượng tá Nguyễn Quang Vinh, hội viên cựu chiến binh phường Bắc Cam Ranh, Khánh Hòa không bao giờ quên.
Đó là một chiếc đồng hồ cơ cũ.
Mặt kính đã có một vết xước nhỏ.
Dây đồng hồ được thay nhiều lần.
Nhưng bộ máy bên trong đã hỏng.
Người ta bảo ông bỏ đi.
Ông không bỏ.
Bởi đó là kỷ vật gắn với một người đồng đội.
Năm 1979, ông Vinh còn là một người lính trẻ.
Những ngày tháng chiến tranh bảo vệ biên giới đặt người lính trước nhiều thử thách. Trong hoàn cảnh ấy, những vật dụng bình thường bỗng trở nên đặc biệt.
Một chiếc đồng hồ giúp người lính biết giờ.
Một chiếc khăn giúp lau mồ hôi.
Một lá thư giúp nhớ về gia đình.
Một tấm ảnh giúp nhớ khuôn mặt người thân.
Và một lời động viên giúp người ta vững lòng.
Người đồng đội tặng ông chiếc đồng hồ tên là Hòa.
Hòa hơn ông vài tuổi.
Anh ít nói nhưng rất cẩn thận.
Mỗi lần làm nhiệm vụ, Hòa luôn kiểm tra đồng hồ.
Ông Vinh trêu:
“Ông quý đồng hồ hơn quý anh em.”
Hòa cười:
“Biết giờ mới biết lúc nào phải đi, lúc nào phải về.”
Có lần ông Vinh hỏi:
“Bao giờ mới được về?”
Hòa đáp:
“Hoàn thành nhiệm vụ rồi về.”
Hai người cùng cười.
Một ngày, trong lúc chuẩn bị thực hiện nhiệm vụ, Hòa tháo chiếc đồng hồ khỏi tay.
Anh đưa cho ông Vinh:
“Cầm hộ tôi.”
Ông hỏi:
“Làm gì?”
“Bao giờ tôi quay lại thì trả.”
Ông Vinh cầm lấy.
“Nhớ quay lại mà lấy.”
Hòa gật đầu.
Nhưng cuộc sống của người lính không phải lúc nào cũng đi theo điều người ta mong muốn.
Sau một nhiệm vụ, Hòa không trở về.
Chiếc đồng hồ vẫn ở trong túi áo ông Vinh.
Ông không muốn tin.
Những ngày sau đó, ông vẫn giữ chiếc đồng hồ.
Mỗi lần nhìn vào nó, ông có cảm giác người bạn của mình vẫn đang ở đâu đó.
Thời gian trôi.
Ông Vinh trở về sau những ngày tháng làm nhiệm vụ.
Chiếc đồng hồ vẫn được ông mang theo.
Nó đã không còn hoạt động bình thường.
Nhưng ông không sửa.
Một người bạn hỏi:
“Sao không sửa?”
Ông nói:
“Để vậy.”
“Nhưng đồng hồ phải chạy chứ?”
Ông nhìn mặt đồng hồ.
“Có những thứ không cần chạy nữa.”
Người bạn không hỏi thêm.
Nhiều năm sau, trong những buổi gặp mặt đồng đội, ông thường mang chiếc đồng hồ theo.
Có người nhìn thấy thì nhận ra ngay.
“Hòa để lại phải không?”
Ông gật đầu.
Không cần nói thêm.
Cả hai cùng im lặng.
Những người từng trải qua năm tháng chiến tranh hiểu rằng có những cái tên chỉ cần nhắc lên là cả một khoảng trời ký ức hiện về.
Hòa không còn nữa.
Nhưng anh vẫn sống trong câu chuyện của những người từng cùng anh chiến đấu.
Sống trong chiếc đồng hồ.
Sống trong những bức ảnh.
Sống trong những lần đồng đội gặp nhau và gọi tên anh.
Một lần, cháu của ông Vinh hỏi:
“Ông ơi, tại sao đồng hồ này không chạy?”
Ông trả lời:
“Nó hỏng rồi.”
“Ông sửa đi.”
Ông mỉm cười:
“Không sửa.”
“Vì sao?”
Ông đặt chiếc đồng hồ vào lòng bàn tay đứa cháu.
“Vì ông muốn giữ nguyên thời gian này.”
Đứa cháu chưa hiểu.
Nhưng nhiều năm sau, khi lớn lên, có lẽ em sẽ hiểu rằng đối với một người lính, một khoảnh khắc có thể trở thành cả một đời.
Chiếc đồng hồ dừng lại.
Nhưng ký ức không dừng.
Nó tiếp tục đi qua năm tháng.
Mỗi lần ông Vinh mở chiếc hộp gỗ, nhìn thấy chiếc đồng hồ, ông lại nhớ đến Hòa.
Nhớ câu nói:
“Bao giờ tôi quay lại thì trả.”
Ông vẫn chưa trả được.
Không phải vì ông quên.
Mà bởi người nhận đã không còn trở lại.
Vì thế, ông giữ chiếc đồng hồ như giữ một lời hẹn còn dang dở.
Một lời hẹn giữa hai người lính trẻ của năm tháng chiến tranh.
Một lời hẹn không thể thực hiện bằng việc trao trả chiếc đồng hồ, mà bằng cách không để cái tên của người đồng đội ấy biến mất khỏi ký ức.
Đến nay, kim đồng hồ vẫn dừng ở đó.
Nhưng với ông Vinh, thời gian của tình đồng đội thì chưa bao giờ ngừng lại.
