Chiếc ghe nhỏ vượt biển ra Bắc giữa vòng vây địch
Đầu năm 1962, Thôi Văn Nam cùng 5 đồng đội gồm Nguyễn Sơn, Lê Hà, Trần Văn Phủ, Nguyễn Văn Thanh và Võ An Ninh nhận nhiệm vụ vượt biển từ Bà Rịa ra miền Bắc để xin vũ khí chi viện cho chiến trường miền Nam. Chuyến đi trên một chiếc ghe nhỏ gặp bão, thiếu nước, bị địch bắt ở Cam Ranh, nhưng cả nhóm giữ kín thân phận và cuối cùng đến được đảo Hải Nam rồi trở về miền Bắc. Sau đó, họ được biên chế vào Đoàn 759 và tiếp tục tham gia vận chuyển vũ khí bằng đường biển.
Ngày 27/2/1962, chiếc ghe xuất phát từ khu vực Hồ Cốc, Phước Hải. Sáu người trên ghe đều là những người am hiểu vùng biển quê hương nhưng chưa từng vượt một hành trình dài ra miền Bắc. Họ mang theo giấy tờ giả dạng ngư dân để che giấu nhiệm vụ thực sự.
Hành trình nhanh chóng trở nên nguy hiểm. Khi đến vùng Cam Ranh, ghe gặp sự cố và bị lực lượng đối phương bắt giữ. Sáu người bị giam giữ hơn một tháng. Theo các tư liệu về chuyến đi, họ thống nhất khai mình là ngư dân đi đánh cá bị lạc, vì vậy phía bắt giữ không thu được bằng chứng về nhiệm vụ thực sự của họ và cuối cùng phải thả.
Sau khi được thả, sáu người tiếp tục hành trình về phía Bắc. Ngày 25/4/1962, chiếc ghe dạt vào đảo Hải Nam (Trung Quốc). Sau đó, họ liên hệ với cơ quan đại diện Việt Nam và được đưa về nước; đến 15/5/1962, cả nhóm về tới miền Bắc.
Tại miền Bắc, những người trong chuyến vượt biển này được biên chế vào Đoàn 759, tiền thân của lực lượng vận tải biển sau này, tiếp tục thực hiện nhiệm vụ đưa vũ khí từ miền Bắc vào chiến trường miền Nam.
Điểm đặc biệt của câu chuyện là Thôi Văn Nam không chỉ tham gia một chuyến vượt biển, mà sau đó còn tiếp tục làm nhiệm vụ trên những con tàu không số. Các tư liệu ghi nhận ông là một trong những người còn sống của nhóm sáu người Bà Rịa đã thực hiện chuyến vượt biển năm 1962.
Chi tiết đáng nhớ
Một chiếc ghe nhỏ, một hành trình chưa từng có tiền lệ đối với những người đi trên đó, rồi những ngày bị bắt giữ ở Cam Ranh và hành trình tiếp tục đến Hải Nam đã biến chuyến đi năm 1962 thành một câu chuyện đặc biệt trong lịch sử Đường Hồ Chí Minh trên biển.
Ý nghĩa giáo dục
Câu chuyện về Thôi Văn Nam có thể sử dụng trong chuyên mục “Thời hoa lửa” để giới thiệu một lát cắt khác của cuộc kháng chiến: không phải những trận đánh lớn, mà là những chuyến đi bí mật, gian nan của những người trẻ được giao nhiệm vụ mở đường và tìm nguồn chi viện cho chiến trường.
Thông điệp: Có những hành trình bắt đầu từ một chiếc ghe nhỏ, nhưng lại mở ra một con đường lớn nối hậu phương với tiền tuyến.
