Chiếc Khăn Trải Bàn Của Mẹ

Mùa thu năm 1951, tại một căn cứ kháng chiến ở vùng trung du Bắc Bộ, tổ quân y dựng một lán nhỏ dưới tán rừng cọ. Mỗi ngày, nơi đây đón những chiến sĩ bị thương sau các trận đánh và cả những người dân cần được chăm sóc.

Nữ y tá trẻ Đỗ Thị Mai, hai mươi hai tuổi, quê ở Hải Dương, luôn mang theo trong ba lô một chiếc khăn trải bàn bằng vải trắng đã ngả màu.

Chiếc khăn ấy.

Do mẹ tự tay may.

Trước ngày cô lên đường.

Mẹ nói:

"Dù ở."

"Đâu."

"Hãy giữ."

"Một góc."

"Sạch sẽ."

"Cho mọi."

"Người."

Mai không dùng chiếc khăn để trải bàn ăn.

Mỗi lần băng bó.

Cô lại trải nó lên chiếc bàn gỗ nhỏ.

Đặt dụng cụ y tế lên trên.

Giữ mọi thứ ngăn nắp.

Sạch sẽ.

Một buổi tối.

Một em bé trong bản bị sốt cao được đưa đến.

Lán quân y chật kín.

Mai trải chiếc khăn xuống.

Đặt em nằm tạm lên đó để khám.

Người mẹ nghẹn ngào.

Nắm chặt tay cô.

"Cảm ơn."

"Cô."

"Đã cứu."

"Con tôi."

Mai chỉ khẽ mỉm cười.

"Đây."

"Là việc."

"Ai cũng."

"Sẽ làm."

Trong buổi sinh hoạt truyền thống, chính trị viên kể về nữ liệt sĩ Mạc Thị Bưởi, người đã kiên cường hoạt động cách mạng và hết lòng vì nhân dân.

Ông nói:

"Lòng."

"Nhân hậu."

"Không cần."

"Điều lớn."

"Chỉ cần."

"Được."

"Giữ."

"Mỗi ngày."

Mai nhìn chiếc khăn đã có nhiều vết vá.

Cô hiểu rằng.

Sự chu đáo.

Đôi khi bắt đầu từ một tấm vải sạch.

Sau ngày đất nước thống nhất, Mai trở thành hộ sinh tại quê nhà.

Chiếc khăn năm xưa được bà cất trong chiếc rương gỗ.

Dù không còn trắng như trước.

Nhưng luôn được gấp ngay ngắn.

Một hôm.

Người cháu gái hỏi:

"Bà ơi."

"Sao."

"Chiếc khăn."

"Cũ vậy."

"Mà bà."

"Không bỏ?"

Mai mở chiếc khăn ra.

Nhẹ nhàng vuốt từng nếp gấp.

"Vì."

"Nó từng."

"Đón."

"Những người."

"Cần giúp."

"Nhất."

"Và nhắc."

"Bà."

"Rằng."

"Sự tử tế."

"Luôn bắt đầu."

"Từ những."

"Điều."

"Giản dị."

Đứa cháu ôm lấy bà.

Ngoài sân, nắng thu trải vàng trên những luống hoa cúc.

Mai nhìn khung cảnh bình yên.

Bà hiểu rằng, trong thời hoa lửa, không chỉ những chiến công lớn mới đáng nhớ. Có những con người đã âm thầm giữ gìn sự sống bằng lòng tận tụy và những việc làm nhỏ bé. Một chiếc khăn trải bàn bình dị cũng có thể trở thành nơi khởi đầu của sự chăm sóc, của hy vọng và của tình người giữa những năm tháng gian khó.