Chiếc lọ hoa làm từ vỏ đạn 37 ly
Chiếc lọ hoa làm từ vỏ đạn 37 lyVào một ngày đầu hè năm 2008, đoàn cán bộ Bảo tàng Quân khu 3 về xã Lai Vu, huyện Kim Thành, tỉnh Hải Dương với ý định tìm hiểu thêm những chiến công của một vùng đất đã từng nổi tiếng với câu thơ của nhà thơ Tố Hữu: “Chuyện cô du kích xóm Lai Vu/Rắn quấn bên chân vẫn bắn thù”...
Đứng ngay đầu thôn Hợp Nhất, nhìn từng đoàn xe nối đuôi nhau trên con đường số 5 huyền thoại, những ruộng lúa đang thì con gái, những bãi dâu xanh mát mắt chạy dọc triền sông Rạng. Trong chúng tôi không ai nghĩ tại mảnh đất này, hơn nửa thế kỷ trước đã từng là một trong những trọng điểm đánh phá ác liệt trong chiến tranh phá hoại của quân đội Mỹ. Theo giới thiệu của một người dân trong thôn, chúng tôi tìm đến nhà bà Bùi Thị Lãng, một nữ chiến sĩ dân quân của thôn Hợp Nhất giai đoạn 1965-1967. Tiếp chúng tôi trong ngôi nhà mái bằng đơn sơ, ánh mắt của người cựu dân quân gần 70 tuổi vẫn sáng lên khi được chúng tôi hỏi chuyện về những ngày đạn bom ác liệt. Nhanh nhảu mời chúng tôi uống nước, bà lặng đi giây lát rồi chậm rãi kể: Những năm 1965-1967, đế quốc Mỹ điên cuồng ném bom miền Bắc. Tuyến đường 5A nối liền thành phố cảng Hải Phòng với thủ đô Hà Nội chính là mục tiêu đánh phá của đế quốc Mỹ. Với những loại máy bay chiến đấu hiện đại như F111, F4, F104, chúng oanh tạc miền Bắc, phá hỏng hệ thống cầu đường hòng ngăn chặn sự chi viện của hậu phương lớn miền Bắc cho chiến trường miền Nam. Lai Vu khi đó được coi là túi đựng bom của đế quốc Mỹ. Với vị trí huyết mạch trên đường 5A, Lai Vu đã hứng không biết bao nhiêu bom đạn của giặc Mỹ. Hồi đấy, ở Lai Vu, ai ai cũng hăng hái tham gia đánh giặc. Một số người già và trẻ nhỏ được lệnh đi sơ tán. Tuy nhiên, vẫn có nhiều cụ già ở lại để tham gia chiến đấu cùng lực lượng dâ quân. Các cụ ông lập ra hội “Bạch đầu quân” làm nhiệm vụ chôn cất, mai táng những chiến sĩ hy sinh hay băng bó vết thương, sơ cứu cho những chiến sĩ bị thương rồi đưa lên tuyến trên. Các cụ bà cũng lập hội: “Mẹ chiến sĩ”, mang cơm nước, vá áo cho các chiến sĩ, động viên chăm sóc thương binh. 
Chiếc lọ hoa làm từ vỏ đạn pháo 37 ly của bà Bùi Thị Lãng đang được trưng bày tại Bảo tàng Quân khu 3. Đôi mắt nhìn xa xăm, bà Lãng nhớ lại: “Ngày 5/11/1965, vào khoảng 14 giờ chiều, máy bay giặc Mỹ điên cuồng bắn phá cầu Lai Vu. Không để cho chúng tự do phá cầu, giết hại nhân dân, Trung đội trưởng dân quân xã Nguyễn Công Tính lập tức ra lệnh cho các tổ bán máy bay bay thấp đồng loạt nhả đạn, bắt những chiếc máy bay Mỹ phải vội vã ngóc đầu, tạo điều kiện cho các trận địa pháo phòng không của bộ đội ta và các tiểu đội 12 ly 7 dân quân trực chiến xã đánh trả quyết liệt. Một chiếc máy bay F8U bị bắn cháy, rơi xuống sông Rạng. Từ nửa thân trước của máy bay tung ra một chiếc dù trắng. Đồng chí Hùng, một chiến sĩ dân quân của xã đang ẩn nấp ở thửa ruộng gần đó liền bật dậy, hô to: Bắt phi công. Đồng chí Tăng Mận, Bí thư Đảng ủy xã và tôi đã kịp thời chạy đến thu lượm tang vật, bắt trói phi công dẫn về xã”. Với tay lên chiếc bàn để cạnh ban thờ, bà đưa cho chúng tôi xem một chiếc lọ hoa làm bằng vỏ đạn pháo. Bà kể: “Sau trận đánh, đơn vị bộ đội pháo cao xạ bảo vệ cầu Lai Vu đã tặng tôi chiếc vỏ đạn pháo 37 ly từ loạt đạn đã bắn rơi chiếc máy bay F8U của giặc Mỹ. Tôi đã tự làm thành chiếc lọ hoa để làm kỷ niệm”. Khi biết được ý nguyện của chúng tôi muốn được xin lại chiếc lọ hoa để trưng bày tại Bảo tàng Quân khu 3, bà tỏ ý tần ngần như không muốn rời xa vật kỷ niệm đã gắn bó với bà hơn nửa thế kỷ qua. Nhưng rồi rất nhanh, bà vừa đưa chiếc lọ hoa cho chúng tôi, vừa xúc động nói: “Thôi, tôi giữ ở nhà thì chỉ mình tôi biết, cùng lắm là con tôi biết, cháu tôi biết. Tặng cho các anh, các chị có lẽ sẽ có nhiều người biết đến nó hơn. Mong các anh, các chị giữ gìn nó hộ tôi nhé”. Hứa với bà, mà cũng là bổn phận của những người làm công tác bảo tàng, chắc chắn chúng tôi sẽ giữ gìn và phát huy tốt hơn kỷ vật mà bà đã trao tặng. Hơn 7 năm trôi qua, chiếc lọ hoa làm từ vỏ đạn pháo 37 ly được đặt trang trọng tại phần trưng bày “LLVT Quân khu 3 trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước”. Hàng vạn người đã đến đây, và hàng vạn người, nhất là các chiến sĩ trẻ và thanh niên, học sinh, sinh viên, khi được nghe giới thiệu về chiếc lọ hoa đặc biệt này, đều bày tỏ sự khâm phục và ngưỡng mộ về vùng đất và con người Lai Vu dũng cảm, kiên cường, khâm phục và ngưỡng mộ vùng châu thổ Sông Hồng văn hiến và giàu chiến công./.Phong Hà/ Bảo tàng Quân khu 3
Chiếc lọ hoa làm từ vỏ đạn pháo 37 ly của bà Bùi Thị Lãng đang được trưng bày tại Bảo tàng Quân khu 3. Đôi mắt nhìn xa xăm, bà Lãng nhớ lại: “Ngày 5/11/1965, vào khoảng 14 giờ chiều, máy bay giặc Mỹ điên cuồng bắn phá cầu Lai Vu. Không để cho chúng tự do phá cầu, giết hại nhân dân, Trung đội trưởng dân quân xã Nguyễn Công Tính lập tức ra lệnh cho các tổ bán máy bay bay thấp đồng loạt nhả đạn, bắt những chiếc máy bay Mỹ phải vội vã ngóc đầu, tạo điều kiện cho các trận địa pháo phòng không của bộ đội ta và các tiểu đội 12 ly 7 dân quân trực chiến xã đánh trả quyết liệt. Một chiếc máy bay F8U bị bắn cháy, rơi xuống sông Rạng. Từ nửa thân trước của máy bay tung ra một chiếc dù trắng. Đồng chí Hùng, một chiến sĩ dân quân của xã đang ẩn nấp ở thửa ruộng gần đó liền bật dậy, hô to: Bắt phi công. Đồng chí Tăng Mận, Bí thư Đảng ủy xã và tôi đã kịp thời chạy đến thu lượm tang vật, bắt trói phi công dẫn về xã”. Với tay lên chiếc bàn để cạnh ban thờ, bà đưa cho chúng tôi xem một chiếc lọ hoa làm bằng vỏ đạn pháo. Bà kể: “Sau trận đánh, đơn vị bộ đội pháo cao xạ bảo vệ cầu Lai Vu đã tặng tôi chiếc vỏ đạn pháo 37 ly từ loạt đạn đã bắn rơi chiếc máy bay F8U của giặc Mỹ. Tôi đã tự làm thành chiếc lọ hoa để làm kỷ niệm”. Khi biết được ý nguyện của chúng tôi muốn được xin lại chiếc lọ hoa để trưng bày tại Bảo tàng Quân khu 3, bà tỏ ý tần ngần như không muốn rời xa vật kỷ niệm đã gắn bó với bà hơn nửa thế kỷ qua. Nhưng rồi rất nhanh, bà vừa đưa chiếc lọ hoa cho chúng tôi, vừa xúc động nói: “Thôi, tôi giữ ở nhà thì chỉ mình tôi biết, cùng lắm là con tôi biết, cháu tôi biết. Tặng cho các anh, các chị có lẽ sẽ có nhiều người biết đến nó hơn. Mong các anh, các chị giữ gìn nó hộ tôi nhé”. Hứa với bà, mà cũng là bổn phận của những người làm công tác bảo tàng, chắc chắn chúng tôi sẽ giữ gìn và phát huy tốt hơn kỷ vật mà bà đã trao tặng. Hơn 7 năm trôi qua, chiếc lọ hoa làm từ vỏ đạn pháo 37 ly được đặt trang trọng tại phần trưng bày “LLVT Quân khu 3 trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước”. Hàng vạn người đã đến đây, và hàng vạn người, nhất là các chiến sĩ trẻ và thanh niên, học sinh, sinh viên, khi được nghe giới thiệu về chiếc lọ hoa đặc biệt này, đều bày tỏ sự khâm phục và ngưỡng mộ về vùng đất và con người Lai Vu dũng cảm, kiên cường, khâm phục và ngưỡng mộ vùng châu thổ Sông Hồng văn hiến và giàu chiến công./.Phong Hà/ Bảo tàng Quân khu 3
