Chiếc Xẻng Nhỏ Giữa Cánh Đồng Bom Cày

Năm 1972, ông Phan Văn Thịnh là dân quân tại một xã thuộc tỉnh Hà Nam. Khi ấy, máy bay địch thường xuyên đánh phá các khu vực sản xuất, khiến nhiều cánh đồng bị cày xới thành những hố bom lớn. Sau mỗi trận đánh, dân quân và người dân lại nhanh chóng ra đồng khắc phục. Không có máy xúc hay phương tiện hiện đại, họ chỉ có cuốc, xẻng và sức người. Trong tổ của ông Thịnh có một chiếc xẻng nhỏ, cán gỗ đã cũ nhưng lưỡi vẫn còn chắc. Chiếc xẻng được dùng chung cho cả nhóm, ai rảnh tay thì cầm lấy để xúc đất lấp hố bom. Có những hố bom rất sâu, phải mất nhiều giờ mới lấp đầy. Người này xúc đất, người kia gánh, từng lớp đất được nén chặt lại để ruộng có thể canh tác trở lại. Một bác nông dân vừa làm vừa nói: “Lấp được hố này là thêm được một mùa lúa.” Chiếc xẻng nhỏ ấy đi qua nhiều cánh đồng, nhiều hố bom, trở thành vật dụng quen thuộc của cả đội dân quân. Sau này, khi công việc ổn định trở lại, chiếc xẻng được cất giữ như một kỷ vật của thời gian khó. Ông Thịnh thường kể rằng: “Có những công cụ rất đơn giản, nhưng khi đặt vào đúng hoàn cảnh, nó lại góp phần tạo nên sự hồi sinh cho cả một vùng đất.”