Chiến đấu trong lòng đất
16 tuổi, Phạm Kiều Đa đã chọn đi vào lòng đất, trở thành chiến sĩ Biệt động nội đô Đà Nẵng, sống và chiến đấu trong những căn hầm bí mật giữa vòng vây kẻ thù. Cuộc đời ông là một phần ký ức đặc biệt của lịch sử, nơi lòng quả cảm, sự hy sinh thầm lặng và niềm tin vào ngày mai hòa bình.
Nhưng nếu chỉ nhìn ông Đa qua những năm tháng chiến tranh, câu chuyện sẽ chưa trọn vẹn. Bởi điều làm nên giá trị lớn nhất trong cuộc đời ông Đa không chỉ là những trận đánh, mà là cách ông tiếp tục sống, tiếp tục cống hiến khi đất nước bước sang hòa bình. Sau ngày thống nhất, giữa những bãi đất còn đầy bom mìn sót lại, ông Phạm Kiều Đa cùng đồng đội bước vào một mặt trận khác, thầm lặng nhưng không kém phần nguy hiểm, rà phá bom mìn, trả lại đất đai cho nhân dân, trả lại sự sống cho thành phố vừa bước ra khỏi chiến tranh. Không còn tiếng súng, nhưng mỗi lần cúi xuống tháo gỡ một quả mìn là một lần đối diện hiểm nguy. Với ông, đó là cách tiếp tục giữ lời hứa với những đồng đội đã nằm lại.
Những năm tháng sau đó, trên nhiều cương vị công tác, ông Đa vẫn giữ nguyên phong thái của người lính biệt động, kỷ luật, trách nhiệm và không bao giờ đặt mình lên phía trước. Ông Đa hiếm khi nói về chiến công, càng không muốn được nhắc đến như một biểu tượng. Điều khiến ông Đa trăn trở nhiều hơn, ở tuổi gần 80, lại là tương lai của những người trẻ đang sống trong hòa bình.
