Chiến dịch đường mòn Hồ Chí Minh

Chào các cháu!

Ngồi nhìn các cháu hôm nay thanh thản lướt điện thoại, xúng xính áo quần đi học, đi chơi trong một đất nước hòa bình, người cựu binh già này mừng vui lắm. Hôm nay, cho bác được xưng "bác", ngồi lại đây kể cho các cháu nghe một câu chuyện nhỏ, một lát cắt về "thời hoa lửa" của thế hệ bác ngày xưa – những ngày làm chiến sĩ Thanh niên xung phong (TNXP) trên tuyến đường mòn Hồ Chí Minh huyền thoại.

Ngày đó, bác cũng bằng tuổi các cháu bây giờ thôi, mười tám, đôi mươi, cái tuổi đẹp nhất của đời người. Nghe tiếng gọi của Tổ quốc, tụi bác gác lại bút nghiên, từ biệt mẹ cha, khoác lên mình màu áo xanh tình nguyện rồi hành quân ra trận.

Khúc quân hành dưới tán rừng già

Các cháu biết không, cuộc hành quân vào Trường Sơn ngày ấy không có xe đưa đón tiện nghi như bây giờ đâu. Tụi bác đi bộ, cuốc bộ ròng rã tháng này qua tháng khác. Trên vai là chiếc ba lô con cóc nặng trĩu, chứa từ quần áo, tăng võng, cuốc xẻng cho đến vài lon gạo mục.

Đường Trường Sơn ngày ấy là những lối mòn nhỏ xíu muỗi vắt nhiều vô kể, dốc cao sừng sững "lòng mang dạ cá, cấp bách lên đèo". Có những ngày mưa rừng dầm dề, đường trơn trượt, chân bấm xuống bùn đất loét cả ra, sốt rét rừng hành hạ đến run bần bật, nhưng không một ai chịu lùi lại phía sau. Tụi bác vừa đi vừa hò hát, tếu táo trêu đùa nhau để quên đi cái mệt. Cái tinh thần "xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước" lúc đó nó tự nhiên và mạnh mẽ lắm, chẳng ai nghĩ đến bản thân mình đâu.

Những đêm thức trắng "mở đường, giữ tim"

Đơn vị của bác được giao nhiệm vụ chốt giữ ở một tọa độ lửa – nơi máy bay Mỹ rải bom cày xới suốt ngày đêm để cắt đứt tuyến chi viện vào miền Nam. Nhiệm vụ của TNXP là: Địch phá, ta sửa ta đi!

Có những đêm, bom vừa dứt, khói khét lẹt còn chưa kịp tan, cả tiểu đội đã lao ra mặt đường. Đàn ông con trai thì vác đá hộc, chị em phụ nữ thì thoăn thoắt cuốc xẻng lấp hố bom. Đèn không được thắp vì sợ máy bay địch phát hiện, tụi bác làm việc trong bóng tối, chỉ định vị bằng ánh chớp của bom đạn xa xa hoặc những ánh lân tinh lập lòe trên thân cây rừng.

Bác nhớ nhất những đêm trời tối đen như mực, đoàn xe vận tải chở nhu yếu phẩm, vũ khí vào Nam bị nghẽn lại vì không thấy đường qua đoạn sạt lở. Lúc ấy, mấy chị em TNXP chẳng ngần ngại mặc những chiếc áo trắng (hoặc lấy tấm vải bạt trắng), đứng sát mép vực sâu làm "cọc tiêu sống". Các chị đứng hiên ngang giữa trời, làm điểm tựa cho các anh lái xe nhìn theo ánh trắng ấy mà vững tay lái, đưa xe vượt qua hiểm nguy. Bom đạn có thể rơi ngay bên cạnh, nhưng không một ai rời vị trí. Xe chưa qua, đường chưa thông, thì máu TNXP chưa ngừng chảy.

Bữa cơm chan nước mắt và nụ cười Trường Sơn

Gian khổ là vậy, nhưng cuộc sống ở Trường Sơn cũng đầy ắp tiếng cười. Giữa hai trận bom, tụi bác lại ngồi lại dưới hầm, chia nhau từng củ sắn lùi, bát canh rau tàu bay nấu suông không muối. Có những lúc đang ăn thì bom dội, đất đá đổ ào vào bát, anh em lại gạt đi, cười trừ rồi ăn tiếp.

Trong gian khổ, tình đồng chí, đồng đội thiêng liêng vô cùng. Bác nhớ có cô bạn cùng tiểu đội, quê miền Trung, bé loắt choắt nhưng cuốc đất hăng hái lắm. Một chiều bom nổ rát, cô ấy lấy thân mình che chắn cho một hòm bộc phá rồi hy sinh. Lúc tụi bác bế cô ấy lên, trên môi vẫn như còn vương một nụ cười nửa vời chưa kịp tắt. Tụi bác khóc, lau nước mắt rồi lại cầm cuốc, cầm xẻng chiến đấu tiếp, chiến đấu luôn cả phần của người vừa nằm xuống.

Thông điệp gửi lại mai sau

Các cháu ạ,

Thế hệ của bác ngày ấy chẳng ai nghĩ mình là anh hùng cả. Tụi bác ra đi đơn giản vì tình yêu nước, vì một khát vọng cháy bỏng là đất nước được độc lập, Bắc Nam liền một dải, để những thế hệ sau – chính là các cháu bây giờ – không còn phải biết đến bom đạn, chiến tranh.

Thời gian trôi qua, vết thương chiến tranh đã lành, những thanh niên xung phong ngày ấy giờ tóc đã bạc phơ, da đã mồi. Nhưng ngọn lửa của những năm tháng Trường Sơn thì chưa bao giờ tắt trong tim bác.

Bác kể câu chuyện này để các cháu nghe và bác muốn gửi gắm một điều:

"Hòa bình hôm nay được đổi bằng tuổi trẻ, xương máu của một thế hệ đã nằm lại dưới đại ngàn Trường Sơn. Các cháu đang sống trong những ngày tháng đẹp nhất, có nhiều cơ hội để học tập và cống hiến. Hãy sống trách nhiệm, yêu thương và sống hết mình với lý tưởng của bản thân. Đừng ngại khó, ngại khổ, vì trong dòng máu của các cháu luôn có tinh thần kiên cường của cha ông ngày trước."