Chiến dịch Hồ Chí Minh – Mùa xuân Đại thắng 1975

Chiến dịch Hồ Chí Minh – Đỉnh cao nghệ thuật quân sự và Mùa xuân Đại thắng 1975

Sau những thắng lợi dồn dập và có tính chất bước ngoặt tại Chiến dịch Tây Nguyên cùng Chiến dịch Huế - Đà Nẵng trong tháng 3/1975, cục diện chiến trường miền Nam thay đổi cực kỳ nhanh chóng. Tình thế cách mạng đã chín muồi, trước thời cơ chiến lược ngàn năm có một, ngày 14/4/1975, Bộ Chính trị quyết định đổi tên Chiến dịch giải phóng Sài Gòn - Gia Định thành Chiến dịch Hồ Chí Minh với mục tiêu giải phóng hoàn toàn miền Nam trước khi mùa mưa bắt đầu. Đây là chiến dịch tiến công tổng hợp có quy mô lớn nhất trong lịch sử Quân đội Nhân dân Việt Nam, nơi sào huyệt cuối cùng của chính quyền Sài Gòn được tổ chức phòng thủ chặt chẽ với nhiều tuyến cố thủ vòng ngoài tại Xuân Lộc, Phan Rang, Củ Chi, Biên Hòa.

Đối lập với sự cố thủ của đối phương, Bộ Tổng Tư lệnh đã huy động lực lượng kỷ lục gồm 5 quân đoàn (Quân đoàn 1, 2, 3, 4 và Đoàn 232) cùng lực lượng vũ trang địa phương, biệt động Sài Gòn và đông đảo quần chúng nhân dân. Phương châm chiến lược xuyên suốt toàn bộ chiến dịch được Đại tướng Võ Nguyên Giáp đúc kết qua bức điện mật lịch sử: "Thần tốc, thần tốc hơn nữa; táo bạo, táo bạo hơn nữa; tranh thủ từng giờ, từng phút, xóc tới mặt trận, giải phóng miền Nam. Quyết chiến và toàn thắng!". Đúng 17 giờ ngày 26/4/1975, chiến dịch chính thức nổ súng bằng đợt tiến công pháo binh dữ dội vào các căn cứ then chốt, mở đường cho 5 cánh quân lớn từ năm hướng đồng loạt mở đợt tổng tiến công. Quân đoàn 1 từ hướng Bắc đánh chiếm căn cứ Bến Cát, Lái Thiêu, khống chế cầu Bình Triệu và tiến thẳng vào Bộ Tổng Tham mưu; Quân đoàn 3 từ hướng Tây Bắc đập tan căn cứ Đồng Dù, chiếm sân bay Tân Sơn Nhất; Quân đoàn 2 từ hướng Đông đánh chiếm Căn cứ Nước Trong, Biên Hòa, Trảng Bom rồi nhanh chóng vượt sông Đồng Nai tiến thẳng về Dinh Độc Lập; Quân đoàn 4 từ hướng Đông Nam đập tan tuyến phòng thủ Xuân Lộc, tiến chiếm Bộ Quốc phòng địch; trong khi Đoàn 232 từ hướng Tây và Tây Nam cắt đứt Quốc lộ 4, đánh chiếm Biệt khu Thủ đô và Tổng nha Cảnh sát. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa các binh đoàn chủ lực và lực lượng biệt động nội đô đã nhanh chóng làm xáo trộn hoàn toàn hệ thống chỉ huy của đối phương, làm chọc thủng toàn bộ các tuyến phòng thủ vòng ngoài chỉ sau vài ngày đêm giao tranh ác liệt.

Sáng ngày 30/4/1975, các binh đoàn hợp thành của ta đồng loạt áp sát khu vực trung tâm Sài Gòn, đè bẹp những sự chống trả tuyệt vọng cuối cùng. Đúng 10 giờ 45 phút, chiếc xe tăng 390 do Trung úy Bùi Quang Thận chỉ huy đã húc văng cánh cổng sắt chính của Dinh Độc Lập, nối tiếp ngay sau là xe tăng 843 do Đại úy Vũ Đăng Toàn chỉ huy tiến vào sân.

Trung úy Bùi Quang Thận nhanh chóng rời xe, lao lên tầng hai Dinh Độc Lập để hạ cờ chính quyền Sài Gòn và kéo lá cờ nửa đỏ nửa xanh có ngôi sao vàng của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam lên đỉnh cột cờ lúc 11 giờ 30 phút. Cùng thời điểm đó, Tổng thống Dương Văn Minh cùng toàn bộ nội các chính quyền Sài Gòn tuyên bố đầu hàng không điều kiện trên đài phát thanh, đánh dấu giờ phút lịch sử kết thúc trọn vẹn cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước kéo dài 21 năm.

Thắng lợi của Chiến dịch Hồ Chí Minh không chỉ chấm dứt 30 năm chiến tranh giải phóng dân tộc mà còn thu giang sơn về một mối, xóa bỏ hoàn toàn sự chia cắt hai miền Nam - Bắc, mở ra kỷ nguyên độc lập, thống nhất và cùng tiến lên Chủ nghĩa Xã hội cho Việt Nam. Đây là đỉnh cao của nghệ thuật quân sự Việt Nam về khả năng tác chiến binh chủng hợp thành quy mô lớn kết hợp tiến công quân sự với nổi dậy của quần chúng, đồng thời là nguồn cổ vũ mạnh mẽ cho các dân tộc đang đấu tranh giải phóng trên toàn thế giới, để lại một trang sử vàng chói lọi và niềm tự hào bất tận cho muôn đời sau.