Chiến dịch Hòa Bình (1951–1952) — những trận đánh và nghĩa trang liệt sĩ
Chiến dịch Hòa Bình là chiến dịch lớn trong kháng chiến chống Pháp, có nhiều cán bộ, chiến sĩ và du kích hy sinh. Nghĩa trang Liệt sĩ Chiến dịch Hòa Bình hiện là nơi an nghỉ của hàng trăm liệt sĩ liên quan đến chiến dịch này.
Cách đây 70 năm, dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Trung ương Đảng, đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh, trực tiếp là Tổng Quân ủy và Bộ Tổng Tư lệnh, quân và dân ta đã mở màn Chiến dịch Hòa Bình, giành thắng lợi sau 3 đợt tiến công. Sau hơn 2 tháng chiến đấu, quân và dân ta đã loại khỏi vòng chiến đấu hơn 6.000 tên địch, phá hủy và thu nhiều phương tiện chiến đấu của chúng, giải phóng khu vực Hòa Bình - Sông Đà, giữ vững đường giao thông chiến lược giữa Việt Bắc và các Liên khu 3, 4. Chiến thắng Hòa Bình có ý nghĩa chiến lược quan trọng, làm thất bại âm mưu và nỗ lực của thực dân Pháp nhằm giành lại quyền chủ động, chiếm đóng “Xứ Mường”, chia cắt chiến trường Bắc Bộ, tạo điều kiện cho quân và dân ta tiến hành Chiến dịch Điện Biên Phủ giành thắng lợi hoàn toàn. Trong những trận đánh quyết liệt giữa ta và địch, nhiều cán bộ, chiến sĩ đã chiến đấu, anh dũng hy sinh, viết tiếp những trang sử vàng chói lọi cho cách mạng Việt Nam.
