Chiến dịch Quang Trung

Năm 1951, cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp bước sang một giai đoạn mới. Sau những chiến dịch lớn ở trung du, quân đội Việt Nam tiếp tục mở những cuộc tiến công vào phòng tuyến của quân Pháp ở đồng bằng Bắc Bộ. Chiến dịch Quang Trung, còn gọi là Chiến dịch Hà Nam Ninh, diễn ra từ ngày 28 tháng 5 đến ngày 20 tháng 6 năm 1951, trên địa bàn Hà Nam, Nam Định và Ninh Bình ngày nay.

Cu Nâu khi ấy đã là một chiến sĩ trẻ.

Một buổi tối, trong nơi đóng quân, cán bộ đơn vị phổ biến tin chiến dịch. Những cái tên Hà Nam, Nam Định, Ninh Bình được nhắc đến. Cu Nâu ngồi lặng, chăm chú nghe.

Cậu chợt nhận ra rằng những con đường mình từng đi qua trong những ngày huấn luyện chỉ là một phần rất nhỏ của cuộc kháng chiến rộng lớn.

Chiến dịch được Bộ Tổng Tư lệnh trực tiếp chỉ huy, với sự tham gia của các đại đoàn 308, 304 và 320 cùng lực lượng địa phương và một số đơn vị binh chủng. Đại tướng Võ Nguyên Giáp giữ cương vị Tư lệnh kiêm Bí thư Đảng ủy chiến dịch.

Đối với những người lính trẻ như Cu Nâu, tên gọi “Quang Trung” trước hết gợi lên một chặng đường mới: rời những buổi tập luyện để bước vào một giai đoạn thử thách lớn hơn.

Cu Nâu nhớ đến lời tiểu đội trưởng Hòa:

— Làm việc gì cũng phải bình tĩnh, giữ kỷ luật và biết dựa vào đồng đội.

Cậu gật đầu.

Những ngày sau đó, cuộc sống trong đơn vị trở nên khẩn trương hơn. Mọi người cùng chuẩn bị hành trang, củng cố tinh thần và giúp đỡ nhau trong những công việc được giao.

Cu Nâu không còn là chàng tân binh vụng về của những ngày đầu.

Cậu đã biết tự chăm sóc bản thân, biết nhường phần thuận lợi cho người khác và biết rằng phía sau mỗi nhiệm vụ của người lính luôn có sự góp sức của nhân dân.

Điều khiến cậu nhớ nhất về những ngày ấy lại không phải những khoảnh khắc ồn ào của chiến trường.

Đó là hình ảnh những người dân đồng bằng gánh gạo, đưa nước, giúp bộ đội vượt qua khó khăn; là những chiến sĩ trẻ động viên nhau trước mỗi chặng đường; là những người đồng đội cùng chia sẻ từng phần lương thực và chăm sóc nhau khi mệt mỏi.

Trong chiến dịch, các lực lượng vũ trang địa phương và dân quân du kích cũng phối hợp với bộ đội chủ lực. Đây được xem là một nét nổi bật của nghệ thuật phối hợp ba thứ quân trong Chiến dịch Quang Trung.

Cu Nâu càng hiểu rõ hơn một điều mà cha từng nói ở quê:

“Một người có thể làm được một việc nhỏ, nhưng nhiều người cùng chung sức sẽ làm nên việc lớn.”

Chiến dịch kết thúc ngày 20 tháng 6 năm 1951. Theo các nguồn tư liệu lịch sử, quân đội Việt Nam đã loại khỏi vòng chiến đấu hơn 4.000 quân Pháp và lực lượng liên quan, đồng thời góp phần thúc đẩy chiến tranh du kích ở đồng bằng Bắc Bộ.

Đối với Cu Nâu, Quang Trung trở thành một dấu mốc trong tuổi quân.

Sau những ngày tháng ấy, cậu hiểu rằng chiến thắng không chỉ được tạo nên bởi những người ở tuyến trước. Đằng sau mỗi người lính còn có quê hương, đồng đội và nhân dân cùng góp sức.

Đêm trở về nơi nghỉ, Cu Nâu mở cuốn sổ nhỏ. Cậu viết:

“Mình đã lớn thêm một chút. Và mình càng hiểu rằng người lính phải biết sống vì mọi người.”

Khép cuốn sổ lại, cậu nghĩ đến mái nhà tranh ở Quỳnh Đôi.

Xa quê đã lâu, nhưng lời cha dặn vẫn còn nguyên trong trí nhớ.

Đi xa để trưởng thành, rồi một ngày trở về với quê hương bằng những điều mình đã học được.