CHIẾN DỊCH TÂY BẮC 1952 – CON ĐƯỜNG QUA NÚI VÀ BÀI TOÁN HẬU CẦN

Tây Bắc là một địa bàn rộng lớn và hiểm trở.

Địa hình núi cao.

Đường giao thông khó khăn.

Khoảng cách giữa các khu vực rất xa.

Nhưng Tây Bắc lại có vị trí chiến lược quan trọng.

Quân Pháp sử dụng khu vực này để uy hiếp căn cứ địa Việt Bắc và bảo vệ hướng Thượng Lào.

Vì vậy, muốn tiếp tục giữ thế chủ động chiến lược, quân đội Việt Nam cần hoạt động ở Tây Bắc.

Tháng 9/1952, Bộ Chính trị quyết định mở Chiến dịch Tây Bắc.

Võ Nguyên Giáp được cử làm Chỉ huy trưởng chiến dịch.

Lực lượng tham gia chiến dịch gồm các Đại đoàn 308, 312, 316 thiếu, Tiểu đoàn 910, Trung đoàn 148, pháo binh, công binh, bộ đội địa phương và dân quân du kích. Tổng quân số được một tài liệu hậu cần của Quân đội nhân dân ghi nhận khoảng 35.000 người.

Nhưng có quân chưa đủ.

Quân phải đến được chiến trường.

Đạn phải đến được chiến trường.

Lương thực phải đến được chiến trường.

Thương binh phải được đưa về.

Trong địa hình Tây Bắc, đây là một bài toán rất khó.

Bộ đội phải hành quân qua núi.

Hậu cần phải tổ chức những tuyến vận chuyển dài.

Nhân dân địa phương tham gia hỗ trợ.

Đó là lý do công tác hậu cần trở thành một phần không thể tách rời của chiến dịch.

Ngày 14/10/1952, chiến dịch bắt đầu.

Đợt một tập trung vào Nghĩa Lộ và Phù Yên.

Quân ta liên tiếp đánh vào các vị trí then chốt.

Đến đợt hai, quân ta vượt sông Đà, tiến công khu vực Mộc Châu.

Quân Pháp buộc phải rút khỏi Sơn La về Nà Sản.

Đợt ba, từ ngày 30/11 đến 10/12, quân ta tiến công Nà Sản nhưng không thành công. Chiến dịch kết thúc ngày 10/12.

Điểm cần nhấn mạnh là: một chiến dịch có thể có cả thắng lợi và những trận đánh không đạt mục tiêu, nhưng vẫn đạt mục tiêu chiến lược chung.

Quân ta đã loại khỏi vòng chiến đấu hàng nghìn quân Pháp, giải phóng một vùng rộng lớn và tạo ra thay đổi quan trọng về thế trận.

Theo tư liệu của Bộ Quốc phòng, chiến dịch đã giải phóng khoảng 28.500 km² và 250.000 dân, đồng thời loại khỏi vòng chiến đấu hơn 6.000 quân địch.

Nhưng có lẽ bài học lớn nhất của Tây Bắc không nằm ở những con số.

Đó là khả năng tổ chức một chiến dịch lớn trên một địa bàn cực kỳ khó khăn.

Đó là sự phối hợp giữa bộ đội chủ lực và lực lượng địa phương.

Đó là công tác hậu cần.

Đó là khả năng lựa chọn hướng tiến công phù hợp.

Và đó là kinh nghiệm rút ra từ những trận đánh chưa thành công.

Chỉ hơn một năm sau, quân đội Việt Nam sẽ bước vào một chiến trường còn lớn hơn: Điện Biên Phủ.

Những kinh nghiệm của Tây Bắc trở thành một phần trong quá trình trưởng thành ấy.