Chiến đoàn “ma” trong vụ đảo chính Ngô Đình Diệm
Sau khi nhận thấy Ngô Đình Diệm không còn phục tùng, chính quyền Mỹ đã “bật đèn xanh” cho một số tướng lĩnh Việt Nam Cộng hòa tiến hành đảo chính bằng vũ lực. Ngày 1/11/1963, tiếng súng đảo chính vang lên. Một đơn vị chủ lực mang tên “Chiến đoàn Vạn Kiếp” tiến thẳng về Thành Cộng Hòa, bao vây và gây sức ép Phủ Tổng thống của chính quyền Diệm. Thế nhưng, sau khi cuộc đảo chính kết thúc, “Chiến đoàn Vạn Kiếp” gần như biến mất, chỉ còn vài dòng nhắc thoáng qua về “chiến công” của đơn vị này. Trong toàn bộ “Quân sử Quân lực Việt Nam Cộng hòa” cũng không có ghi chép nào đề cập đến cái tên ấy. Hơn nửa thế kỷ qua, phần lớn các tư liệu và hồi ký đều khẳng định: “Mũi tiến công chính vào Thành Cộng Hòa là hai trung đoàn thuộc Sư đoàn 5 do đại tá Nguyễn Văn Thiệu chỉ huy”. Câu chuyện này sau đó cũng được lặp lại trong nhiều hồi ký và bài báo, dựa trên lời kể công của Thiệu sau khi đảo chính thành công. Nếu như vậy, “Chiến đoàn Vạn Kiếp” là đơn vị nào? Không ai biết, cũng chẳng ai có thể giải thích rõ ràng. Một vị tướng tham gia đảo chính từng kể lại: “Trung tá Vĩnh Lộc chỉ huy chiến đoàn Vạn Kiếp cố tình chậm trễ, chờ đợi nghe ngóng, nếu tình hình thuận lợi mới hành động. Đến 15 giờ 45 phút ngày 1/11/1963, đại tá Nguyễn Văn Thiệu buộc phải đưa Sư đoàn 5 ra tăng cường tấn công. Rạng sáng 2/11, các đơn vị thiết giáp, thủy quân lục chiến và nhảy dù đồng loạt đánh vào dinh Gia Long. Đến 6 giờ, lực lượng bảo vệ buông súng đầu hàng, Diệm và Nhu đã trốn thoát. Tham gia chiến dịch có các đơn vị thuộc Sư đoàn 5, Sư đoàn 7, thủy quân lục chiến và lính nhảy dù.” Trong danh sách các đơn vị tham gia đảo chính có tên Chiến đoàn Vạn Kiếp. Nhưng theo lời kể của nhiều nhân chứng, đơn vị này hầu như không nổ súng. Binh lính của Vạn Kiếp khi ấy vẫn án binh bên cầu Phan Thanh Giản, không biết phải tiến quân theo lệnh nào. Hơn 60 năm trôi qua, bí ẩn về “Chiến đoàn Vạn Kiếp” vẫn chưa có lời giải. Một đơn vị từng được xem là “mũi tấn công chủ lực” lại hóa thành bóng mờ trong lịch sử như một ẩn số chưa bao giờ được khai mở.

