Chiến sĩ pháo cao xạ bắn rơi 'thần sấm' trên bầu trời Mường Thanh

Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, bên cạnh hỏa lực pháo binh mặt đất và sức tiến công giạt dào của bộ binh, sự xuất hiện bất ngờ của Trung đoàn Pháo cao xạ 367 với những khẩu pháo 37mm lần đầu tiên xuất trận đã tạo nên một bước ngoặt lịch sử trên chiến trường. Sự hiện diện của cao xạ Việt Nam đã đập tan hoàn toàn huyền thoại về quyền kiểm soát tuyệt đối trên không của Không quân Pháp và Mỹ, cắt đứt "cầu hàng không" – con đường sống duy nhất duy trì sự tồn tại của tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ.

Trước khi chiến dịch mở màn, Bộ Chỉ huy Pháp và các cố vấn quân sự Mỹ hoàn toàn tự tin rằng hỏa lực không quân của họ sẽ làm chủ tuyệt đối bầu trời Tây Bắc. Họ huy động hàng trăm máy bay chiến đấu, máy bay oanh tặc và vận tải hiện đại thời bấy giờ như B-26 Invader, Hellcat, Bearcat, Helldiver và đặc biệt là các "thần sấm" vận tải khổng lồ C-119 do Mỹ viện trợ. Quân Pháp đinh ninh rằng lực lượng Việt Minh thiếu trang bị phòng không chuyên dụng, chỉ có thể bắn súng trường thô sơ nên không thể ngăn cản hạm đội không quân Pháp tiếp tế lương thực, đạn dược hay dội bom hủy diệt các trận địa.

Thế nhưng, quân Pháp đã hoàn toàn rơi vào tính toán sai lầm thảm hại. Bằng quyết tâm sắt đá, hàng ngàn chiến sĩ Trung đoàn 367 cùng lực lượng bộ binh đã vượt qua muôn vàn gian khổ, dùng sức người xẻ núi, kéo những khẩu pháo cao xạ 37mm nặng gần 2,4 tấn qua những con đèo dốc đứng để đưa pháo vào các hầm ngụy trang kiên cố trên đỉnh núi cao bao quanh lòng chảo Mường Thanh.

Ngày 13/3/1954, khi pháo lệnh mở màn chiến dịch vang lên, các khẩu pháo cao xạ 37mm bất ngờ đồng loạt nhả đạn, tạo nên một lưới lửa phòng không tầm thấp dày đặc và cực kỳ chính xác. Ngay trong những ngày đầu, nhiều "thần sấm" C-119 và máy bay oanh tặc Pháp đã bị trúng đạn bốc cháy ngùn ngụt, đâm đầu xuống lòng chảo Mường Thanh hoặc các dãy núi lân cận.

Trận địa pháo cao xạ của ta đã giăng một "tấm lưới thép" bịt kín bầu trời Điện Biên. Các chiến sĩ pháo cao xạ không quản ngại bom đạn cuồng sát của địch, kiên cường bám mâm pháo, điều chỉnh góc bắn, khống chế chặt chẽ từng đường bay của giặc. Kết quả, lực lượng cao xạ của ta đã bắn rơi và bắn cháy 62 máy bay các loại của Pháp, bắn bị thương hàng trăm chiếc khác. Việc khống chế thành công vùng trời đã buộc máy bay Pháp phải bay ở độ cao trên 2.000 mét để thả dù tiếp tế, khiến hơn một nửa số lượng lương thực, đạn dược, y tế rơi thẳng vào tay bộ đội ta. Sự trưởng thành vượt bậc của binh chủng pháo cao xạ đã góp phần siết chặt thòng lọng, bức tử tập đoàn cứ điểm Mường Thanh.