Chiến thắng Ấp Bắc (2-1-1963)

Rạng ngày 2-1-1963, máy bay trinh sát L19 của địch lượn trên bầu trời Ấp Bắc. Bộ binh, thiết giáp, tàu chiến chia làm 3 mũi với 2.000 quân tiến vào Ấp Bắc.

Một mũi gồm 2 đại đội bảo an từ Điềm Hy theo lộ 4, tiến vào xóm Hội Đồng Vàng, xã Tân Phú. Bộ đội và du kích đợi địch đến gần rồi nổ súng, diệt tên chỉ huy cùng nhiều tên khác. Số khác sa vào hố chông, vướng lựu đạn làm địch hoảng loạn; số còn lại co cụm bắn loạn xạ, rồi tháo chạy.

Một mũi khác từ cầu Sao tiếp cận khu vực chùa Thầy Lơ, tiến đánh xuyên sườn phòng ngự của ta. Lực lượng ta kịp thời tổ chức đánh chặn, tiêu diệt bộ phận đi đầu, sau đó xung phong tiêu diệt bộ phận lớn sinh lực địch.

Mũi đường thủy theo kinh Nguyễn Tấn Thành có 13 tàu chiến chở 2 đại đội biệt động quân đánh vu hồi vào sau đội hình của ta ở Ấp Bắc. Trung đội du kích và 2 đội công binh của ta chặn đánh làm chìm 1 tàu, bắn hư một số chiếc khác. Được tin 2 mũi trên bộ gặp nguy, đoàn tàu chững lại rồi tháo lui. Bọn chỉ huy dùng 5 trực thăng UH1A yểm trợ 10 trực thăng chở quân CH21 đổ 2 tiểu đoàn bộ binh xuống phía sau Ấp Bắc, hình thành 2 gọng kìm bao vây lực lượng của ta.

Quân ta nổ súng bắn rơi tại chỗ 1 chiếc CH21; 1 chiếc khác trúng đạn, cố bay ra khỏi vùng trời Ấp Bắc thì rơi. Địch dùng 5 chiếc trực thăng UH1A và bắn pháo dữ dội vào trận địa. Đại đội 1, Tiểu đoàn 261 bắn rơi 2 chiếc UH1A, bắn trúng 1 chiếc CH21 đang đổ quân và rơi cách đó 400 m.

Lúc hơn 12 giờ, khi tập kết 3 tiểu đoàn thuộc Trung đoàn 11, 12 của Sư đoàn 7, địch hình thành 2 mũi tiến quân vào khu vực trận địa của Đại đội 1, Tiểu đoàn 514 tỉnh Mỹ Tho. Đợi quân địch lọt vào trận địa mai phục, quân ta nổ súng, tiêu diệt và làm bị thương khoảng 1 trung đội, số còn lại cố chạy thoát thân.

Sau thất bại của 3 đợt tấn công, chúng sử dụng không quân dội bom napan, xăng đặc, bắn đạn cháy, rốc két... thiêu trụi các mục tiêu ở Ấp Bắc; pháo binh bắn cấp tập vào trận địa dọc 2 bên lộ dẫn vào ấp. Vừa dứt hỏa lực dọn đường, 13 xe M113, 1 tiểu đoàn bộ binh đột kích chính diện Ấp Bắc. Cán bộ, chiến sĩ Đại đội 1, Tiểu đoàn 261 anh dũng chiến đấu, diệt 1 xe M113, bắn hư một số chiếc khác. Quân địch đột phá vào trận địa. Tiểu đội trưởng Tiểu đội 3 cùng 2 chiến sĩ bật khỏi công sự, dùng thủ pháo tiêu diệt 1 xe M113. Địch hoang mang, buộc chỉ huy cuộc hành quân phải ra lệnh giãn đội hình, xốc lại lực lượng, phương tiện.

Khoảng 17 giờ, địch cho 7 máy bay vận tải CH47 chở Tiểu đoàn dù số 8 thả xuống ấp Tân Thới nhưng rơi vào trận địa phục kích của ta. Đại đội 1, Tiểu đoàn 514 nổ súng tiêu diệt khi chúng chưa tiếp đất. Cùng lúc ở hướng Đại đội 1, Tiểu đoàn 216, địch dùng xe M113 đột kích. Ta dùng súng phóng lựu bắn cháy 1 xe M113, các xe khác dừng lại. Nhận thấy 2/3 lực lượng quân dù bị thương vong, bọn chỉ huy cho quân dù đổ bộ xuống khu vực Miễu Hội và ra lệnh rút lui.

Sau một ngày chiến đấu, ta đánh thắng 5 đợt tiến công của Mỹ - ngụy. Trời sụp tối, lực lượng ta rút ra khỏi Ấp Bắc, về căn cứ ở Hưng Thạnh. Ta tiêu diệt và làm bị thương 450 tên địch (trong đó có 11 cố vấn và nhân viên kỹ thuật Mỹ), bắn rơi 5 máy bay, bắn hư nhiều chiếc khác; phá hủy 3 xe M113, đánh chìm 1 tàu chiến.

Chiến thắng Ấp Bắc năm 1963 đi vào lịch sử cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước như một chiến công oanh liệt, có ý nghĩa to lớn, cổ vũ phong trào đấu tranh cách mạng và mở ra khả năng mới cho cách mạng miền Nam tiến lên đánh thắng hoàn toàn chiến lược “Chiến tranh đặc biệt” của quân Mỹ. Chiến thắng Ấp Bắc là đòn "Điểm huyệt" chí mạng vào sự sụp đổ của chính quyền Diệm, tạo điều kiện thuận lợi cho phong trào cách mạng miền Nam giành nhiều thắng lợi to lớn hơn.