CHIẾN THẮNG ẤP BẮC: DẤU MỐC XOAY CHUYỂN CỤC DIỆN CHIẾN TRƯỜNG MIỀN NAM
Lại Khánh Ly
Trận Ấp Bắc diễn ra vào ngày 2 tháng 1 năm 1963 tại địa bàn Ấp Bắc, xã Tân Phú Trung, quận Cai Lậy, tỉnh Mỹ Tho (nay thuộc tỉnh Tiền Giang). Đây là trận đối đầu quân sự có quy mô lớn đầu tiên giữa lực lượng vũ trang của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam và quân đội chính quy Sài Gòn dưới sự chỉ huy trực tiếp của các cố vấn quân sự Mỹ. Trong trận đánh này, phía Mỹ và quân đội Sài Gòn đã huy động hơn 2.000 binh lính tinh nhuệ phối hợp cùng máy bay trinh sát L-19, trực thăng vũ trang và xe bọc thép lội nước M-113 hiện đại nhằm mở cuộc càn quét quy mô lớn để bao vây, tiêu diệt lực lượng cách mạng tại đây.
Dù chênh lệch lớn về quân số lẫn vũ khí kỹ thuật, quân và dân Ấp Bắc đã dựa vào hệ thống công sự, trận địa hầm hào được chuẩn bị chu đáo để kiên cường bám trụ. Trong suốt gần 20 giờ chiến đấu liên tục, lực lượng cách mạng miền Nam đã mưu trí bẻ gãy liên tiếp 5 đợt tiến công ác liệt của đối phương. Bằng lối đánh giáp lá cà kiên quyết và kỹ thuật xạ kích chuẩn xác, quân giải phóng đã loại khỏi vòng chiến đấu khoảng 450 binh lính đối phương (bao gồm cả các cố vấn và nhân viên kỹ thuật Mỹ), bắn rơi 5 máy bay trực thăng, phá hủy 3 xe bọc thép M-113 và đánh chìm 1 tàu chiến trên sông. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa bộ đội chủ lực, du kích địa phương và nhân dân đã làm thất bại hoàn toàn cuộc hành quân càn quét tham vọng của đối phương.
Chiến thắng Ấp Bắc mang ý nghĩa chiến lược to lớn trong tiến trình lịch sử kháng chiến chống Mỹ. Đây là trận đầu tiên quân dân miền Nam đánh bại triệt để hai chiến thuật tân kỳ "trực thăng vận" (dùng trực thăng đổ quân) và "thiết xa vận" (dùng xe bọc thép cơ động), vốn là điểm tựa cốt lõi của chiến lược “Chiến tranh đặc biệt”. Thắng lợi oai hùng này không chỉ cổ vũ mạnh mẽ tinh thần chiến đấu của đồng bào, mở ra phong trào "Thi đua Ấp Bắc, giết giặc lập công" trên khắp miền Nam, mà còn chứng minh năng lực tác chiến ngày càng trưởng thành của Quân Giải phóng. Trận đánh là dấu hiệu đầu tiên báo hiệu sự phá sản tất yếu của chiến lược chiến tranh đặc biệt do Mỹ áp dụng tại Việt Nam.



