Chiến thắng Ấp Bắc ngày 2-1-1963
Ấp Bắc thuộc xã Tân Phú, huyện Cai Lậy, tỉnh Mỹ Tho (ngày nay là tỉnh Tiền Giang), nơi diễn ra trận đánh lớn nhất miền Nam kể từ sau Hiệp định Giơ-ne-vơ vào ngày 2-1-1963, báo hiệu sự sụp đổ của chiến lược “Chiến tranh đặc biệt” mà Mỹ áp dụng trong chiến tranh xâm lược Việt Nam. Ấp Bắc thuộc xã Tân Phú, huyện Cai Lậy, tỉnh Mỹ Tho (ngày nay là tỉnh Tiền Giang), nơi diễn ra trận đánh lớn nhất miền Nam kể từ sau Hiệp định Giơ-ne-vơ vào ngày 2-1-1963, báo hiệu sự sụp đổ của chiến lược “Chiến tranh đặc biệt” mà Mỹ áp dụng trong chiến tranh xâm lược Việt Nam.
Với phương tiện tạo sức cơ động nhanh, sức tấn công ác liệt, hai năm 1961-1962, Mỹ - ngụy đã giành thế chủ động trên một số chiến trường. Với những chiến thuật “trực thăng vận”, “thiết xa vận”, “bủa lưới phóng lao”, “phượng hoàng vồ mồi”, chúng sẽ làm chủ mặt đất, mặt nước và trên không.
Suốt năm 1962, Mỹ - ngụy gấp rút triển khai kế hoạch Staley - Taylor nhằm giành toàn thắng trong vòng 18 tháng với hai biện pháp chủ yếu. Một là, lập ấp chiến lược dồn dân, vừa thanh lọc tiêu diệt người yêu nước; hai là, dùng vũ khí tối tân ra sức càn quét tiêu diệt lực lượng quân sự, đặc biệt là du kích chiến, sẵn sàng lập nhà tù “thà tù đày lầm hơn thả lầm”. Ý đồ của chúng là giành toàn thắng vào năm 1963.
Cũng vào cuối năm 1962, quân giải phóng đã hiểu được các loại vũ khí mới, các chiến thuật mới của địch, đã dự định cách đánh có hiệu quả, căn cứ vào đó tổ chứchuấn luyện, xây dựng chiến thuật cá nhân và đơn vị, cách bắn trực thăng, phá M113…
Lực lượng của ta gồm có:
- 2 đại đội bộ binh: Đại đội 1 tiểu đoàn 261 của quân khu 8; Đại đội 1 tiểu đoàn 514 của tỉnh; 1 Trung đội trợ chiến của tiểu đoàn 261, 2 tiểu đội đặc công của đại đội 3 (tiểu đoàn 261).
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
- 1 trung đội du kích căn cứ của tỉnh và 2 tổ công binh thủy săn tàu của du kích căn cứ.
- 1 trung đội địa phương quận Châu Thành.
- Du kích các xã Điềm Hy, Tân Phú, Tân Hội gồm khoảng 30 đồng chí.
Trong Ban chỉ huy, Chỉ huy trưởng là đồng chí Hai Hoàng - Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 261, Quân khu 8, Đặng Minh Nhuận - Đại đội trưởng Đại đội 1 (của D.261), Phạm Văn Thư – Chính trị viên Đại đội 1 và một số đồng chí khác.
Kết quả của trận Ấp Bắc:
- Về phía địch: Chết và bị thương 450 tên, trong đó có 3 cố vấn Mỹ chết và 16 phi công Mỹ bị thương; 3 xe lội nước M113 bị hư hỏng nặng, 8 máy bay trực thăng bị bắn rơi (tại mặt trận 3, các nơi khác 5); 1 tàu bị chìm, 2 chiếc bị hỏng.
- Về phía ta: 12 đồng chí hy sinh, trong đó có 1 tiểu đội trưởng, 1 tiểu đội phó, 1 cứu thương; 13 đồng chí bị thương (có 1 trung đội phó); 11 người dân chết, 14 người bị thương; 29 nhà bị cháy hoặc hư sập. Tính chung thiệt hại về nhà cửa, đồ đạc, trâu bò heo, gà bị chết ước 1 triệu đồng lúc bấy giờ.
- Chiến lợi phẩm ta thu được: 8 súng các loại, 1 máy bộ đàm, trên 100 cây dù và trên 10.000 đạn các loại.
