Chiến thắng Gian-xơn-ti năm 1967

BỐI CẢNH VÀ THAM VỌNG CỦA ĐẾ QUỐC MỸ

Sau thất bại của mùa khô lần thứ nhất (1965-1966), đế quốc Mỹ vẫn chưa từ bỏ ý đồ dùng sức mạnh quân sự để xoay chuyển cục diện miền Nam. Bước vào mùa khô 1966-1967, với lực lượng tăng vọt lên hơn 980.000 quân, Bộ chỉ huy Mỹ tại Sài Gòn đã mở cuộc phản công chiến lược lần thứ hai.

Trọng tâm của kế hoạch này là cuộc hành quân Junction City (Gian-xơn Xi-ti) – cuộc hành quân quy mô lớn nhất, dài ngày nhất và "hoành tráng" nhất của Mỹ trong chiến tranh Việt Nam. Mỹ huy động tới 45.000 quân tinh nhuệ, hàng nghìn xe tăng, thiết giáp và hàng trăm máy bay với mục tiêu:

Tiêu diệt cơ quan đầu não kháng chiến (Trung ương Cục miền Nam).

Phá hủy căn cứ Bắc Tây Ninh, tiêu diệt Sư đoàn 9 chủ lực của ta.

Tạo lá chắn bảo vệ Sài Gòn và giành thắng lợi quyết định để kết thúc chiến tranh.

TƯƠNG QUAN LỰC LƯỢNG VÀ CHỦ TRƯƠNG CỦA TA

Đối mặt với "khối thép" khổng lồ của Mỹ, lực lượng ta mỏng hơn rất nhiều (chủ lực chỉ bằng 1/3 địch). Tuy nhiên, dưới sự chỉ huy của Thiếu tướng Lê Trọng Tấn (Tư lệnh) và Thiếu tướng Trần Độ (Chính ủy), Quân ủy Miền đã đề ra một chiến lược độc đáo:

Động viên mọi lực lượng tại chỗ (cán bộ cơ quan, dân chính Đảng) bám trụ chiến đấu.

Phối hợp giữa bộ đội chủ lực và du kích địa phương.

Kiên quyết bẻ gãy gọng kìm "tìm diệt" để hỗ trợ phá vỡ gọng kìm "bình định".

DIỄN BIẾN HAI ĐỢT PHẢN CÔNG THẦN TỐC

Chiến dịch diễn ra vô cùng ác liệt qua hai giai đoạn chính:

Đợt 1 (22/2 – 15/3/1967): Địch đánh thọc sâu vào căn cứ từ hướng Tây và hướng Nam. Quân dân ta sử dụng lực lượng tại chỗ chặn đánh quyết liệt ở Sê Lô, Rùm Đuôn, Sóc Ki... Đồng thời, lực lượng cơ động của ta đánh tạt sườn và sau lưng địch tại suối Ông Hùng, Trảng A Lân. Bị đòn đau, ngày 13/3, quân Mỹ buộc phải tháo chạy khỏi Kà Tum và Bắc Tây Ninh.

Đợt 2 (16/3 – 15/4/1967): Mỹ thay đổi hướng tấn công sang Đông Bắc và Tây Nam. Ta phát huy thế thắng, liên tục tập kích địch ở Đồng Rùm, Bàu Tri Giết, Sóc Con Trăng. Không đạt được bất kỳ mục tiêu nào và chịu tổn thất quá lớn, ngày 15/4/1967, Mỹ muối mặt tuyên bố chấm dứt cuộc hành quân.

NHỮNG CON SỐ BIẾT NÓI VÀ NGHỆ THUẬT QUÂN SỰ ĐẶC SẮC

Kết quả chiến dịch là một cú sốc lớn đối với Lầu Năm Góc:

Loại khỏi vòng chiến đấu 14.233 quân địch (chủ yếu là lính Mỹ).

Phá hủy 992 xe quân sự (trong đó có 775 xe tăng, thiết giáp).

Bắn rơi và hỏng 160 máy bay.

Nét đặc sắc về nghệ thuật quân sự:

Chiến tranh nhân dân ở địa bàn không có dân: Đây là sáng tạo độc đáo nhất khi ta biến các cơ quan dân chính Đảng, hậu cần thành những đơn vị tự vệ chiến đấu tinh nhuệ, khiến quân Mỹ đi đâu cũng rơi vào "thiên la địa võng".

Giữ vững quyền chủ động: Dù địch tấn công trước, nhưng ta đã chủ động về chiến thuật và chiến dịch, linh hoạt kết hợp giữa đánh tiêu hao và đánh vận động cấp trung đoàn.

Ý NGHĨA LỊCH SỬ: ĐIỂM CÁO CHUNG CỦA GỌNG KÌM "TÌM DIỆT"

Đại tướng Nguyễn Chí Thanh đã nhận định: Junction City là cuộc hành quân "thua đau nhất", là cái mốc đánh dấu đỉnh cao sự thất bại của Mỹ trong mùa khô lần thứ hai.

Thắng lợi này không chỉ bảo vệ an toàn cơ quan đầu não kháng chiến mà còn làm xoay chuyển cục diện chiến trường. Nó bẻ gãy hoàn toàn gọng kìm "tìm diệt" của Mỹ, khẳng định khả năng ta có thể đánh bại quân viễn chinh Mỹ về mặt quân sự. Chiến thắng Bắc Tây Ninh đã tạo ra thế và lực mới, làm tiền đề trực tiếp để quân dân ta tiến tới cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968.

Sưu tầm