Chiến tích vẻ vang "Gánh Pháo Lên Núi" Bằng Sức Người Của Anh Hùng Nguyễn Văn Vượt

Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Nguyễn Văn Vượt (sinh năm 1929, quê tại xã Đại Đồng, huyện Thạch Thất, Hà Nội) là chiến sĩ công binh thuộc Trung đoàn 151, Đại đoàn 351 (Đại đoàn Pháo binh đầu tiên của Quân đội Nhân dân Việt Nam).

​Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, để chuẩn bị cho trận đánh mở màn vào cứ điểm Him Lam và Độc Lập, bộ đội ta phải đưa các khẩu pháo mặt đất nặng từ 2 đến 3 tấn lên các điểm cao vây quanh lòng chảo Mường Thanh. Do địa hình núi cao vực sâu, nhiều đoạn đường kéo pháo bằng dây cáp bị đứt hoặc sạt lở nghiêm trọng dưới làn pháo sáng và bom đạn Pháp.

​Đêm ngày 16 tháng 1 năm 1954, khẩu đội pháo cao xạ 37mm của đơn vị Nguyễn Văn Vượt đang được kéo lên dốc Suối Tối thì bất ngờ dây cáp chính bị đứt do trúng mảnh đạn pháo địch. Chiếc pháo nặng gần 2,5 tấn bắt đầu trôi tự do ngược xuống vực sâu, nguy cơ đè nát các chiến sĩ phía dưới và làm hư hỏng toàn bộ khí tài.

​Trong khoảnh khắc sinh tử, Nguyễn Văn Vượt không hề nao núng. Ông nhanh trí chộp lấy một thanh gỗ chèn lớn, lao thẳng vào gầm xe pháo đang trôi dốc, vặn người ghì chặt thanh gỗ vào xích bánh pháo. Sức nặng khủng khiếp của khối thép đè nghiến khiến thanh gỗ nổ lách tách và ghì chặt vào đá núi, giữ cho khẩu pháo khựng lại ngay bên mép vực thẫm.

​Chưa dừng lại ở đó, trong suốt quá trình làm đường cho pháo qua các đèo dốc đá tai mèo, Nguyễn Văn Vượt đã trực tiếp vác hàng trăm chuyến đạn pháo (mỗi quả nặng trên 30kg) vượt qua bão đạn. Tinh thần xả thân bảo vệ pháo của ông cùng đồng đội đã góp phần đưa toàn bộ lực lượng pháo binh ta vào vị trí an toàn, sẵn sàng nhả đạn làm nên chiến thắng "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu".