Chiếu Cần Vương (Tuyên ngôn kháng chiến của triều đình) (1885)

Sau khi triều đình nhà Nguyễn buộc phải ký Hiệp ước Giáp Tuất (1874) và sau đó là Hiệp ước Quý Mùi (1883), đất nước ta hoàn toàn rơi vào tay thực dân Pháp. Tuy nhiên, một bộ phận quan lại yêu nước đứng đầu là Tôn Thất Thuyết đã quyết tâm không đầu hàng.

Để phản kháng, Tôn Thất Thuyết đã tổ chức cuộc tấn công bất ngờ vào trại lính Pháp ở kinh thành Huế vào đêm mùng 4 rạng sáng mùng 5 tháng 7 năm 1885. Cuộc tấn công thất bại, Tôn Thất Thuyết phải đưa vua Hàm Nghi (vị vua trẻ tuổi yêu nước) chạy ra căn cứ Tân Sở (Quảng Trị). Tại đây, vua Hàm Nghi đã ban hành Chiếu Cần Vương (Chiếu kêu gọi giúp vua).

Chiếu Cần Vương đã trở thành tuyên ngôn kháng chiến của triều đình, kêu gọi toàn thể sĩ phu, văn thân, và nhân dân cả nước đứng lên giúp vua (Cần Vương) đánh Pháp. Chiếu thư đã châm ngòi cho một làn sóng nổi dậy rộng lớn kéo dài gần 20 năm khắp cả nước, chứng minh rằng tinh thần độc lập vẫn chảy mạnh trong tâm khảm người Việt, ngay cả khi nhà nước phong kiến đang trên bờ sụp đổ.