CHIỀU DÀI CỦA MƯỜI BA NĂM QUÂN NGŨ
Khoảng thời gian từ năm 1977 đến năm 1990 gắn với quá trình phục vụ của ông Nguyễn Xuân Phương tại Trung đoàn 93, Sư đoàn 33, Quân khu 5. Khoảng mười ba năm là một phần đáng kể trong cuộc đời, cần được nhìn nhận bằng sự trân trọng tương xứng với độ dài của nó.
Mười ba năm là bao lâu? Câu hỏi tưởng đơn giản nhưng có thể được trả lời bằng nhiều cách. Trên lịch, đó là một khoảng thời gian. Trong cuộc sống, đó có thể là nhiều bước trưởng thành, nhiều thay đổi và nhiều giai đoạn nối tiếp. Với ông Nguyễn Xuân Phương, khoảng thời gian từ năm 1977 đến năm 1990 mang dấu ấn quân ngũ.
Trung đoàn 93, Sư đoàn 33, Quân khu 5 là đơn vị được ghi nhận cùng chặng đường ấy. Tên người, tên đơn vị và hai mốc năm đặt cạnh nhau cho thấy một quá trình phục vụ kéo dài qua hơn một thập niên.
Khi đọc một dòng lý lịch, chúng ta có thể đi rất nhanh từ năm bắt đầu đến năm kết thúc. Nhưng khoảng giữa hai con số chứa toàn bộ thời gian thực của một người. Đó là lý do một chặng đường dài cần được đọc chậm, để ý nghĩa của nó không bị thu nhỏ bởi cách trình bày ngắn gọn trên trang giấy.
Khoảng mười ba năm chiếm một phần đáng kể trong đời sống của bất kỳ ai. Khi phần thời gian ấy gắn với quân đội, nó trở thành một chương có vị trí lớn trong hành trình cá nhân. Quân ngũ, vì vậy, là một dấu mốc sâu rộng khi nhìn lại cuộc đời ông Phương.
Một tổ chức được duy trì qua thời gian cần sự góp sức của nhiều người. Có người phục vụ trong khoảng ngắn hơn, có người gắn với một chặng đường dài. Mỗi quá trình có ý nghĩa riêng, và độ dài của thời gian giúp người đọc nhận ra mức độ hiện diện của quân ngũ trong đời sống cá nhân.
Với ông Nguyễn Xuân Phương, những năm từ 1977 đến 1990 là phần đời đã dành cho nhiệm vụ quân đội. Chỉ riêng điều đó cũng đủ để cần một sự ghi nhận nghiêm túc. Chúng ta không thể dùng con số để nói hết ý nghĩa của trải nghiệm, nhưng có thể bắt đầu lòng biết ơn từ việc hiểu phần thời gian đã được dành ra.
Thời gian là điều mỗi người chỉ có một lần. Một năm đã đi qua sẽ không trở lại theo cách cũ. Vì vậy, khi nhắc đến nhiều năm phục vụ, điều cần thấy phía sau là một phần cuộc đời hữu hạn đã thuộc về công việc chung.
Cách nhìn ấy cũng giúp sự tri ân tránh trở thành những lời chung chung. Gọi đúng tên ông, nhắc đúng đơn vị và nhớ đúng khoảng thời gian là những việc cụ thể. Từ đó, thế hệ sau có điểm tựa để tìm hiểu, để đặt câu hỏi và để lưu giữ những tư liệu tiếp theo.
Một chặng đường dài còn đặt ra trách nhiệm đối với việc bảo tồn ký ức. Những thông tin cơ bản cần được giữ chính xác, bởi đó là nền móng của mọi câu chuyện về sau. Khi thời gian lùi xa, sự cẩn trọng ấy càng có giá trị.
Năm 1990 khép lại giai đoạn phục vụ được ghi nhận của ông Phương. Nhìn ngược về năm 1977, chúng ta thấy một khoảng thời gian dài đã nằm lại phía sau, nhưng vẫn có vị trí rõ ràng trong cuộc đời ông.
Nhắc đến ông Nguyễn Xuân Phương hôm nay là dành sự trân trọng cho chặng đường ấy. Khoảng mười ba năm tại Trung đoàn 93, Sư đoàn 33, Quân khu 5 cần được nhớ như một phần đời quân ngũ có chiều dài thực, có ý nghĩa thực, và xứng đáng được giữ lại trong ký ức của những người đi sau.


