Chiêu hiền đãi sĩ – Truyền thống dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam
Đối với bất cứ quốc gia, dân tộc nào, việc chiêu mộ và trọng dụng hiền tài luôn được xem là quốc sách chiến lược. Danh thần nhà Lê-Thân Nhân Trung đã viết lại một chân lý: “Hiền tài là nguyên khí của quốc gia. Nguyên khí thịnh thì thế nước mạnh, rồi lên cao, nguyên khí suy thì thế nước yếu, rồi xuống thấp”. Chính sách chiêu hiền đãi sĩ, trọng dụng người hiền tài là một truyền thống xuyên suốt chiều dài lịch sử Việt Nam.
Chiêu hiền đãi sĩ – Truyền thống dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam
Trong suốt chiều dài lịch sử dân tộc, trọng dụng hiền tài luôn được xem là một trong những yếu tố quyết định sự hưng thịnh của quốc gia. Từ các triều đại phong kiến đến thời đại Hồ Chí Minh, chính sách "chiêu hiền đãi sĩ" không chỉ góp phần quy tụ nhân tài mà còn tạo nên sức mạnh để xây dựng và bảo vệ đất nước.
Ngay từ buổi đầu khởi nghĩa Lam Sơn, Lê Lợi đã nổi tiếng là người biết trọng người hiền, hậu đãi tân khách và quy tụ anh hùng hào kiệt bốn phương. Nhờ đó, nhiều nhân tài như Nguyễn Trãi, Nguyễn Xí, Trần Nguyên Hãn, Lưu Nhân Chú… đã về dưới cờ nghĩa, góp phần làm nên thắng lợi của cuộc khởi nghĩa chống quân Minh. Sau khi lên ngôi, Lê Thái Tổ tiếp tục ban Chiếu cầu hiền, mở trường học, khuyến khích tiến cử và tự tiến cử nhân tài để phục vụ đất nước.
Đến thời Tây Sơn, Hoàng đế Quang Trung tiếp tục phát huy truyền thống ấy. Ông nhiều lần mời La Sơn phu tử Nguyễn Thiếp ra giúp nước, đồng thời ban Chiếu lập học và Chiếu cầu hiền, khẳng định tư tưởng: muốn đất nước hưng thịnh phải lấy giáo dục và nhân tài làm gốc. Chính sách trọng dụng hiền tài đã góp phần xây dựng đội ngũ văn thần, võ tướng xuất sắc, làm nên những chiến thắng vang dội của dân tộc.
Bước sang thời đại Hồ Chí Minh, tư tưởng chiêu hiền đãi sĩ được kế thừa và phát triển trong điều kiện mới. Ngay sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã mời nhiều nhân sĩ, trí thức yêu nước tham gia Chính phủ, đồng thời nhiều lần kêu gọi tìm kiếm người tài, khẳng định: "Kiến thiết cần phải có nhân tài". Chính sách trọng dụng hiền tài đã quy tụ được đội ngũ trí thức, chuyên gia và nhà khoa học, góp phần quan trọng vào sự nghiệp kháng chiến, kiến quốc và xây dựng Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
Lịch sử đã chứng minh, ở bất kỳ giai đoạn nào, khi biết phát hiện, trọng dụng và tạo điều kiện để người tài cống hiến, đất nước sẽ có thêm động lực phát triển. Truyền thống "chiêu hiền đãi sĩ" vì thế không chỉ là một giá trị lịch sử mà còn là bài học có ý nghĩa sâu sắc đối với công cuộc xây dựng đội ngũ cán bộ, thu hút và phát huy nguồn nhân lực chất lượng cao trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.
