CHU HUY MÂN
Chu Huy Mân (17 tháng 3 năm 1913 – 1 tháng 7 năm 2006, tên khai sinh: Chu Văn Điều) là một chính khách người Việt Nam, Tướng lĩnh Quân đội nhân dân Việt Nam, hàm Đại tướng. Ông từng giữ chức Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Hội đồng Nhà nước, Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam.[2] Ông nổi tiếng với vai trò Tư lệnh Quân khu Tây Bắc và được bổ nhiệm làm chính ủy cho chiến dịch Tây Nguyên và chiến dịch Huế – Đà Nẵng trong Chiến tranh Việt Nam.[3][4]
Ông tham gia cách mạng từ năm 1929, kết nạp vào Đảng năm 1930.[7][8] Trong cao trào Xô viết Nghệ Tĩnh, ông tham gia đội Tự vệ đỏ và là đội phó đội tự vệ xã,[7] sau đó làm Bí thư chi bộ xã (năm 1933), Bí thư phân Huyện ủy huyện Hưng Nguyên, tỉnh Nghệ An (năm 1936).[5]
Tháng 5 năm 1935, ông đổi tên là Chu Huy Mân.[6] Ngoài ra, ông còn có một số bí danh như Vũ Chân,[4] Lê Thế Mỹ,[9] Trần Thanh Lạc,[10] Hai Mạnh.[11]
Từ 1937 đến năm 1940, ông bị thực dân Pháp bắt giam nhiều lần ở nhà lao Vinh, đến năm 1940 đưa đi giam ở Đắc Lay rồi Đắc Tô, Kon Tum.[5] Năm 1943, ông vượt ngục, tiếp tục hoạt động cách mạng, tham gia Ban Việt Minh tỉnh và Tỉnh ủy Quảng Nam, sau đó làm Phó Bí thư Tỉnh ủy Quảng Nam.[7][5]
Sau khi giành được chính quyền năm 1945, ông vào quân đội[7] và lần lượt giữ các chức vụ: Chính trị viên Tỉnh đội Quảng Nam; sau đó làm Chủ tịch Ủy ban Quân chính 4 tỉnh Trung Bộ, Trưởng ban Kiểm tra Đảng, Ủy viên Quân khu Việt Bắc.[5]
