Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bản Tuyên ngôn Độc lập

Ngày 2 tháng 9 năm 1945, Quảng trường Ba Đình lịch sử ở Thủ đô Hà Nội chìm trong biển cờ hoa rợp trời và tiếng reo hò dậy đất của hàng chục vạn đồng bào từ khắp mọi miền Tổ quốc đổ về. Giữa không khí trang nghiêm và xúc động tột cùng ấy, Chủ tịch Hồ Chí Minh – vị lãnh tụ thiên tài, người con ưu tú của dân tộc – bước lên lễ đài trong bộ kaki giản dị, mỉm cười hiền từ vẫy tay chào mọi người. Thay mặt Chính phủ lâm thời, Người dõng dạc đọc bản Tuyên ngôn Độc lập, chính thức khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Giọng đọc của Người ấm áp, rõ ràng, rành mạch và vang vọng khắp không gian rộng lớn của quảng trường, thu hút sự chú ý của từng người con đất Việt. Người mở đầu bằng những lời lẽ đanh thép trích dẫn từ hai bản Tuyên ngôn nổi tiếng của nước Mỹ và nước Pháp: "Tất cả mọi người đều sinh ra có quyền bình đẳng. Tạo hóa cho họ những quyền không ai có thể xâm phạm được; trong những quyền ấy, có quyền được sống, quyền tự do và quyền mưu cầu hạnh phúc". Người nâng tầm những chân lý ấy áp dụng trực tiếp vào quyền tự do thiêng liêng của dân tộc Việt Nam sau bao năm tủi nhục dưới ách nô lệ.

Bằng tầm nhìn sâu rộng và ý chí kiên định, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tố cáo mạnh mẽ tội ác tàn bạo của thực dân Pháp và phát xít Nhật trong gần một thế kỷ qua, đồng thời tuyên bố trước toàn thế giới rằng: "Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã thành một nước tự do, độc lập. Toàn thể dân tộc Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mệnh và của cải để giữ vững quyền tự do, độc lập ấy".

Khoảnh khắc thiêng liêng khi Chủ tịch Hồ Chí Minh cất tiếng hỏi "Đồng bào có nghe tôi nói rõ không?" và hàng triệu tiếng đáp "Có!" vang dội như sấm dậy đã đánh dấu mốc son chói lọi nhất trong lịch sử cận đại Việt Nam. Bản Tuyên ngôn Độc lập năm 1945 không chỉ khép lại một chương đau thương của ách ngoại bang đô hộ mà còn mở ra kỷ nguyên mới rực rỡ: kỷ nguyên độc lập, tự do gắn liền với con đường chủ nghĩa xã hội của dân tộc ta.