Chủ tịch Tôn Đức Thắng: Khí phách "Người thợ máy" nơi hầm xay lúa Côn Đảo (1888 - 1980)

1980)

Nhắc đến Chủ tịch Tôn Đức Thắng (Bác Tôn), người ta nhớ đến một biểu tượng vĩ đại của giai cấp công nhân Việt Nam, một người bạn chiến đấu thân thiết nhất của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Sinh ra tại An Giang, ông sớm bôn ba làm thợ máy và là người Việt Nam đầu tiên tham gia cuộc binh biến trên biển Đen ủng hộ Cách mạng Tháng Mười Nga. Về nước, ông tổ chức thành công cuộc bãi công lịch sử của thợ máy xưởng Ba Son (Sài Gòn) năm 1925, giáng đòn mạnh mẽ vào nền kinh tế thực dân.

Năm 1929, thực dân Pháp bắt giam ông và kết án 20 năm khổ sai, đày ra "địa ngục trần gian" Côn Đảo. Tại đây, kẻ thù đã tống ông vào "Hầm xay lúa" – một hình phạt tàn khốc bậc nhất nhằm vắt kiệt sức lực và giết dần giết mòn tù nhân chính trị bằng lao động khổ sai, bụi bặm và đòn roi. Trong không gian ngột ngạt, bụi trấu bay mù mịt bám chặt vào phổi, nhiều người đã gục ngã. Thế nhưng, với thể lực của một người thợ máy và bản lĩnh thép, Bác Tôn không những sống sót mà còn cảm hóa được những tay lưu manh, anh chị trong ngục, biến hầm xay lúa thành nơi bảo vệ các đồng chí cộng sản.

Suốt 15 năm bị giam cầm, bị xiềng xích và tra tấn, Tôn Đức Thắng vẫn luôn giữ nụ cười hiền hậu, kiên cường đứng ra thành lập Chi bộ Đảng đầu tiên tại Côn Đảo. Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công, ông được đón về đất liền và lập tức bắt tay vào công cuộc kháng chiến kiến quốc. Từ một người tù khổ sai, bằng đạo đức cách mạng trong sáng và uy tín tuyệt đối, ông đã trở thành vị Chủ tịch nước thứ hai của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, một tấm gương mẫu mực về sự khiêm tốn, giản dị và cống hiến trọn đời vì nước, vì dân.