Chú tông thẳng vào! – Khoảnh khắc lịch sử của xe tăng 390
Trưa ngày 30/4/1975, giữa khí thế tiến công thần tốc của Chiến dịch Hồ Chí Minh, xe tăng 390 thuộc Lữ đoàn 203, Quân đoàn 2 tiến về Dinh Độc Lập. Khi đến trước cổng dinh, xe tăng 843 đã tiếp cận cổng phụ. Trước tình huống đó, Chính trị viên Vũ Đăng Toàn nhanh chóng ra lệnh cho lái xe Nguyễn Văn Tập: “Chú tông thẳng vào!” Chiếc xe tăng 390 lập tức tăng tốc, húc đổ cánh cổng chính Dinh Độc Lập. Khoảnh khắc ấy trở thành một trong những hình ảnh biểu tượng của ngày 30/4/1975 – ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, đất nước thống nhất.
Những năm tháng chiến tranh, Vũ Đăng Toàn cùng nhiều thanh niên Việt Nam rời quê hương, gia nhập quân đội.
Sau quá trình huấn luyện, ông trở thành cán bộ trong lực lượng xe tăng. Những chiếc xe tăng không chỉ là phương tiện chiến đấu mà còn là người bạn đồng hành của những người lính trong suốt những năm tháng chiến trường.
Đến năm 1975, ông là Chính trị viên Đại đội 4, Tiểu đoàn 1, Lữ đoàn Xe tăng 203, Quân đoàn 2.
Chiếc xe tăng 390 trở thành phương tiện chiến đấu gắn bó với ông và đồng đội trong những ngày cuối cùng của cuộc chiến.
Tiến về Sài Gòn
Sáng 30/4/1975, đơn vị nhận lệnh tiến vào Sài Gòn.
Đội hình xe tăng nhanh chóng vượt qua các tuyến phòng thủ. Trên đường tiến quân, các chiến sĩ phải đối mặt với sự chống trả quyết liệt của đối phương.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
Khi đến cầu Sài Gòn, đội hình gặp sự kháng cự mạnh. Lúc đó khoảng 9 giờ 30 phút.
Vũ Đăng Toàn cùng đồng đội nhận định rằng nếu chần chừ, tình hình có thể thay đổi. Họ quyết định nhanh chóng vượt cầu, mở đường tiến vào trung tâm Sài Gòn.
Khoảnh khắc trước cổng Dinh Độc Lập
Đoàn xe tăng tiến vào khu vực Dinh Độc Lập.
Phía trước là chiếc xe tăng 843 do Đại đội trưởng Bùi Quang Thận chỉ huy.
Xe 843 tiến đến cổng phụ.
Ngay sau đó, xe tăng 390 của Vũ Đăng Toàn tiếp cận cổng chính.
Trong giây phút quyết định, người lái xe Nguyễn Văn Tập hỏi ý kiến trưởng xe.
Không có nhiều thời gian để suy nghĩ.
Vũ Đăng Toàn ra lệnh:
“Chú tông thẳng vào!”
Nguyễn Văn Tập lập tức tăng ga.
Chiếc xe tăng 390 lao thẳng về phía trước.
ẦM!
Cánh cổng chính Dinh Độc Lập bị húc đổ.
Chiếc xe tăng tiến vào khuôn viên dinh.
Khoảnh khắc ấy được ghi lại trong nhiều bức ảnh và thước phim lịch sử, trở thành biểu tượng của ngày toàn thắng.
Lá cờ chiến thắng
Theo lời kể của Vũ Đăng Toàn, theo phương án tác chiến, đơn vị nào tiến vào dinh trước phải nhanh chóng cắm cờ.
Sau khi xe 390 tiến vào, ông mang súng AK xuống xe để hỗ trợ đồng đội.
Trong khi đó, Trung úy Bùi Quang Thận cầm lá cờ giải phóng tiến lên nóc Dinh Độc Lập.
Đối với những người lính lúc ấy, việc lá cờ được cắm càng nhanh càng tốt có ý nghĩa đặc biệt: báo hiệu chiến thắng và góp phần chấm dứt cuộc chiến.
Sau thời khắc lịch sử
Sau khi tiến vào Dinh Độc Lập, những người lính xe tăng 390 cùng các đơn vị tiếp quản khu vực.
Tổng thống Dương Văn Minh cùng nội các chính quyền Sài Gòn tuyên bố đầu hàng.
Chiến dịch Hồ Chí Minh toàn thắng.
Đất nước bước sang một thời kỳ mới – độc lập, thống nhất và hòa bình.
Đối với Vũ Đăng Toàn và những người lính năm ấy, chiến thắng không phải là câu chuyện của riêng một chiếc xe tăng hay một cá nhân.
Đó là thành quả của cả một thế hệ đã chiến đấu và hy sinh trong suốt nhiều năm.
NHỮNG NGƯỜI LÍNH SAU 50 NĂM
Nửa thế kỷ sau ngày toàn thắng, những thành viên còn lại của kíp xe tăng 390 vẫn gặp nhau và kể lại câu chuyện năm xưa.
Năm 2025, các cựu chiến binh Vũ Đăng Toàn, Nguyễn Văn Tập và Ngô Sỹ Nguyên cùng hội ngộ tại TP Hồ Chí Minh nhân dịp kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Thành viên Lê Văn Phượng đã qua đời trước dịp kỷ niệm.
Khi kể lại câu chuyện, những người lính năm xưa vẫn nhớ rất rõ từng khoảnh khắc.
Với họ, điều đáng nhớ nhất không phải là mình đã trở thành nhân vật trong lịch sử, mà là những người đồng đội đã hy sinh trên đường tiến về ngày toàn thắng.
