Chu Văn An - Người thầy muôn đời của đạo đức làm người và khí phách thanh cao

Chu Văn An sinh ra tại xã Thanh Liệt, huyện Thanh Trì (nay thuộc Hà Nội). Vốn nổi tiếng thông minh, hiếu học từ nhỏ, lớn lên ông mở trường dạy học tại làng Huỳnh Cung, đem tri thức và đạo lý truyền thụ cho bao thế hệ học trò, trong đó có nhiều người sau này đỗ đạt cao, giữ trọng trách lớn trong triều đình như Phạm Sư Mạnh, Lê Quát. Dù triều đình nhiều lần ban chiếu vời ra làm quan, ông đều từ chối để ở nhà tiếp tục sự nghiệp trồng người.

Phải đến thời vua Trần Dụ Tông, trước cảnh triều chính bắt đầu suy vi, quan lại hủ bại, nịnh thần lộng quyền, vì nể trọng uy đức lớn lao của ông, triều đình mới mời ông ra giữ chức Tư nghiệp Quốc Tử Giám (Hiệu trưởng trường Quốc Tử Giám). Không quản ngại quyền uy, Chu Văn An đã dũng cảm dâng bản sớ nổi tiếng Thất trảm sớ, yêu cầu vua chém đầu bảy tên nịnh thần lũng đoạn triều chính. Khi thấy vua không nghe theo, ông đã kiên quyết từ quan, rời khỏi kinh thành về quê ở ẩn, dựng nhà dạy học, viết sách cho đến cuối đời. Khí phách hiên ngang, liêm khiết và tấm gương sáng ngời của Chu Văn An đã trở thành biểu tượng bất tử cho đạo đức của người trí thức Việt Nam muôn đời.