Chuẩn bị cho cuộc đối đầu thứ ba năm 1287–1288
Tầm nhìn chiến lược dài hạn và sự chuẩn bị chu đáo đối phó làn sóng xâm lược cuối cùng
Thất bại nặng nề trong hai lần trước không làm đế chế Nguyên – Mông từ bỏ dã tâm xâm lược. Cuối năm 1287, Hốt Mật Liệt tiếp tục huy động một lực lượng thủy bộ cực kỳ hùng hậu gồm hàng chục vạn quân cùng hàng trăm chiến thuyền lương thảo do Thoát Hoan chỉ huy tái chiếm Đại Việt. Dự đoán trước hướng tấn công cũng như sự cay cú của kẻ thù, Trần Hưng Đạo đã sớm chủ động vạch ra một kế hoạch phòng thủ toàn diện từ sớm. Ông cho bố trí lực lượng kiểm soát chặt chẽ các tuyến giao thông đường bộ, đồng thời âm thầm khảo sát địa hình vùng sông nước, đặc biệt là hệ thống hạ lưu sông Bạch Đằng, nhằm chuẩn bị sẵn một cái bẫy thiên la địa võng chờ địch sập lưới
