“Chúng tôi biết thế nào cũng thất bại”

Tổng thống Dương Văn Minh chuẩn bị ghi âm tuyên bố đầu hàng vô điều kiện. Trong ảnh: Trung úy Phùng Bá Đam đứng thứ 6 từ trái qua. Ảnh: Tư liệu/ QĐND.Ra khỏi cổng Dinh, đường Thống Nhất đã đông nghịt bộ đội, xe tăng của ta và người dân đổ ra chào đón. Tôi hỏi Tổng thống Dương Văn Minh: “Ông thấy sức mạnh của quân Giải phóng thế nào?”. Ông ta trả lời: “Khi quân Giải phóng tiến vào nội đô, chúng tôi biết thế nào cũng thất bại”. Tôi hỏi tiếp: “Biết thất bại sao không tuyên bố đầu hàng sớm mà để chúng tôi phải bắt?”. Tổng thống Dương Văn Minh thú thật: “Nếu tôi tuyên bố đầu hàng trước khi các ông vào tới nơi, cấp dưới của tôi còn nhiều người không đồng tình, họ có thể khử tôi mất”.Chính Tổng thống Dương Văn Minh đã chỉ đường cho chúng tôi đến Đài Phát thanh. Rất may mắn, khi chúng tôi đến nơi, Tiểu đoàn 8 của Trung đoàn 66 do Tiểu đoàn trưởng Trương Quang Triều và Chính trị viên Hoàng Trọng Tình (sau này là Phó Chính ủy Quân khu 4) chỉ huy đã đánh chiếm thành công Đài Phát thanh. Các đồng chí báo cáo tình hình: “Đã chiếm được đài, nhưng nhân viên kỹ thuật bỏ chạy hết rồi”.Tôi thông báo đã đưa Tổng thống Dương Văn Minh và ông Vũ Văn Mẫu đến để tuyên bố đầu hàng và yêu cầu dẫn lên phòng thu. Lên tầng hai, chúng tôi vào phòng thu âm. Tại đây, tôi, với vai trò là chỉ huy cao nhất lúc đó, đã trực tiếp chắp bút soạn thảo lời tuyên bố đầu hàng cho Tổng thống Dương Văn Minh, cùng với các đồng chí trợ lý của Trung đoàn 66 cũng vừa tới nơi.Khi đang soạn thảo, một người to cao đến hỏi tôi là ai. Sau khi nghe tôi trả lời, người đó giới thiệu: “Tôi là Bùi Văn Tùng, Chính ủy Lữ đoàn xe tăng 203”. Từ đó, chúng tôi cùng nhau hoàn thiện bản thảo.Soạn xong, chúng tôi đưa cho Tổng thống Dương Văn Minh đọc. Nhưng ông ta nói không đọc được. Chúng tôi đành đọc cho Tổng thống Dương Văn Minh chép lại. Viết xong, đến phần ghi âm thì gặp trục trặc. Chiếc máy ghi âm cassette hai cửa băng của đơn vị cứ bấm ghi là băng lại bị rối.Đang lúc loay hoay, một nhà báo nước ngoài (sau này tôi biết là phóng viên Tây Đức tên Börries Gallasch) mang chiếc máy ghi âm chuyên dụng của ông ấy đến đề nghị giúp đỡ. Chúng tôi đã dùng máy của ông để thu lời tuyên bố đầu hàng của Tổng thống Dương Văn Minh. Sau khi nghe lại, kiểm tra thấy đạt yêu cầu, chúng tôi chuẩn bị cho phát sóng.Cùng lúc đó, nhà báo Kỳ Nhân của hãng tin AP đã chỉ dẫn nơi ở của các nhân viên kỹ thuật Đài Phát thanh. Chúng tôi cử người đi mời họ về vận hành máy móc. Lời tuyên bố đầu hàng của Tổng thống Dương Văn Minh vang lên trên sóng phát thanh. Ngay sau đó, đồng chí Bùi Văn Tùng thay mặt Quân Giải phóng đọc lời chấp nhận đầu hàng trực tiếp qua micro, không qua ghi âm. Lúc đó khoảng 13 giờ 30 phút, ngày 30 tháng 4 năm 1975.