.Chúng tôi làm nhiệm vụ đặc biệt

Trong căn nhà nhỏ, ngăn nắp ở phường Hưng Phúc, TP Vinh, tỉnh Nghệ An, lật giở từng trang ảnh kỷ niệm, Đại tá Nguyễn Văn Thực bồi hồi kể với chúng tôi: “Năm 1958, tôi cùng em trai lên đường nhập ngũ vào Sư đoàn 324, sau đó được cử đi học sĩ quan và về làm công tác bảo vệ an ninh. Ngày 8-9-1973, khi đó tôi là cán bộ thuộc Phòng Bảo vệ Quân khu Trị Thiên, làm nhiệm vụ tại phía Bắc sông Thạch Hãn (huyện Triệu Phong, tỉnh Quảng Trị), được lệnh về đơn vị gấp để nhận nhiệm vụ “hết sức tuyệt mật”. Trong hai ngày 15 và 16-9-1973, tôi được cấp trên giao nhiệm vụ cải trang thành phóng viên để cùng các lực lượng chức năng bảo vệ an toàn tuyệt đối cho Chủ tịch Cuba Fidel Castro và phái đoàn của ta do Thủ tướng Phạm Văn Đồng dẫn đầu đến thăm vùng giải phóng Quảng Trị...”, Đại tá Nguyễn Văn Thực nhớ lại.

Thời điểm đó, mặc dù Quảng Trị vừa được giải phóng, nhưng vẫn còn nồng nặc mùi thuốc súng và đầy rẫy đạn bom; bọn biệt kích, thám báo vẫn trà trộn vào dân để tìm cách phá hoại chính quyền cách mạng non trẻ của ta. Theo kế hoạch, đoàn cán bộ cấp cao hai nước sẽ thăm Đông Hà, trụ sở Chính phủ Cách mạng lâm thời tại thị trấn Cam Lộ, cao điểm 241 và chuyến đi kết thúc sau cuộc nói chuyện của Chủ tịch Fidel với cán bộ, chiến sĩ và nhân dân Trị-Thiên tại xã Cam Nghĩa. Các địa điểm mà phái đoàn đến thăm đều sót lại một lượng lớn bom, mìn mà địch đã để lại trước khi tháo chạy.

Đại tá Nguyễn Văn Thực kể tiếp: “Lường trước được những khó khăn đó, tôi cùng đồng đội gần như không ăn, không ngủ để nghĩ các phương án bảo vệ an toàn tuyệt đối cho đoàn. Để thuận lợi khi thực hiện nhiệm vụ, tôi cải trang thành một phóng viên, tay cầm giấy bút, cổ mang máy ảnh và được bố trí luôn đi theo sát Chủ tịch Cuba Fidel Castro tại các điểm đoàn đến thăm”.

Tại các điểm đến thăm, Chủ tịch Fidel Castro ca ngợi lịch sử đấu tranh oanh liệt của quân và dân ta, đồng thời khẳng định: “Nhân dân miền Nam Việt Nam đã nêu một tấm gương tuyệt vời cho cả nhân loại, cho tất cả dân tộc đang đấu tranh để tự giải phóng”. Ông cũng tin tưởng rằng, với tinh thần chiến đấu quả cảm, gan dạ, với chính nghĩa và lòng yêu chuộng hòa bình, nhân dân Việt Nam sẽ đưa cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc đi đến thắng lợi cuối cùng. Và Cuba, với tư cách là người anh em, người đồng chí, sẽ cùng “chia lửa” với nhân dân Việt Nam trong cuộc chiến tranh chống đế quốc xâm lược”.

“Theo kế hoạch, đồng chí Fidel trò chuyện với quân dân Quân khu Trị Thiên trong vòng một giờ, nhưng với tình cảm của mình, cuộc nói chuyện kéo dài đến 3 giờ. Mọi kế hoạch bảo vệ đều bị đảo lộn, bởi lúc này yếu tố bí mật đã không còn. Mồ hôi vã ra như tắm, mọi giác quan đều được huy động tối đa, bởi chỉ một sơ suất nhỏ, mọi công sức của tất cả anh em an ninh đều đổ sông đổ bể. Cuối cùng, chuyến thăm vùng giải phóng Quảng Trị cũng kết thúc một cách tốt đẹp mà không có sơ suất nào xảy ra”, Đại tá Nguyễn Văn Thực hồi tưởng.

Chỉ cho chúng tôi xem những bức ảnh đã cũ theo thời gian, Đại tá Nguyễn Văn Thực nói: “Suốt cả chuyến đi, tôi vô cùng ấn tượng với phong cách bình dị, gần gũi và rất ân cần của lãnh tụ Cuba. Dừng chân trên cầu Hiền Lương lịch sử, Đông Hà, Cam Lộ, cao điểm 241, Dốc Miếu, Gio Linh, nhìn những cánh đồng, đoạn đường, cầu cống và làng mạc bị bom đạn cày xới, Chủ tịch Fidel Castro luôn chăm chú, trầm tư, đồng cảm và chia sẻ với những hy sinh, mất mát to lớn mà nhân dân Việt Nam và nhân dân Quảng Trị phải gánh chịu. Điều đó khiến những người làm công tác bảo vệ như chúng tôi cảm thấy yên tâm và bớt căng thẳng hơn”.

Chia tay người chiến sĩ bảo vệ an ninh năm xưa tận trung với Đảng, với sự nghiệp giải phóng dân tộc nhưng phải chịu nhiều mất mát khi con gái út bị nhiễm chất độc da cam/dioxin. Qua câu chuyện của Đại tá Nguyễn Văn Thực, những dấu ấn tình cảm, hình ảnh Chủ tịch Fidel Castro càng ghi đậm nét son trong trang sử quan hệ thắm tình đồng chí, tình anh em Việt Nam-Cuba.