Chuyến đi đầu tiên của vị Tư lệnh mới

Thời gian: Tháng 1 năm 1967
Địa điểm: Tuyến đường Trường Sơn

Ngày 1/1/1967, Đồng Sỹ Nguyên được giao nhiệm vụ Tư lệnh Đoàn 559. Khi ấy, tuyến vận tải Trường Sơn đang phải đối mặt với một thử thách chưa từng có. Không quân Mỹ tăng cường đánh phá, hệ thống đường sá còn nhiều hạn chế, việc vận chuyển chủ yếu diễn ra ban đêm và thường xuyên bị gián đoạn.

Điều đầu tiên Đồng Sỹ Nguyên làm không phải là triệu tập hội nghị hay ban hành một kế hoạch lớn. Theo chính hồi ký Đường xuyên Trường Sơn, ông quyết định đi dọc tuyến để tận mắt quan sát thực tế. Ông gặp cán bộ các binh trạm, trò chuyện với lái xe, công binh, lực lượng thanh niên xung phong và trực tiếp khảo sát những trọng điểm bị đánh phá nhiều nhất. Qua chuyến đi ấy, ông nhận ra nhiều bất cập trong cách tổ chức vận tải, hiệp đồng và bảo đảm giao thông.

Sau khi trở về sở chỉ huy, Đồng Sỹ Nguyên không thay đổi từng phần mà đề xuất một loạt giải pháp mang tính chiến lược: tổ chức lại hệ thống chỉ huy, tăng cường hiệp đồng giữa các lực lượng, mở thêm đường nhánh, xây dựng thế trận phòng không trên tuyến và chuyển tư duy từ "khắc phục hậu quả" sang "chủ động đánh địch để bảo vệ giao thông". Những quyết định ấy đã mở đầu cho giai đoạn phát triển mạnh mẽ nhất của Bộ đội Trường Sơn.

Thiếu tướng Võ Sở sau này nhận xét rằng Đồng Sỹ Nguyên là người "không bao giờ chỉ huy bằng suy đoán". Mỗi quyết định của ông đều được hình thành từ thực tiễn chiến trường và từ những chuyến đi không quản hiểm nguy. Chính phong cách ấy đã tạo nên niềm tin rất lớn đối với cán bộ, chiến sĩ trên toàn tuyến.