CHUYỆN ĐI TÌM DAO GĂM VÀ BỮA CƠM CHAO CHIỀU 30/4 CỦA ĐỒNG CHÍ CƯ
Đ/c Lê Xuân Cư (sinh năm 1954) - Chi hội trưởng Chi hội Cựu Chiến binh Khu phố 6, phường Chợ Quán, thành phố Hồ Chí Minh
CHUYỆN ĐI TÌM DAO GĂM VÀ BỮA CƠM CHAO CHIỀU 30/4 CỦA ĐỒNG CHÍ CƯ
Nhập ngũ vào thời kỳ cuối của cuộc kháng chiến chống Mỹ, chú Lê Xuân Cư (Chi hội trưởng Chi hội Cựu Chiến binh Khu phố 6, phường Chợ Quán, thành phố Hồ Chí Minh) cùng đơn vị từ Tây Ninh tiến thẳng vào tiếp quản Sài Gòn trong ngày 30/4 lịch sử.
Trải qua những trận đánh ác liệt sinh tử là thế, nhưng khi bước chân vào thành phố, những chàng lính trẻ tuổi đôi mươi ngày ấy lại mang theo bao sự ngây ngô, tếu táo. Nhớ lại buổi chiều đầu tiên ở Sài Gòn giải phóng, chú Cư bật cười kể về kỷ niệm đi tìm "chiến lợi phẩm" đến mức quên cả mâm cơm người dân dọn sẵn:
"Về đến trường đua Phú Thọ là khoảng 2h chiều ngày 30/4. Dân mới đem cơm đem nước ra cho mình ăn. Lúc đó mình còn trẻ khoảng 19, 20 tuổi vào coi như là thích mỗi con dao găm, đi tìm mỗi con dao. Đến lúc mệt rồi ra ăn thì chả còn lại gì, chỉ còn mỗi chao. Mà lúc đó chao khó ăn lắm, bộ đội chưa biết ăn chao là gì."
Thế mới thấy, đằng sau màu áo lính dày dặn sương gió, các chú cũng chỉ là những thanh niên vừa độ mười chín, đôi mươi vô Cư. Thấy món đồ lạ mắt là tò mò rủ nhau đi nhặt làm kỷ niệm đến quên cả đói mệt.
Thời điểm đó, đơn vị của chú được phân công đóng quân ở khu vực Ủy ban. Anh em bộ đội được sắp xếp ở nhờ trong các nhà dân, cứ 2 đến 3 người một nhà. Giữa một vùng đất vừa mới được giải phóng, sự cảnh giác của những người lính vừa bước ra từ ranh giới sinh tử là điều không thể tránh khỏi. Chú kể lại câu chuyện về tô phở buổi sáng tại ngôi nhà chú tá túc:
"Chúng tôi vào cái nhà ông đấy chỉ có 1 đứa con gái duy nhất, chúng tôi ở trên lầu 2, đơn vị cũng tự nấu cơm ăn. Buổi sáng hôm đó ông chủ bắt đứa con gái mua 2 tô phở đem lên nhưng chúng tôi không dám ăn vì sợ có độc. Bạn gái đấy phải ăn, phải múc nước dùng lên húp 2, 3 muỗng thì chúng tôi mới dám thử."
Hành động múc vài muỗng nước phở húp thử của cô gái chủ nhà tuy nhỏ bé nhưng lại có sức mạnh xóa đi mọi khoảng cách và sự e dè, để lại trong lòng chú lính trẻ sự tin tưởng vào tấm lòng chân chất của người dân miền Nam.
Sau 5 tuần tá túc trong căn nhà đầy ắp tình thương ấy, đến tháng 9, anh em bộ đội chủ động chuyển về Củ Chi, nhường lại các điểm trường học cho học sinh Sài Gòn kịp ngày tựu trường. Chú tiếp tục đóng quân ở Củ Chi, Tây Ninh rồi đến năm 1977 thì chính thức trở lại TP.HCM công tác. Ký ức về tô phở năm xưa đã nhắc nhở chúng ta rằng: Chiến thắng không chỉ được dệt nên bằng đạn bom, mà còn được nuôi dưỡng bởi sự bao dung, chở che chan chứa tình quân dân nghĩa nặng.


