chuyến đò đêm qua bến sông lửa
Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, ở nhiều vùng quê miền Trung và miền Nam, những bến sông nhỏ đã trở thành nơi vận chuyển bộ đội, vũ khí và lương thực phục vụ chiến trường. Công việc chèo đò tưởng chừng bình dị ấy lại vô cùng nguy hiểm bởi máy bay và pháo địch luôn rình rập đánh phá. Giữa thời hoa lửa ấy, biết bao con người đã âm thầm đưa từng chuyến đò vượt qua khói lửa chiến tranh bằng lòng dũng cảm và tinh thần yêu nước sâu sắc. Câu chuyện về ông lái đò Trương Văn Lễ bên dòng sông Thạch Hãn là một câu chuyện xúc động như thế.
Trương Văn Lễ sinh ra tại một làng quê ven sông ở Quảng Trị. Gia đình ông nhiều đời làm nghề chèo đò đưa khách qua sông Thạch Hãn.
Từ nhỏ, ông đã quen với tiếng mái chèo khua nước mỗi đêm và thuộc từng con nước lớn nhỏ trên dòng sông quê hương.
Khi chiến tranh lan tới Quảng Trị, dòng sông hiền hòa ngày nào trở thành nơi bom đạn cày xới liên tục. Hai bên bờ sông là những trận địa khốc liệt giữa quân ta và địch.
Nhiều cây cầu bị đánh sập nên việc vượt sông chủ yếu dựa vào những chuyến đò bí mật trong đêm.
Dù tuổi không còn trẻ, ông Lễ vẫn tình nguyện tham gia lực lượng vận chuyển bộ đội qua sông phục vụ chiến trường.
Ban ngày, chiếc đò nhỏ được giấu kín dưới các bụi tre ven sông để tránh máy bay phát hiện. Ban đêm, ông mới âm thầm chèo đò đưa bộ đội và thương binh vượt sông.
Công việc ấy vô cùng nguy hiểm. Chỉ cần một ánh đèn nhỏ hay tiếng động mạnh cũng có thể khiến địch phát hiện và pháo kích ngay lập tức.
Nhưng chưa bao giờ ông từ chối một chuyến đò nào.
Các chiến sĩ thường gọi ông bằng cái tên thân thương:
“Bác lái đò của chiến trường.”
Ông luôn dặn mọi người trước mỗi chuyến đi:
“Cứ yên tâm, còn bác thì còn chuyến đò qua sông.”
Một đêm mùa hè năm 1972, chiến trường Quảng Trị diễn ra vô cùng ác liệt. Một đơn vị bộ đội cần gấp vượt sông để chi viện cho trận địa phía bên kia.
Dù biết địch đang kiểm soát rất gắt gao khu vực bến sông, ông Lễ vẫn nhận nhiệm vụ.
Đêm hôm ấy, bầu trời tối đen, từng đợt pháo sáng từ phía địch liên tục quét ngang mặt sông.
Chiếc đò nhỏ chở đầy chiến sĩ lặng lẽ rời bến trong tiếng nước khẽ vỗ vào mạn thuyền.
Ông Lễ chèo rất chậm để tránh tạo tiếng động. Mỗi nhịp chèo đều dứt khoát và chắc chắn giữa dòng nước đang chảy xiết.
Khi chiếc đò ra gần giữa sông, bất ngờ một loạt pháo sáng bùng lên trên bầu trời.
Mặt sông sáng trắng trong chốc lát.
Từ phía bên kia, pháo địch bắt đầu bắn dồn dập xuống khu vực vượt sông.
Nước tung lên dữ dội quanh con đò nhỏ.
Các chiến sĩ trên thuyền lập tức cúi thấp người tránh mảnh đạn. Nhưng ông Lễ vẫn bình tĩnh giữ chặt mái chèo đưa con đò tiếp tục tiến lên.
Đúng lúc ấy, một chiến sĩ trẻ bị thương do mảnh pháo găm vào vai.
Chiếc đò chao mạnh giữa dòng nước khiến nhiều người suýt ngã xuống sông.
Không hề hoảng loạn, ông Lễ nhanh chóng điều chỉnh hướng chèo rồi động viên mọi người:
“Còn chút nữa là tới bờ rồi!”
Bom đạn vẫn tiếp tục dội xuống mặt sông.
Giữa khói lửa mịt mù, người lái đò già vẫn dùng hết sức lực chèo con đò lao về phía bờ bên kia.
Cuối cùng, chiếc đò cũng cập bến an toàn.
Các chiến sĩ nhanh chóng dìu thương binh lên bờ để tiếp tục vào trận địa.
Nhưng đúng lúc mọi người vừa rời thuyền, một quả pháo bất ngờ rơi xuống gần mép nước.
Tiếng nổ dữ dội vang lên xé tan màn đêm.
Đồng đội quay lại thì thấy ông Lễ đã ngã xuống bên mái chèo còn dang dở.
Người lái đò già năm ấy đã hy sinh ngay sau khi hoàn thành chuyến vượt sông cuối cùng.
Các chiến sĩ đứng lặng bên bờ sông trong nghẹn ngào xúc động.
Nhờ chuyến đò của ông, đơn vị bộ đội đã kịp thời tới trận địa để tiếp tục chiến đấu bảo vệ quê hương.
Sau ngày đất nước thống nhất, dòng sông Thạch Hãn lại trở về vẻ bình yên như xưa. Nhưng người dân nơi đây vẫn luôn nhớ mãi hình ảnh người lái đò già lặng lẽ chèo những chuyến đò đêm giữa bom đạn chiến tranh.
Câu chuyện về Trương Văn Lễ là hình ảnh đẹp của những người dân bình dị trong thời hoa lửa – những con người không trực tiếp cầm súng nhưng đã góp phần to lớn vào cuộc kháng chiến bằng lòng dũng cảm và sự hy sinh thầm lặng.
Ngày nay, khi được sống trong hòa bình, thế hệ trẻ càng phải biết trân trọng hơn những hy sinh của cha anh đi trước. Những câu chuyện lịch sử ấy sẽ mãi là ngọn lửa nhắc nhở mỗi người Việt Nam phải sống trách nhiệm hơn với quê hương đất nước và không quên những năm tháng hào hùng của dân tộc Việt Nam.



