CHUYẾN ĐÒ TRONG SƯƠNG ĐÊM

Năm 1972, khúc sông Thạch Hãn đoạn chảy qua thị xã Quảng Trị trở thành một trong những tọa độ rực lửa nhất. Mặt sông ban ngày khói bom mù mịt, ban đêm thì sáng rực bởi pháo sáng của địch thả từ trên không nhằm cắt đứt mọi sự chi viện từ bờ Bắc sang bờ Nam.

Cô gái trẻ Nguyễn Thị Thắm khi ấy mới bước sang tuổi 19. Ban ngày, chị là một cô thôn nữ hiền lành cày cấy, nhưng khi màn đêm buông xuống, chị lại biến thành một tay chèo cự phách của đội du kích địa phương. Nhiệm vụ của chị là dùng chiếc thuyền thúng nan nhỏ bé, lợi dụng những lùm cây ven bờ để chở những bao gạo, hũ muối và thuốc xuyên qua lòng sông sang bờ Nam cho bộ đội đang chốt giữ thành cổ.

Một đêm giữa tháng Bảy, trời tối như mực nhưng sông lại động mạnh. Chị Thắm nhận nhiệm vụ chuyển ba hòm thuốc kháng sinh và băng gạc — thứ đang cực kỳ khan hiếm ở mặt trận phía bên kia. Khi chiếc thuyền thúng của chị ra đến giữa dòng, bất thình lình một quả pháo sáng từ đồn địch bên kia vĩ tuyến rít lên, xé rách màn đêm, soi rõ mồn một từng mét mặt nước.

Tình thế cực kỳ nguy cấp. Giữa dòng sông trống trải không có nơi ẩn nấp, nếu chị tiếp tục chèo, cử động của mái chèo sẽ bị lính gác trên tháp canh phát hiện và những loạt đạn đại liên sẽ cày nát chiếc thuyền thúng ngay lập tức.

Trong khoảnh khắc sinh tử đó, chị Thắm nảy ra một kế toán táo bạo. Chị lập tức úp người xuống đáy thúng, hai tay bám chặt vào mạn thuyền, thả trôi tự do theo dòng nước và giả vờ như đó là một khúc cây rừng hay một đám lục bình trôi sông. Chị nín thở, lắng nghe tiếng súng máy từ xa quét loẹt xoẹt trên mặt nước.

Quả pháo sáng thứ nhất vừa tắt, quả thứ hai lại bừng lên. Nước sông lạnh ngắt tràn qua mạn thúng làm ướt sũng bờ vai, nhưng chị Thắm không hề cử động một sợi tóc. Chị biết, chỉ cần một chút vội vàng, không chỉ tính mạng của chị khép lại mà sinh mạng của hàng chục chiến sĩ đang chờ thuốc men bên kia sông cũng sẽ bị đe dọa.

Sau gần ba mươi phút thả trôi nghẹt thở, chiếc thúng nan cũng dạt vào một rặng bần sát bờ Nam. Ngay khi ánh sáng pháo địch vừa dịu đi, chị Thắm lập tức vùng dậy, dùng hết sức lực của tuổi trẻ chèo thật nhanh vào một ngách lạch nhỏ. Các chiến sĩ giải phóng quân đã đợi sẵn ở đó, họ òa khóc khi thấy cô gái nhỏ bé áp sát bờ an toàn cùng những hòm thuốc còn nguyên vẹn.

Chiến tranh lùi xa, dòng sông Thạch Hãn giờ đây đã xanh trong, yên ả đón những chuyến đò du lịch. Bà Nguyễn Thị Thắm giờ đã là một người bà hiền hậu, sống bình dị bên dòng sông quê hương. Mỗi dịp tháng Bảy về, bà lại ra bờ sông, thắp nén hương thả xuống lòng nước để tri ân những đồng đội đã ngã xuống, và để nhớ về một thời hoa lửa dũng cảm, nơi những chiếc thuyền thúng đơn sơ cũng trở thành một thứ vũ khí lợi hại đánh bại kẻ thù.