Chuyến liên lạc cuối cùng dưới chân núi Nà Mạ
Đây không chỉ là câu chuyện về sự hy sinh của Anh hùng liệt sĩ Kim Đồng, mà còn là hành trình của một cậu bé liên lạc dũng cảm trong những ngày đầu xây dựng căn cứ cách mạng ở Cao Bằng. Chuyến đi cuối cùng của em đã bảo vệ an toàn cho cán bộ cách mạng và trở thành biểu tượng về lòng dũng cảm của thiếu nhi Việt Nam.
Những ngày đầu năm 1943, vùng núi Pác Bó, Cao Bằng chìm trong cái lạnh cắt da. Con đường mòn dẫn qua những cánh rừng rậm vẫn là tuyến liên lạc quan trọng giữa các cơ sở cách mạng. Trên con đường ấy, người thường xuyên qua lại nhất lại không phải một chiến sĩ trưởng thành, mà là một cậu bé mới mười bốn tuổi.
Đó là Kim Đồng, tên thật là Nông Văn Dền, Đội trưởng đầu tiên của Đội Nhi đồng cứu quốc.
Ngày nào cũng vậy, Kim Đồng mang theo chiếc túi nhỏ, đôi khi là vài mẩu giấy được giấu kín, đôi khi chỉ là những ám hiệu đã được ghi nhớ trong đầu. Công việc của em không đơn giản là đưa thư. Mỗi bước chân đều phải quan sát địa hình, phát hiện dấu vết của địch và tìm cách đưa cán bộ qua những con đường an toàn.
Điều đặc biệt là Kim Đồng rất ít khi đi theo một lối cố định. Có hôm em men theo bờ suối, hôm khác lại vòng qua sườn núi hoặc giả vờ lên rừng kiếm củi. Với người dân địa phương, em chỉ là một cậu bé vùng cao hồn nhiên. Nhưng với cán bộ Việt Minh, Kim Đồng là "đôi mắt" và "đôi chân" của cả mạng lưới liên lạc.
Rạng sáng ngày 15 tháng 2 năm 1943, Kim Đồng nhận nhiệm vụ đưa cán bộ đến điểm hẹn gần chân núi Nà Mạ. Mọi việc diễn ra bình thường cho đến khi em phát hiện một toán lính Pháp và tay sai đang bí mật tiến vào khu vực.
Nếu cán bộ tiếp tục đi theo lối cũ, cuộc họp sẽ bị lộ.
Không còn nhiều thời gian để suy nghĩ.
Kim Đồng quyết định không chạy về báo tin theo cách thông thường. Em chọn một cách nguy hiểm hơn: chủ động xuất hiện ở khu vực khác để thu hút sự chú ý của địch.
Cậu bé cất tiếng gọi, rồi chạy băng qua bãi cỏ như một đứa trẻ đang chăn gia súc. Tiếng động khiến toán lính lập tức đổi hướng. Chúng tưởng đã phát hiện người liên lạc của Việt Minh nên lập tức truy đuổi.
Kim Đồng chạy hết sức mình qua những lùm cây, cố tình tạo ra nhiều tiếng động để địch tin rằng phía trước còn có người khác. Trong lúc đó, các cán bộ cách mạng kịp thời nhận ra tín hiệu bất thường và nhanh chóng rút vào rừng an toàn.
Biết mình đã hoàn thành nhiệm vụ, Kim Đồng vẫn tiếp tục chạy để kéo địch đi xa hơn.
Một tiếng súng vang lên giữa núi rừng.
Rồi thêm nhiều tiếng súng nữa.
Cậu bé ngã xuống bên bờ suối, khi tuổi đời mới mười bốn.
Nhờ sự hy sinh ấy, cuộc họp của cán bộ Việt Minh không bị lộ, nhiều cán bộ chủ chốt được bảo toàn, tiếp tục lãnh đạo phong trào cách mạng ở Cao Bằng trong giai đoạn đặc biệt quan trọng.
Tin Kim Đồng hy sinh nhanh chóng lan khắp các cơ sở Việt Minh. Ai cũng xót xa trước sự ra đi của cậu bé nhỏ tuổi nhưng có tinh thần quả cảm phi thường. Chủ tịch Hồ Chí Minh sau đó nhiều lần biểu dương tinh thần của Kim Đồng và căn dặn thiếu nhi cả nước noi gương em trong học tập, rèn luyện và yêu nước.
Để tưởng nhớ người Đội trưởng đầu tiên của Đội Nhi đồng cứu quốc, tên Kim Đồng được đặt cho nhiều trường học, đường phố, công viên và đặc biệt là Nhà xuất bản Kim Đồng, đơn vị xuất bản sách thiếu nhi lớn nhất Việt Nam. Hình ảnh cậu bé đeo túi liên lạc, nhanh nhẹn băng qua núi rừng cũng trở thành biểu tượng quen thuộc của phong trào thiếu nhi cả nước.
Ngày nay, câu chuyện về Kim Đồng không chỉ nhắc đến sự hy sinh, mà còn nhắc đến tinh thần trách nhiệm. Dù tuổi còn rất nhỏ, em vẫn hiểu rằng mỗi nhiệm vụ được giao đều gắn với sự an toàn của đồng đội và tương lai của cách mạng. Chính ý thức ấy đã giúp em bình tĩnh đưa ra quyết định trong khoảnh khắc sinh tử.
Hơn tám mươi năm đã trôi qua, con đường dưới chân núi Nà Mạ nay đã đổi khác, nhưng câu chuyện về chuyến liên lạc cuối cùng của Kim Đồng vẫn luôn được kể lại như một biểu tượng đẹp của lòng dũng cảm, sự thông minh và tinh thần sẵn sàng hy sinh vì Tổ quốc. Đó là bài học quý giá để thế hệ trẻ hôm nay biết trân trọng hòa bình, sống có trách nhiệm và không ngừng nỗ lực cống hiến cho quê hương, đất nước.



