Bài viết

Chuyện những bông hồng thép trên dãy Trường Sơn huyền thoại

Từng vào sinh ra tử trong bom đạn, các nữ chiến sĩ Trường Sơn huyền thoại năm xưa không chỉ là hiện thân là những người viết nên trang sử hào hùng của dân tộc mà đáng trân trọng hơn, trở về sau chiến tranh, họ lại miệt mài tiếp tục lan tỏa, gieo nên những giá trị nhân văn đến các thế hệ hôm nay và mai sau.

28/01/2026QUANG QUÝ - HƯƠNG MỸ (Báo Nhân dân)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Thanh xuân giữa mưa bom bão đạn

Năm 1965, theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, bà Lê Thị Luận (quê Thanh Hóa), khi ấy vừa tròn 17 tuổi viết đơn xin tham gia lực lượng thanh niên xung phong để cống hiến tuổi xuân trên tuyến đường Trường Sơn huyền thoại.

Ký ức của người con gái ấy vẫn hằn sâu những năm tháng miệt mài “xẻ núi, san lấp hố bom”; dũng cảm xếp hàng làm “cọc tiêu sống” dẫn lối cho từng đoàn xe chở vũ khí, lương thực ra chiến trường.

Những lần suối lũ dâng cao chia cắt giao thông, bà và nhiều đồng đội lấy ván gỗ đặt lên vai tạo nên những “cầu người” vững chãi, đưa thương binh về tuyến sau chữa trị.

Bà nhớ lại: "Đường 20 ngày đó có những vị trí có mật độ bom đạn thuộc loại ác liệt nhất Trường Sơn. Trọng điểm ATP, nơi có cua chữ A, ngầm Ta Lê, đèo Phu La Nhích trở thành 'tử địa' khi địch dùng B-52 và máy bay cường kích 'cày xới' ngày đêm. Nhưng bom ngừng rơi, những cô gái trẻ lại tay cuốc, tay xẻng thông đường để những chuyến xe ta băng băng qua".

Gian khổ. Lằn ranh sống chết mong manh nhưng đó cũng là những năm tháng thanh xuân đẹp nhất của những cựu nữ chiến sĩ rừng Trường Sơn.

Viết đơn ra chiến trường khi vừa tròn 17 tuổi, bà Nguyễn Thị Bình, nguyên chiến sĩ Sư đoàn Công binh 473, Đoàn 559 khi ấy đã chọn cống hiến thanh xuân cho đất nước thay vì cắp sách đến trường.

Trong những vui buồn nơi chiến trường, ký ức về những đồng đội đã hi sinh ở tuổi thanh xuân giữa Trường Sơn vẫn khiến bà ám ảnh đến tận hôm nay.

“Sau những trận bom như trút nước là những đống tro tàn, vùi lấp nhiều đồng đội. Chị em chúng tôi nén đau thương đào bới đưa họ ra khỏi đó để chị em được an nghỉ một cách chu tất nhất. Có những đồng đội bị đá tảng đè, sức người không thể dịch nổi nên họ mãi nằm lại ở đó”, bà Bình nghẹn ngào nhớ lại.

Đó còn là những ngày tháng lội suối, băng rừng vá đường, lấp suối để bảo đảm thông tin liên lạc thông suốt.

Bà cũng không nhớ nổi biết bao lần đối diện với rắn rết hiểm độc núi rừng nhưng đội quân ấy quyết không dừng bước, bởi bà hiểu rằng vũ khí, lương thực đến trễ sẽ làm mất đi thời cơ của bộ đội ngoài chiến trường.

Những người con gái mới lớn lần đầu xa nhà, mong ngóng từng lá thư từ hậu phương đến quay quắt, nhiều khi đằng đẵng 5-6 tháng trời mới nhận được. Giữa muôn vàn gian khổ ấy, chính tình đồng đội và niềm tin tất thắng đã trở thành điểm tựa, động lực để "đội quân tóc dài anh hùng" vượt qua tất cả.

Nếm trải đủ những gian khó, hy sinh, mất mát của chiến tranh giữa núi rừng Trường Sơn, những người may mắn trở về sau hòa bình tạm rời cuốc xẻng, vũ khí lại hăng say lao vào lao động, sản xuất, phát triển kinh tế, góp phần xây dựng đất nước như Bác Hồ dặn.

Và chính họ đã viết tiếp một chương mới với những câu chuyện nhân văn, mang đậm phẩm chất của người lính Cụ Hồ.

Có một tinh thần Trường Sơn trong thời bình

Trong cuộc hội ngộ các nữ chiến sĩ Trường Sơn mới đây, Trung úy Vũ Thúy Hòa, nguyên Tiểu đội trưởng đội Công binh, Đại đội 14, Trung đoàn 6, Sư đoàn 473, hiện là Phó Chủ tịch Hội Chiến sĩ Trường Sơn-Đường Hồ Chí Minh toàn quốc: Nhờ tác phong của người lính Cụ Hồ, nhiều chị em đã được tín nhiệm, đề cử và giữ các nhiệm vụ công tác quan trọng tại các cấp ủy Đảng, Hội đồng nhân dân, các tổ chức chính trị-xã hội,… nhiều năm liền.

Nhiều chị em rời quân ngũ trở về quê vẫn tích cực tham gia công tác xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền tại địa phương cũng như kết nối, tham gia nhiều hoạt động an sinh xã hội khác.

Nhiều năm qua, bà Lê Thị Luận là hội viên tích cực của Hội Truyền thống Trường Sơn-Đường Hồ Chí Minh Việt Nam. Dù đã lớn tuổi nhưng bà vẫn tham gia sôi nổi các hoạt động “nghĩa tình đồng đội”, đóng góp công sức và vận động các tấm lòng tham gia các chương trình tri ân, thăm hỏi, hỗ trợ đồng đội khó khăn.

Nữ chiến sĩ Trường Sơn năm xưa cũng là "nhân chứng sống" thường xuyên tham gia các buổi giao lưu, giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ. Bà Luận chia sẻ: Chúng tôi muốn thế hệ con cháu thấy sự gian khổ nhưng cũng rất tự hào về một thế hệ ông cha đi trước. Chúng tôi tin, “mạch nguồn Trường Sơn” đó sẽ không bao giờ tắt.

Còn với bà Nguyễn Thị Bình, những hoạt động an sinh thực hiện nhiều năm qua đơn giản chỉ là để bà muốn chia sẻ, vui niềm vui với chính những người đồng đội của mình trên chiến trường năm xưa, đặc biệt là tri ân những người đã vĩnh viễn nằm lại nơi Trường Sơn huyền thoại.

Năm 1976, rời quân ngũ trở về quê nhà, bà tiếp tục đi học, lập gia đình và bươn chải nhiều công việc để ổn định cuộc sống. Chừng đó năm, trong bà vẫn luôn thôi thúc, ấp ủ nhiều dự định với những đồng đội của mình.

Được sự đồng hành của chồng, người cũng từng cống hiến trong quân ngũ, suốt nhiều năm qua, bà Bình đã cùng các gia đình, đồng đội vận động xây dựng nhà tình nghĩa, tài trợ các đợt khám, chữa bệnh miễn phí, hỗ trợ hội viên khó khăn và tích cực tham gia các chương trình khuyến học.

Trong đó, bà là một trong những "ngọn cờ đầu" cả về tinh thần lẫn nguồn lực tài chính. Chỉ riêng từ 2015 đến nay, các nguồn lực bà đóng góp và vận động thực hiện đạt hơn 4 tỷ đồng.

Với bà, công việc ấy chính là tiếp nối truyền thống “Trường Sơn một thời rực lửa”, là sự tri ân đồng đội và Tổ quốc.

Chia sẻ vui buồn cùng các nữ chiến sĩ Trường Sơn trong ngày gặp mặt, đồng chí Trương Mỹ Hoa, Nguyên Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Nguyên Phó Chủ tịch nước cho biết: Dù ở bất cứ công việc, trách nhiệm nào, sự hy sinh của những người phụ nữ Việt Nam trong các cuộc kháng chiến đều vô cùng đáng trân trọng. Họ vẫn giữ trọn tinh thần lạc quan, yêu đời, tiếp tục quan tâm, chăm lo cho đồng đội và có những đóng góp tích cực cho xã hội.

Thế hệ trẻ hãy ý thức, trách nhiệm, trân quý, phát huy các giá trị đó bằng việc dùng tri thức, ý chí của mình để góp sức, chung tay xây dựng đất nước ngày càng giàu mạnh, hùng cường.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn