Bài viết

Chuyện về bức ảnh chân dung "Cô gái tải đạn"

Hà Tĩnh13/04/2026Ban Biên tập tổng hợp3 lượt xem0 lượt chia sẻ

Bức ảnh chân dung “Cô gái tải đạn” in trong cuốn sách “Đường mòn Hồ Chí Minh huyền thoại” của nhà báo Trọng Thanh giới thiệu về cô gái thanh niên xung phong (TNXP) ở Quảng Bình với dáng người nhỏ nhắn, tóc tết đôi và nở nụ cười duyên khi vác trên vai thùng đạn để vận chuyển vũ khí ở chiến trường đã tạo ấn tượng sâu đậm với người xem. Trăn trở với những câu hỏi cô TNXP này là ai, chiến sĩ ở đơn vị nào và hiện nay sinh sống ở đâu…, chúng tôi đã đi tìm.

“Tui là Trần Thị Ngọc…” Dựa vào chú thích của bức ảnh “Lê Thị Ngọc, cô gái Quảng Bình 18 tuổi, trong đội hình TNXP tải đạn Binh trạm 14, vùng trọng điểm trong cuộc hành quân Lam Sơn 719 của quân đội Mỹ và Sài Gòn đầu năm 1971. Trên vai cô và đồng đội luôn mang nặng 60kg, thậm chí 70-80kg”; đồng thời tìm kiếm thông qua nhiều nguồn tin và mạng xã hội, chúng tôi tìm đến thôn Đức Môn, xã Đức Ninh (TP. Đồng Hới), nơi sinh sống của gia đình bà Ngọc. Đưa tấm hình chân dung “Cô gái tải đạn” hỏi người làng Đức Ninh, ai cũng nói “đây là o Ngọc”, “đây là o xã viên của làng tui tề” và hướng dẫn đến ngôi nhà nhỏ hướng mặt ra bờ ruộng. Giữa tháng 5, bà con nông dân ở xã Đức Ninh vào mùa thu hoạch lúa. Trên sân phơi nhuộm vàng màu của lúa, của nắng. Mặc dù bận rộn với việc phơi phóng nhưng thấy có khách bà Ngọc dừng tay. “Cho cháu hỏi đây có phải là nhà bà Lê Thị Ngọc, o TNXP ở trong bức ảnh này, phải không ạ?”. “Chào chú, tui tên Ngọc, cũng là TNXP nhưng là Trần Thị Ngọc còn bà Lê Thị Ngọc trong ảnh đó là một người giống tui thôi…” Nói rồi bà Ngọc cười và mời khách vào nhà uống nước. Đưa tay gạt mồ hôi trên mặt, bà Ngọc mở đầu câu chuyện, nhà có 3 chị em gái, bà là con thứ 2. Cuối năm 1968, ngôi nhà của mấy mẹ con bị cháy và may nhờ các bác, các chú ở Thị đội Đồng Hới, Xã đội Đức Ninh chặt tre, hái lá lợp lại cho ngôi nhà. Tháng 3/1968, hưởng ứng phong trào tình nguyện gia nhập TNXP chống Mỹ, cứu nước, cô gái Trần Thị Ngọc (SN 1949) viết đơn xin nhập ngũ vào lực lượng TNXP. Với tinh thần “đâu có nhiệm vụ thì ta cứ đi”, bà Ngọc cùng với đồng đội là những cô gái tuổi mười chín, hai mươi ở đơn vị C2 D72 Binh trạm 107 (TNXP Quảng Bình) đã xung phong lên vùng đất hiểm trở, nơi núi đồi cheo leo ở miền Tây Quảng Bình để đảm trách những công việc vận chuyển, tập kết lương thực, vũ khí phục vụ chiến trường.Bức ảnh chân dung “Cô gái tải đạn”. Ảnh: Trọng Thanh (nguồn: Ảnh hiếm Việt Nam)Bức ảnh chân dung “Cô gái tải đạn”. Ảnh: Trọng Thanh (nguồn: Ảnh hiếm Việt Nam)

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn