CHUYẾN XE CUỐI CÙNG QUA ĐÈO ĐÁ ĐẼO

Đầu tháng 4 năm 1975, toàn tuyến đường Trường Sơn sục sôi khí thế "Thần tốc, thần tốc hơn nữa". Tại trọng điểm Đèo Đá Đẽo – nơi núi cao vực sâu và là tâm điểm đánh phá cuối cùng của không quân địch, người chiến sĩ lái xe Nguyễn Ánh Dương nhận nhiệm vụ chở 5 tấn đạn pháo hạng nặng vào thẳng chiến trường Xuân Lộc.

Trời chạng vạng tối, sương mù quánh đặc quấn lấy những cua gấp tay áo. Địch phát hiện đoàn xe và liên tục thả pháo sáng, phóng tên lửa đuổi theo tiếng động cơ. Để đảm bảo bí mật và giữ tiến độ, ông Dương cùng đồng đội phải áp dụng kỹ thuật "lái xe không đèn" – chỉ dùng cặp đèn gầm mờ câm chiếu xuống mặt đường rộng chưa đầy hai thước. Một bên là vách đá dựng đứng, một bên là vực sâu hun hút.

Khi xe vừa lên tới đỉnh đèo, một đợt O-2 thèm luồng bắn pháo khói đánh dấu cho phản lực lao xuống trút bom. Một quả nổ ngay sát ta-luy âm làm gãy một phần sườn xe, lốp sau bên trái vỡ tung, xe chao đảo bên bờ vực thẫm. Trong khoảnh khắc ngàn cân treo sợi tóc, ông Dương nghiến chặt răng, hai tay gìm chặt vô-lăng nín thở giữ cân bằng. Mùi cao su cháy khét lẹt xộc vào cabin cùng tiếng đạn pháo nổ gầm rú ngay sau lưng.

Không thể dừng lại vì chỉ cần chậm một phút, toàn bộ chuyến xe đạn sẽ biến thành ngọn núi lửa tự sát. Với tay lái được rèn giũa qua hàng trăm trận đánh, ông Dương bình tĩnh gài số thấp, ép sát thân xe vào vách đá vôi, dùng ma sát của sườn xe nghiền vào đá để hãm đà rồi rồ ga vượt qua đoạn sạt lở. Chiếc Zil-130 thương tích đầy mình, lê từng vòng bánh bị khuyết lốp thoát khỏi "tọa độ chết" vừa lúc ánh bình minh tràn qua đỉnh đèo.

Chiến tranh khép lại, người tài xế Trường Sơn năm xưa trở về với cuộc sống đời thường, mang theo ký ức về những đêm thức trắng cùng vô-lăng. Mỗi lần họp mặt đồng đội, ông Nguyễn Ánh Dương lại bàng hoàng nhớ về tiếng rít của gió đèo Đá Đẽo và khoảnh khắc vượt qua ranh giới sinh tử, đưa những quả đạn pháo kịp giờ vào chiến dịch lịch sử.